Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Yaşayan Fosil Olarak Bilinen Sölekantların Genomu Yavaş Evrimleştiklerini Doğruluyor!

Yaşayan Fosil Olarak Bilinen Sölekantların Genomu Yavaş Evrimleştiklerini Doğruluyor!
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu türev bir içeriktir. Yani bu yazının omurgası, National Geographic isimli kaynaktan çevrilerek dilimize uyarlanmıştır; ancak "çeviri" içeriklerimizden farklı olarak, bu içerikte orijinal metin birebir korunmamıştır. Anlatım ve konu akışı gibi detaylar Evrim Ağacı yazar(lar)ı ve/veya editörler tarafından güncellenmiş, değiştirilmiş ve/veya geliştirilmiştir. Yazar, kaynaktan alınan metin omurgası üzerine kendi örneklerini, bilgilerini, detaylarını eklemiş; içeriği ve anlatımı zenginleştirmiş ve/veya çeşitlendirmiş olabilir. Bu ek kısımlarla ilgili kaynaklar da, yazının sonunda gösterilmiştir. Metnin omurgasını oluşturan kaynağı, orijinal dilinde okumak için lütfen yukarıdaki bağlantıya tıklayınız. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

"Yaşayan Fosil" olarak da bilinen antik balığın DNA'sı, diğer balık ve hayvanlara göre daha yavaş bir evrim geçirdiğini gösteriyor.

Derin sularda yavaş ve usul olan yarışı kazanıyor. Bu deyiş, yeni bir araştırmanın ortaya koyduğu şekilde, sölekant olarak bilinen Latimeria chalumnae türünün genlerine de yansımış vaziyette.

Araştırmacılar sölekantın genomunu dizilediklerinde, karşılaştırdıkları diğer balık veya karalı memelilerin genlerine göre daha yavaş bir evrim geçirdiğini keşfettiler. Kıyasladıkları diğer türler arasında köpekbalıkları, tavuklar ve akciğerli balıklar da yer alıyor. Türün ayrıca dört üyelilerin evrimi açısından da önemli bilgiler sunduğu, Nature dergisinde yayınlanan makalenin başlığından duyuruldu. Aşağıda, türe ait bir fosil görülmektedir:

WebMD

Araştırmada, eskiden tetrapodların (dört üyelilerin) en yakın kuzeni olarak görülen sölekantların, sonradan yapılan filogenetik araştırmalarla bu ünvanını yitirdiğinden ve akciğerli balıkların en yakın kuzenlerimiz olma ünvanına eriştiğinden de bahsediliyor. Bunun haricinde sölekantların protein kodlayan genlerinin diğer genomik özelliklerinin aksine, diğer canlıların genomlarına göre daha yavaş evrimleştiği anlatılıyor. Genlerde yapılan analizlerin özellikle bağışıklık, azot atımı ile yüzgeçlerin, kuyruğun, kulakların, gözlerin, beynin gelişimi ve kokuyla ilgili genlerin, sudan karaya geçişi gösteren evrimde önemli bilgiler verdiği ilan ediliyor. Makalenin özet kısmının son cümlesi ise aynen şöyle:

Yüzgeçten uzuvlara [bacak ve kollara] olan geçişte ve ekstra-embriyonik dokuların ortaya çıkışında görev alan destekleyicilerin işlevsel dizilenmesi, sölekant genomunun dört üyeli (tetrapod) evrimini anlamak konusunda bir şablon olması önemini taşıyor.

18 Nisan 2013'te Nature dergisinde yayınlanan makalede araştırmacılar göreceli olarak daha az değişen bir yaşam alanı olan derin okyanuslar sebebiyle sölekantların da daha yavaş ve az evrim geçirdiğini ileri sürüyorlar. Buna, görüldüğü üzere son binlerce veya milyonlarca yılda, diğer yaşam alanlarında olduğundan daha az avcı baskısının olmasının da etki ettiğini ekliyorlar. Yani sölekantlar, ortama adapte olmak amacıyla evrim geçirmek zorunda kalmamış olabilirler.

"Yaşayan Fosil" Balık Ortaya Çıkarıldı

Sölekantlar okyanusun 700 metre derinliklerine kadar olan bölgede yaşayabilmektedirler ve boy olarak 2 metreye ulaşabilirler. 

Genellikle "yaşayan fosil" olarak bahsedilen sölekantlar, günümüzden 300 milyon yıl önce yaşamış atalarına oldukça benzemektedirler. 

Bilim insanları, sölekantların günümüzden 65-70 milyon yıl kadar önce yok olduğunu düşünmektelerdi; ancak 1938 yılında Güney Afrika'da keşfedilen yaşayan bir örnek tüm bilim camiasını hayrete düşürmeye yetti. 

O günden bu yana türün 300 civarında bireyi keşfedildi. Bu canlılar, Dünya'da 2 noktada yaşamaktalar: Afrika'nın doğu kıyısındaki Komoros Adaları yakınlarında ve Endonezya'da bulunan Sulawesi civarındaki sularda...

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Bunun haricinde ikinci bir sölekant türü olan Latimeria menadoensis türü de 1977 yılında Endonezya kıyılarında keşfedildi. 

Konu hakkında daha fazla bilgi almak için buradan ve buradan makalelerimizi okuyabilirsiniz.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Muhteşem! 1
  • İnanılmaz 1
  • Umut Verici! 1
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: National Geographic | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/09/2020 20:52:28 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1208

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Eşey
Şehir Hastanesi
Sinirbilim
Seçilim
Araştırma
Hayvanlar
Bakteri
Sinir Sistemi
Biliş
Çocuklar
Protein
Genetik Müdahale
Mikroevrim
Kadın Doğum
Deizm
Sars
Ornitoloji
Cinsiyet Araştırmaları
Olasılık
Konuşma
Dinozorlar
Kuyrukluyıldız
Kadın Sağlığı
Editör Seçkisi
Yörünge
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Eğer ki herkes birebir aynı kalıptan çıkmış olsaydı, 'güzellik' diye bir şey var olmazdı.”
Marie François Xavier Bichat
Geri Bildirim Gönder