Videolara dön

Andromeda Üzerimize Geliyor! | Sorun Var #1

243 B görüntülenme09.07.2020

Videonun ötesi

Derinlemesine

Özet

Bu video, Evrim Ağacı'nın soru-cevap platformunda yer alan çeşitli bilimsel sorulara yanıtlar vermektedir. Andromeda Galaksisi'nin Samanyolu ile çarpışması, aşıların salgınları nasıl sona erdirebileceği ve saç dökülmesinin nedenleri gibi konular ele alınmaktadır.

Terimler

  • Evrim Ağacı

    Bilimle ilgili, felsefe ile ilgili, insanın entelektüel birikimine dair herhangi bir şeyle ilgili ve orada yine kendisi gibi bilimsever olan, felsefeyle uğraşan, bilim ile ilgili yazılar okuyan bilim insanı olan kişilerden cevaplar alabiliyor.

  • soru-cevap platformu

    Açtığımız günden beri her gün daha da fazla kişi gelir, soru-cevap platformumuzu kullanıyor, yeni sorular soruyor.

  • kozmik ölçekte

    Gerçekten de çok ilgi çekici bir olay.

  • Andromeda Galaksisi

    Yaklaşık dört buçuk milyar yıl sonra Samanyolu Galaksisi ile birbirine çarpışacak olan galaksi.

  • Samanyolu Galaksisi

    Bulunduğumuz galaksi.

  • kütle çekim

    Galaksilerin kütle çekim merkezleri arasında ve her bir yıldızın, her bir yıldız sisteminin birbiriyle etkileşimi oluyor.

  • kara delik

    Galaksilerin merkezlerindeki kara deliklerin birbiriyle etkileşimi oluyor.

  • çarpışma

    Bu iki devasa yapının birbirine çarpıştığı zaman, çekimler arasında bir etkileşim oluyor.

  • salgın

    Bir virüs ya da bir popülasyon içerisinde iki şekilde ulaşılır.

  • sürü bağışıklığı

    Doğada bir şekilde yani virüs yayılabileceği kadar şekilde yayılır, kaç kişiyi öldürüyorsa öldürür.

  • sosyal mesafe

    İnsanlar arasındaki mesafeyi arttırdıkça, suni bir şekilde virüsün bir bireyden diğerine sıçramasını önüne geçilmiş oluyor.

  • antikor

    Hastalığı atlatan kişilerin vücutlarında antikor olacağı için bu kişiler birisi aldıkları zaman hastalığı artık yakalanmıyorlar.

  • dihidrotestosteron

    Saçın farklı fazlardan geçerek üretildiğini biliyoruz ve nihayetinde döküldüğünü biliyoruz.

  • genetik

    Bazı genlere kadar takip edebiliyoruz.

  • fizyolojik nedenler

    Daha fizyolojik nedenlerinden sürecek olsa, hale gelmiş versiyonu canlı.

  • evrimsel nedenler

    Hiçbir şekilde evrimsel nedenleri de var.

  • gözlenebilir evren

    Işık hızından kaynaklı olarak, ışığın en uzaktan çıkıp da dünyaya ulaşabildiği noktayı takip edecek olursak, her yöne doğru bir küre oluşuyor.

  • büyük patlama

    Büyük patlamaya 3.82 yaşamış gözlerimizin evrenimizin çapı 93 milyar ışık yılı genişliğinde.

  • ışık yılı

    Işığın bir yılda kat ettiği mesafe.

  • evrenin genişlemesi

    Evren, çünkü da hızlanarak genişliyor.

  • doğal yollarla bağışıklık

    İnsanlarda doğal yollarla sürü bağışıklığına ulaşılabilir.

  • zayıflatılmış virüs

    En kötüsü milyonlarca diğer yöntemim yaptığımız şey, zayıflatılmış bir halini veya bir protein, vücudun savunma sisteminin onu tanıyabileceği bir parçayı vücuda veriyoruz.

  • aşı

    Bu sayede aşıyla insanlar hastalanmadan, hastanelerde düşmeden ve ölmeden bağışıklığı sağlamış oluyoruz.

  • saç dökülmesi

    Kadınlarda saç dökülmesi mevcut ama onların onlarda, kadınlarda daha farklı genellikle saç hacminin azalması şeklinde oluyor.

  • kellik

    Dolayısıyla nihayetinde kelliğe giden boyutta bir saç dökülmesini görüyoruz.

  • hormonlar

    Özellikle yaş ile birlikte hormonların miktarı vücudunu arttıkça, biriktikçe saç dökülmesinin hızlandığını görüyoruz.

  • COVID-19

    Bu konuda gördüğünüz popülasyonu yüzde altmış altı civarında itibaren artık yeterince fazla kişi bağışıklığa kavuşmuş oluyor.

  • sağlık sorunu

    İçinde bulunduğumuz sürecin de sağlık sorulması gereken bir soru.

  • sosyal mesafe kuralları

    İnsanlar arasındaki mesafeyi arttırdıkça, suni bir şekilde virüsün bir bireyden diğerine sıçramasını önüne geçilmiş oluyor.

  • popülasyon

    Virüsün bir bireyden diğerine sıçramasını önüne geçilmiş oluyor.

  • moral

    Dünya yani bireylerin bu moral bakalım.

  • uzay araçları

    Hep uzay filmlerini düşünün, böyle uzay araçlarının sürekli manevra yapması gerekir.

  • asteroid kuşağı

    Aslında asteroid kuşağındaki astronotlar, uzay aracı hiç bir cisme çarpmadan rahatlıkla onların içerisinden geçebilir.

  • çarpışma olasılığı

    Ama bu çok düşük bir olasılık.

  • gözlenebilir evrenin sınırları

    Gözlenebilir evrenin dışında gerçek evren bulunuyor.

  • ışık hızının aşılması

    Işık hızı sabit ve aşılamaz.

  • evrenin kalınlığı

    Eğer o kalınlık 93 milyar ışık yılı mesafeden daha ama biz gene bir sürü olarak görebiliriz.

  • uzay

    Uzayda, galaksiler arasında çok uzak mesafeler bulunan sistemler.

  • gözlem

    Gözlemlediğimiz evrenin en uçlarına ne kadarını görebiliyorsunuz.

  • bireyler arası mesafe

    Bireyler arasındaki mesafe artık o kadar artar ki virüs birbirinden diğer bireye sıçrayamaz.

  • hastalık

    Hastalığı atlatan kişilerin vücutlarında antikor olacağı için bu kişiler birisi aldıkları zaman hastalığı artık yakalanmıyorlar.

  • salgın sona ermesi

    Yani, içinde son virüsü taşıyıcıları öldüğü zaman salgın sona ermiş olur.

  • hastane kapasitesi

    Hastane kapasitemizi aşarız.

  • doğal yollarla bağışıklık kazanma

    Doğada bir şekilde yani virüs yayılabileceği kadar şekilde yayılır.

  • salgın kontrolü

    Sosyal mesafe kurallarının önemi ortaya çıkıyor.

  • antikor üretimi

    Hastalığı atlatan kişilerin vücutlarında antikor olacağı için bu kişiler birisi aldıkları zaman hastalığı artık yakalanmıyorlar.

  • hızlı aşı dağıtımı

    Umuyorum ki COVID-19'da yeterince ucuz olacaktır, yeterince hızlı bir şekilde dağıtılacaktır.

  • saç üretim fazları

    Saçın farklı fazlardan geçerek üretildiğini biliyoruz.

  • saç dökülmesi mekanizması

    Tam mekanizması aslında henüz bilinmiyor ama saçın farklı fazlardan geçerek üretildiğini biliyoruz.

  • Türkiye'de saç operasyonları

    Türkiye, dünyada bir numara bu konuda.

  • soru-cevap konsepti

    Bu soru-cevap platformunun dahi kaliteli yazarlarımızın yazılarını gerçek yazılara dönüştürmek ve daha fazla, daha geniş kitlelere ulaştırabilmek.

Doğru Bilinen Yanlışlar

  • Galaksilerin çarpışması sırasında tüm yıldızlar birbirine çarpar, bu yanlıştır. Aslında galaksiler çok büyük yapılar ve yıldızlar arasındaki mesafeler oldukça fazladır.
  • Salgınlar sadece bireylerin birbirine yakın olmasıyla sona erer, bu yanlıştır. Sosyal mesafe kuralları, virüsün yayılmasını önlemek için önemlidir.
  • Saç dökülmesi sadece yaşlı bireylerde görülür, bu yanlıştır. Saç dökülmesi her yaşta görülebilir ve genetik faktörlere bağlıdır.
  • Gözlenebilir evrenin dışındaki evren yoktur, bu yanlıştır. Gözlenebilir evrenin dışında evren devam etmektedir.
  • Virüsler doğada kendi kendine yok olur, bu yanlıştır. Virüslerin yayılmasını önlemek için sosyal mesafe ve aşılar gereklidir.
  • Aşılar sadece hastalığı önler, bu yanlıştır. Aşılar aynı zamanda toplumda sürü bağışıklığı oluşturarak virüsün yayılmasını azaltır.
  • Saç dökülmesi anormal bir durumdur, bu yanlıştır. Saç dökülmesi normal bir süreçtir ve her bireyde farklılık gösterebilir.
  • Galaksilerin çarpışması sırasında yaşam sona erer, bu yanlıştır. Çarpışma sırasında yaşam devam edebilir.
  • Virüslerin yayılma hızı her zaman yüksektir, bu yanlıştır. Sosyal mesafe ve aşılar ile bu hız azaltılabilir.
  • Evrenin yaşı ile gözlenebilir evrenin genişliği arasında doğrudan bir ilişki yoktur, bu yanlıştır. Gözlenebilir evrenin genişliği, evrenin genişlemesi nedeniyle artmaktadır.

Sorular

  • Andromeda Galaksisi ile Samanyolu Galaksisi çarpıştığında ne oluyor?
  • Bir salgın olarak virüsler nasıl yayılır?
  • Saç dökülmesi neden gerçekleşir?
  • Gözlenebilir evrenin çapı nedir?
  • Evrenin yaşı ile gözlenebilir evrenin genişliği arasındaki ilişki nedir?
  • Sürü bağışıklığına nasıl ulaşılır?
  • Virüslerin insan popülasyonu üzerindeki etkileri nelerdir?
  • Dihidrotestosteron saç dökülmesine nasıl etki eder?
  • COVID-19 aşısının önemi nedir?
  • Galaksilerin çarpışması sırasında yıldızlar neden çarpışmaz?
  • Sosyal mesafe kurallarının salgın üzerindeki etkisi nedir?
  • Saç dökülmesi kadınlarda ve erkeklerde nasıl farklılık gösterir?
  • Gözlenebilir evrenin dışında ne var?
  • Evrenin genişlemesi nasıl bir etki yaratır?
  • Virüslerin yayılma hızını etkileyen faktörler nelerdir?
  • Aşıların bağışıklık sistemine etkisi nedir?
  • Saç dökülmesi normal midir?
  • Galaksiler arasındaki mesafeler ne kadar büyüktür?
  • Salgın sırasında bireyler arasındaki mesafe neden önemlidir?
  • Virüslerin yayılma yolları nelerdir?
  • Saç dökülmesinin evrimsel nedenleri var mı?
  • Gözlenebilir evrenin sınırları nasıl belirlenir?
  • Virüslerin popülasyon üzerindeki etkileri nasıl hesaplanır?
  • Aşıların toplum sağlığına katkısı nedir?
  • Galaksilerin çarpışması sırasında ne tür etkileşimler olur?
  • Virüslerin yayılma hızını azaltmak için neler yapılabilir?
  • Saç dökülmesi ile ilgili yanlış bilinenler nelerdir?

Ön Bilgiler

  • Bilimle ilgili, felsefe ile ilgili, insanın entelektüel birikimine dair temel bilgiler gereklidir.
  • Evrim Ağacı'nın soru-cevap platformunun nasıl çalıştığını anlamak için platforma aşina olmak önemlidir.
  • Kozmik olaylar ve galaksilerin yapısı hakkında temel bilgi sahibi olmak gereklidir.
  • Virüslerin yayılma mekanizmaları ve bağışıklık sisteminin işleyişi hakkında bilgi sahibi olmak önemlidir.
  • Saç dökülmesi ve bunun fizyolojik nedenleri hakkında temel bilgiye sahip olmak gereklidir.
  • Gözlenebilir evrenin tanımı ve özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak önemlidir.

Tarihsel Bağlam

  • Andromeda Galaksisi ile Samanyolu Galaksisi'nin çarpışması - 4.5 milyar yıl sonra gerçekleşecek.
  • Güneş'in ömrünün sona ermesi - 4-5 milyar yıl içinde bekleniyor.
  • COVID-19'un yayılması - 2019'un sonlarında başlayan ve 2020'de dünya genelinde etkili olan virüs salgını.
  • Sürü bağışıklığına ulaşma - COVID-19 bağlamında, popülasyonun %66'sının bağışıklık kazanması gerektiği belirtiliyor.
  • Aşıların geliştirilmesi - COVID-19'a karşı aşıların hızlı bir şekilde geliştirilmesi ve dağıtılması süreci.
  • Saç dökülmesi üzerine yapılan araştırmalar - Genetik ve hormonal etkilerin incelenmesi.
  • Gözlenebilir evrenin genişliği - 93 milyar ışık yılı olduğu belirtiliyor.
  • Büyük Patlama - Evrenin başlangıcı olarak kabul edilen olay, yaklaşık 13.8 milyar yıl önce gerçekleşti.
  • 4.5 milyar yıl sonra - Andromeda Galaksisi ile Samanyolu Galaksisi'nin çarpışması bekleniyor.
  • 4-5 milyar yıl - Güneş'in ömrü.
  • 9-10 milyar yıl - Güneş'in normal yaşam süresi.
  • COVID-19 pandemisi - 2020'de başlayan ve dünya genelinde sağlık sorunlarına yol açan virüs salgını.

Söz takipçisi

Bu Videodaki Sözler

Bu videoda verilenler

Mevcut videoda tartışılan konunun (gözlenebilir evrenin yapısı, genişlemesi ve 93 milyar ışık yılı çapının açıklaması) bir veya iki video olarak yayınlanması

Bu videomuzun sonuna geldik. Bilmiyorum bunu bir video olarak mı, iki video olarak mı yayınlarız. Bunları sonradan post-prodüksiyonda bakacağız ama umuyorum faydalı olmuştur.

video serimizde soru-cevap platformumuzdan seçilmiş bazı soruları yanıtlamak

Mantığımız bu yönde ve bunu mümkün kılacak araçlar geliştirmeye çalışıyoruz. İşte bu video serimizde de soru-cevap platformumuzdan seçtiğimiz bazı soruları yanıtlayacağız. Bazen konuklarımız olacak, konuklarımız cevaplar verecekler.

video serisinde soru-cevap platformundan seçilen soruların yanıtlanacağı ve bazen konukların cevap vereceği

İşte bu video serimizde de soru-cevap platformumuzdan seçtiğimiz bazı soruları yanıtlayacağız. Bazen konuklarımız olacak, konuklarımız cevaplar verecekler. Bunu canlı yayın şeklinde yapmayı planlıyoruz.

soru-cevap video serisini canlı yayın şeklinde gerçekleştirmeyi planlamak

Bazen konuklarımız olacak, konuklarımız cevaplar verecekler. Bunu canlı yayın şeklinde yapmayı planlıyoruz. Umarım faydalı olacaktır.