Kaynak istiyor
Daha az uyku bir tehdit oluşturur mu?
Sosyal medya ve çeşitli platformlarda 6 saatten az uyumanın daha iyi olduğuna dair söylentiler ve bunun için yapılan teşvikler oluyor. Bunun bilimsel karşılığı nedir? Daha az uyumak bize yarar sağlar mı?
Elbette tehlikelidir. Bırakın 6 saatten az uykuyu, sadece 6 saat uyumak bile tehlikeli olabiliyor.
7 saatten daha az alınan uykunun bireylerin tepki süresini düşürdüğü, karar alma yetisini bozduğu, konsantrasyonu azalttığı, hafızayı zayıflattığı ve psikolojik denge halini dengesizleştirdiğini göstermektedir. Aynı zamanda az uykunun daha bariz etkileri, gün içerisindeki uykusuzluk, yorgunluk, bitkinlik ve bazı fizyolojik fonksiyonlarda aksama ile kendini gösterir. Ancak yapılan araştırmalar, 8-9 saat uyuyan insanlarda bu etkiler üzerinde olumlu veya olumsuz hiçbir etki tespit edememiştir. Dolayısıyla 8-9 saatlik bir uyku, yetişkinlerin en iyi şekilde işlev görebilmesi için gerekli uyku miktarı olarak belirlenmektedir.
Tahmin edebileceğiniz üzere, günde sekiz saat uyumasına izin verilen denekler, ortalamada en yüksek performansı gösterdiler. Sadece dört saat uyumasına izin verilenler, her geçen gün daha da kötü performans gösterdiler. Günde altı saat uyumasına izin verilenler normal yaşantılarını sürdürüyor gibiydiler. Ta ki deneyin onuncu gününe kadar...
Tüm Reklamları Kapat
Yapılan bazı deneylerde, deneyin son birkaç gününde, günde sadece altı saat uyumasına izin verilen deneklerin bilişsel performansı, hiç uyumasına izin verilmeyenlerinkiyle aynı seviyeye düştü. Bir diğer deyişle, günde altı saat uyku, iki gün boyunca hiç uyumamak kadar kötü olabiliyor. Günde dört saat uyuyanların da performansı düşüktü. Bu kişiler, dip noktasına diğerlerinden daha da hızlı ulaştılar.
Uzun dönem uykusuzluğun kritik zararları olduğu sayısız araştırmayla gösterilmiştir. Bu olumsuzlukların bazıları barizdir: örneğin, uzun dönem uykusuzlukta algı bozulmaları ve veri işleme sıkıntıları görülmeye başlar. Bazı diğer olumsuzlukları ise kolay kolay tahmin edilebilir değildir: örneğin dişilerde meme kanserine yakalanma riski artar!
Gecede 6 saatten az uyunan sadece bir hafta bile 700 üzeri gen modifikasyonunun dahil olduğu ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Kronik uyku azlığının diğer belirtileri ise kan çanağı gözlerden 4 kata kadar fazla felç riskini içeriyor.
WebDM uyku azlığının kazalara, zeka noksanlığına, cinsel dürtü hissizliğine, hafızayı zayıflattığına, depresyona neden olduğuna ve kilo alımına sebep olduğunu iddia ediyor. 2005 yılında 32-49 yaş grubu arasındaki 10.000 yetişkin ile yapılan ankete göre geceleri 7 saatten az uyuyan bireyler önemli derecede obeziteye yatkınlar. Mart ayında Journal of Neuroscience’da yayınlanan araştırmada uzatılmış uyanıklık süresi fareleri uyanık ve tetikte tutmakla sorumlu beyin kökünün bir parçası olan ponsta bulunan “locus cerelius” hücrelerini kalıcı olarak hasara uğrattığı bulundu.
Tüm Reklamları Kapat
Araştırmanın başyazarı ve Pensilvanya Üniversitesi’nde Tıp Doktoru olan Sigrid Veassey şöyle söylüyor:
Uyku kaybının geri dönülmez hasara yol açabileceği konusunda şu an kanıta sahibiz. Bu deney basit yapılı bir hayvan üzerinde yapılmış olabilir fakat bize insanlarda buna çok özenli biçimde dikkat etmemiz gerektiğini öneriyor.
British Columbia Üniversitesi’nden Najib T. Ayas ise Washington Post’a şunları söyledi:
Toplumsal yapı olarak günlük 24 saat ve haftalık 7 günden oluşan bir düzene geçiyoruz ve sonuç olarak gittikçe artan bir şekilde eskiden olduğu gibi uyumuyoruz. Ancak şu an gerçek manada hayatımızı nasıl etkilediğini anlamaya başlıyoruz ve önemli gözüküyor.
Belluville Hastanesi Uyku Düzensizlikleri Merkezi eski müdürü Dr. Joyce Walseban’a göre ruh hali ve uyku düzeni aynı nörotransmitterleri kullanıyor. Bundan dolayı bir insanın uyku kaybı varsa ya da depresyona sahipse bunu söylemek çok zor.
Olayı biraz daha iyi anlamak için Evrim Ağacı tarafından çevrilen/hazırlanan şu görselleri inceleyebilirsiniz:
Evrim AğacıEvrim Ağacı
Kaynaktaki yazıları baştan sona okumanızı tavsiye ediyorum. Uykunuzu önemseyin, sakın az uyumanızı söyleyenlere kanmayın.
Kaynaklar
Ç. M. Bakırcı. Uyku Nedir? Uykunun Evrimi, Günlük Uyku Süreleri Ve Uyku Sırasında Düşme Hissi Üzerine.... (8 Mayıs 2019). Alındığı Tarih: 25 Ekim 2022. Alındığı Yer: Evrim Ağacı
doi: 10.47023/ea.bilim.87.
| Arşiv Bağlantısı
Ç. M. Bakırcı. Günde Sadece 6 Saat Uyku, Hiç Uyumamak Kadar Kötü Etkilere Sahip Olabiliyor!. (25 Haziran 2018). Alındığı Tarih: 25 Ekim 2022. Alındığı Yer: Evrim Ağacı
| Arşiv Bağlantısı
N. E. Kalem. Uykusuzken Siz, Siz Değilsiniz: Uyku Eksikliği Vücudunuzda Nelere Neden Oluyor?. (6 Haziran 2014). Alındığı Tarih: 25 Ekim 2022. Alındığı Yer: Evrim Ağacı
| Arşiv Bağlantısı
Ç. M. Bakırcı. Dahiler Daha Az Mı Uyur? Sadece Aptallar Mı 8 Saat Uyur?. (27 Haziran 2018). Alındığı Tarih: 25 Ekim 2022. Alındığı Yer: Evrim Ağacı
| Arşiv Bağlantısı
130 görüntülenme
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
8
0
Paylaş
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverlerin ortak çabası ve öz denetimiyle yürüyen özgür bir ortam. Evrim Ağacı'nın yayınladığı makalelerin aksine, bu platformdaki soru ve cevapların içeriğini veya doğruluğunu Evrim Ağacı yönetimi denetlemiyor. Evrim Ağacı, burada yayınlanan cevapları desteklemez ve doğruluklarını garanti etmez. Doğru olmadığını düşündüğün cevapları denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru cevapları kaynaklarıyla yazabilir ve oylarınla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsin.