Denizlerimizde Hızla Yayılan Aslan Balığı, Zehriyle İnsanları Öldürebilir mi?

Gerçek Ne?

Aslan balığı, bilinen en zehirli balık değildir. Aslan balığı zehrinin, anafilaktik şok gibi güçlü alerjik reaksiyonlar haricinde insanları öldürmesi mümkün değildir. Literatürde aslan balığı nedeniyle ölen hiçbir insan bulunmamaktadr.

İddianın Kökeni

Aslan balığı, Pterois cinsi balıklara halk arasında verilen addır. Vücutlarında toplam 18 tane zehirli diken bulunur. Bunlardan 13 tanesi dorsal, 3 tanesi anal ve 2 tanesi pelvik bölgededir. İddiaya göre bu dikenler tarafından sokulan yetişkin insanlar kolayca kardiyak arrest (kalp durması) nedeni ile ölebilir. Hürriyet ve Takvim gibi gazete haberleri yanında, Deli Mi Ne isimli Youtube kanalında da aynı hatalı bilgilerin paylaşıldığını görüyoruz.

Bilgiler

Aslan balığı (Pterois spp.) Dünya'nın en zehirli balığı değildir. Bilindiği kadarıyla Dünya'nın en zehirli balığı kırmızı taş balığı olarak bilinen Synanceia verrucosa türüdür.

Aslan balıklarının zehri, sağlıklı bir yetişkin insanı alerji kökenli anafilaksi dışında kolay kolay öldüremez. Hatta öyle ki literatürde aslan balığı tarafından herhangi bir ölüm raporu yoktur. NCBI'da (PubMed) yayımlanan bir araştırmaya göre aslan balığı tarafından sokulan 15 kişinin klinik durumları ağrı ve ateş gibi inflamasyon belirtilerinden öteye gitmemiştir.^[1] Youtube'da zehirli hayvanlar tarafından sık sık kendini sokturan/ısırtan Brave Wilderness'in aşağıdaki videosunda, zehrin etkisinin tüm aşamalarına tanık olmak mümkündür. Şiddetli ağrı, ateş, kusma, baş dönmesi gibi sistemik etkileri olabilir; ama ölüm çok ekstremdir.

Unutmamak gerekir ki bu tarz protein yapılı zehirler için alerjik reaksiyonlar her zaman mümkündür. Bunun en meşhur örneği arı sokması sonrası gelişen anafilaksi ve larinks ödemidir. Sonuç olarak küçük çocuklar, ileri yaşlılar, bağışıklığı baskılanmış insanlar ve spesifik proteine alerjik kişiler dışında aslan balığı zehrinin ölümcül tehlikesi yoktur.

Ayrıca bu noktada "venom" ile "poison" sözcükleri arasındaki farkı bilmekte de fayda var. Bu konuyla ilgili olarak buradaki yazımızı okuyabilirsiniz.