Yeni Keşfedilen Türlere İsim Vermenin Bilimi

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Bilim insanlarının daima ciddi ve nispeten de sıkıcı olduklarına dair bir mit var. Fakat bu hiç de doğru değil. Bilim insanlarının ne derecede komik olduklarının kanıtı direk bilimsel dergilerde, yeni keşfedilen türlere verdikleri isim kararlarında bulunabiliyor. 

Ünlüler, politikacılar ve hatta hayali karakterlerin ismini alan tonlarca organizma var. Bunların tamamını inceleyecek vaktimiz muhtemelen asla olmayacak, ancak favorilerimizden bazıları:

 

1. Kooteninchele deppi

Kooteinchele deppi, 4 santim (1.6 inç) uzunluğunda, 505 milyon yıl önce gerçekleşen Kambriyen döneminde yaşamış bir deniz varlığıydı. Sığ sularda avlanır, leş peşinde koşturur ve devriye gezerdi. Yengeç ve istakozların atası olan K deppi’nin bu atalık özelliği kıskaçlarını da hesaba kattığımızda çok da şaşırtıcı olmuyor. K deppi isimli tür ile ismi arasında dağlar kadar fark var. Imperial College London’dan David Legg, yaratığın Edward Scissorhands’i (Makaseller) andırdığını düşünmüş ve Johnny Depp’in bu akılda kalıcı rolüne ithafen bu ismi ona adamış. Ana görseldeki çizim de, bu canlının olası bir rekonstrüksiyonudur.

 

2. Carmenelectra shechisme

Carmenelectra shechisme, sahip olduğu genlerin tek temsilcisi olan bir uçar tür. 1-3 milimetre boyutunda, oldukça küçük. İncelenen bütün örnekler kehribar içinde bulundu. 2002’de, Neal Evenhuis bu uçar türün varlığını duyurdu ve model/aktris Carmen Electra’nın ismini vermeye karar verdi. Carmenelectra shechisme hakkında en iyi şey telaffuzu: “Carmen Electra, she-kiss-me.” yani "Carmen Electra, o-beni-öptü." Neal’in iddiasına göre kendisi, Carmen Electra ismini bilimde ölümsüzleştirmek (ve belki de uçar türün isminden prim yapmak) amacıyla kullandı. Kendisi Carmen Electra’dan henüz haber alamadı.

 

3. Bazinga rieki

2013 yazında, New South Wales – Avusturalya bölgesindeki Brunswick Nehrinde yeni bir tür, gen ve alttakımı temsil edecek bir deniz anası keşfedildi. Queensland Museum’dan Lisa-ann Gershwin ve Peter Davie, üzüm boyutundaki keşiflerini favori televizyon programı karakteri olan Big Bang Theory’deki Sheldon’a adadılar. Bazinga rieki yalnızca herkesin en sevdiği hayali teorik fizikçiye bir atıf değil, “bazinga” aynı zamanda arp anlamına da geliyor ki keşfedilen bu tür arp’i oldukça andırıyor. Bu bir kazan-kazan durumu.

 

4. Aha ha

Bilimsel bulgularını böyle kullanan yalnızca modern bilim insanları değil. 1977 yılında Arnold Menke bir arıya yeni bir tür bulduğunda yaşadığı heyecanı ölümsüzleştirmek adına Aha ha ismini verdi. Hatta Menke, makalesine bir hava katmak amacıyla “A ha, a new genus of Australian Sphecidae” yani “A ha, Australian Sphecidae’de yeni bir tür” başlığını attı. Bu lafı çok seven Menke, araba plakasını bile “AHAHA" olarak değiştirdi. Bulunan arı türü Specidae ailesine mensup. Bu aileye mensup arılar oldukça türleşmiş ve çok çeşitli vücut tipleri ve üreme stillerine sahipler.

 

5. Dracorex hogwartsia

Dracorex hogwartsia, “Hogwarts’ın ejderha kralı” Bob Bakker ve Rob Sullivan tarafından 2006’da bulunan bir dinozor. Dinozorun otçul olmasına karşın kafa biçmi yırtıcı bir ateş-üfleyen ejderhayı andırıyor. Bu türün etrafında, bazı skeptiklerin 15 yıl önce keşfedilen bir diğer dinozora kıyasla çocuksu kaçtığını düşünmesinden ötürü bazı fikir ayrılıkları mevcut, ayrılıklar hala sürüyor. Spesifik isim olan hogwartsia Harry Potter kitaplarının geçtiği mekan ismine bir ithaf. İsim eğlenceli ve kemiklerin Children’s Museum of Indianapolis’te gösterildiği de düşünülünce gayet güzel uyuyor. Harry Potter’in yazarı J.K. Rowling ismi çok sevmiş: 

Dracorex hogwartsia ismi, Harry Potter kitapları yayınlandı yayınlanalı karşıma çıkan en beklenmedik onurlandırma oldu! Dinozorların nefes kesici dünyasında Hogwarts’ın ufak bir çentik darbesine sahip olduğunu düşünmek müthiş heyecan verici.”

 

6. Medusaceratops lokii

“Medusa boynuzlu yüz” olarak çevrilen Medusaceratops türünün ismi, Michael Ryan tarafından 2010 yılında tarif edilmiş, yıllarca yanlış sınıflandırılan dinozorun görünümü hakkında iyi bir ipucu veriyor. Medusa, saçları yerine yılanlara sahip olan ve sadece bakarak insanları taşa çevirebilen bir Yunan mitolojisi yaratığı. Medusaceratops kafa kısmında yılanı andıran çıkıntı tarzı büyük boynuzlara sahip. Lokii spesifik ismi İskandinav mitolojisindeki problem çıkarırlığıyla bilinen yarı-tanrı Loki’ye bir selam niteliği taşıyor. Kimliğini saptama konusunda dinazorun bilim insanlarına çektirdikleri düşünülünce isim oldukça uygun gözüküyor.

Medusaceratops 77 milyon yıldan daha uzun bir süre önce yaşadı ve Ceratopsia ailesinin en eski üyelerinden birisi. Bu ailenin en ünlü üyesi triceratops, ki yaklaşık 10 milyon yıllık bir süre boyunca ayrılmamışlardı.

 

7. Callicebus aureipalatii

Yılbaşının fazla reklamlaşmasına dair duyduğunuz huzursuzluğu unutun. Callicebus aureipalatii, değerli bir sebep için kelimenin tam manasıyla satıldı. 2004 yılında Güney Amerika’da yeni bir tür maymunun duyurusu yapıldı ve bilim insanları bu türün ismini verme haklarından vazgeçerek, elde edilecek karı, maymunun bulunduğu yerde kar amacı gütmeyen bir kuruluş olan FUNDESNAP’a verecekleri bir açık arttırmaya giriştiler. 650.000$’lik kazanan teklif, maymuna Callicebus aureipalatii ismini vermeye hak kazandı. Aureipalatii “altın sarayın” şeklinde çevriliyor. İsim, açık arttırmanın kazananına, yani GoldenPalace.com adresli kumar websitesine bir ithaf niteliği taşımakta. GoldenPalace.com, aslında Andes dağlarının eteklerinde yaşar ve monogam bir sosyal yapı benimser.

 

8. Annuntidiogenes worfi

Annuntidiogenes worfi, Star Trek’te bir hayali karakter olan Lt. Worf’a ithafen isimlendirilmiş bir pagurus. A. worfi 105.3 ila 94.3 milyon yıl önce yaşamış ve fosili İspanya’da bulunmuş. Pagurus muhtemelen etçil idi. Pagurusun ön mide kısmı René H.B. Fraaije’nin araştırma takımına bir Klingon’un kafa biçmini andıran bir takım çıkıntılara sahip. Bir şeye bir Klingon ismi verecekseniz, vereceğiniz Klingon ismi mutlaka Worf olur. Kimse Duras’ın ismini hiçbir şeye vermemeli. Nefret ediyorum o adamdan.

 

9. Spongiforma squarepantsii

2011 yılında Hawaii’de bulunan bir mantar ilk kez tanımlandı. Spongiforma cinsinin diğer üyesi olan S. thailandica’nın keşfinden yalnızca 2 yıl önce keşfedildi. S. squarepantsii Süngerbob Karepantolon isimli çizgifilmin ana karakteri. Mantarın görüntüsü oldukça çizgi filmsi ve süngersiydi, ve böylece türün ismini direkmen almasını sağladı ve spesifik isim ise buna uygun olarak inanılmaz derecede hoş oldu.

 

 

Not: Bu yazı IFLS adresinden çevrilmiştir.

Evren ''Bugün'' Çökebilir Mi? Fizikçiler Riskin Her Zamankinden Fazla Olduğunu Söylüyor!

10 Yaşındaki Çocuğun Keşfinin, Garip Bir Süpernova Patlaması Olduğu Doğrulandı!

Yazar

Katkı Sağlayanlar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Editör

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler
  • Anasayfa
  • Gece Modu

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim