Videolara dön

Yurtdışında Master ve Doktoraya Nasıl ve Ne Zaman Başvurulmalı? GRE, TOEFL & Notlar Ne Kadar Önemli?

47,1 B görüntülenme17.05.2020

Videonun ötesi

Derinlemesine

Özet

Video, yurtdışında master ve doktora başvuru sürecinin mekanik ayrıntılarını, zamanlamasını, gerekli sınavları (GRE, TOEFL), maliyetlerini, başvuru stratejilerini ve kabul kararlarında not ortalaması ile sınavların rollerini anlatıyor. İzleyiciye sınav ve başvuru takvimi, okul seçimi dağılımı, başvuru belgeleri ve bütçeleme konularında pratik tavsiyeler sunuyor.

Terimler

  • GRE

    Videoya göre GRE, lisansüstü başvurularda sınavlardan biri. Bu sınav randevu yöntemiyle çalışıyor; özellikle yılın sonlarına doğru randevu almak zorlaşabiliyor. GRE'de 2012 öncesinde 800 puan üzerinden ölçüm yapılıyordu, sonrasında 180 puan üzerinden değerlendirmeye geçtiler. GRE'de matematik kısmı özellikle mühendisler ve temel bilimciler için en önemli kısım ve lisede gördüğümüz matematiğe göre bile aşırı basit. Dil (verbal) kısmı çok zor bir dil sınavı gibi görünüyor fakat okul kabulünde önemi yok denecek kadar az. Yazım (analytical writing) kısmı 6 üzerinden değerlendiriliyor ve 3-4 civarı almak yeterli kabul ediliyor. Okullar öncelikle GRE notuna göre ön eleme yaparlar ve bu sınav için verdiğiniz ücrete sınav sonuçlarınızın 4 okula ücretsiz gönderimi dahil olabilir (kurallar değişmiş olabilir).

  • TOEFL

    TOEFL, lisansüstü başvurularda kullanılan dil yeterlilik sınavlarından biri (video içinde IELTS'in alternatifi olarak bahsediliyor ama anlatımda sadece TOEFL ele alınıyor). TOEFL da randevu yöntemiyle çalışıyor ve yıl sonlarında randevu almak zorlaşabilir; Ekim-Kasım gibi TOEFL ve GRE'inizi alıp başvurulara başlamış olmanız öneriliyor. TOEFL'dan 120 üzerinden 80 ve üzeri almak genel bir çerçeve; daha üst düzey okullar için 90-100 arası tavsiye ediliyor. TOEFL'dan alacağınız dil sonucu, GRE'nin dil kısmına göre çok daha önemli olacak. NOTEFULL gibi siteler TOEFL hazırlığında faydalı örnekler sunuyor. Ayrıca sınav için verdiğiniz ücrete sınav sonuçlarınızın 4 okula ücretsiz gönderimi dahil olabilir (kurallar değişmiş olabilir).

  • IELTS

    Videoda IELTS, TOEFL'ın alternatifi olarak anılıyor: "TOEFL sınavları (veya TOEFL'ın alternatifi olan IELTS sınavı)".

  • Güz Dönemi (Fall Term)

    Videoya göre Amerika'da ana dönem Güz Dönemi'dir ve birçok okul Eylül ayında başlıyor. Eğer lisansüstü eğitiminize normal bir şekilde Eylül ayında başlamak istiyorsanız, master ve doktora başvurularınızı mezun olacağınız son sene içerisinde Aralık ayı ortalarında bitirmeniz gerekiyor. Amerika'da burslu başvuruların çok büyük bir kısmı Aralık ayında bitiyor; Ocak ayı ortalarında ise neredeyse hiçbir burslu başvuru bulmak mümkün olmaz.

  • Bahar Dönemi (Spring Term)

    Videoda ara dönemde de başlayabileceğiniz, Amerika için Bahar Dönemi olduğu belirtiliyor. Ancak bu yol çok tavsiye edilmiyor çünkü eğitim yılının ortasında başlamanın getirdiği zorluklar var; çoğunluğun başladığı Güz Dönemi'ni hedeflemek işbirliği ve dayanışma açısından daha faydalı.

  • Burslu başvuru / Burssuz başvuru

    Videoda özellikle Amerika için burslu başvuruların zamanlarının net olduğu, birçok burslu başvurunun Aralık ayı ortalarında bittiği; burssuz başvuruların daha sonra da mümkün olabileceği, fakat Ocak ortalarından sonra burslu başvuru bulmanın zorlaştığı belirtiliyor. Avrupa'da ise başvuruların Mayıs-Haziran aylarına kadar devam ettiği ve başvuruların zamanlarının 'burslu' ve 'burssuz' diye Amerika'daki kadar net ayrılmadığı ifade ediliyor.

  • Başvuru Ücreti (Application Fee)

    Her bir okulun kendine ait bir başvuru ücreti var. Videodaki deneyime göre bu ücret 35 dolar ila 150 dolar arasında değişiyor. Bu miktarı her bir okula ayrı ayrı, başvurular sırasında kredi kartı yoluyla ödemeniz gerekiyor ve okul sizi kabul etmezse bu başvuru ücretini geri alma imkanınız bulunmuyor.

  • Başvuru Paketi (Application Package)

    Başvuru Paketi, başvurularda istenen belgelerin tümünü kapsayan paket olarak tanımlanıyor. İçerisinde genelde 6-7 döküman isteniyor: pasaport fotokopisi, transkript, fotoğraf gibi belgeler. Bu belgeler başvuru için olduğu kadar kabul sürecinde de kullanılıyor ve okullara UPS veya DHL gibi kargo firmalarıyla postalamanız gerekiyor. Bu araçlarla 1 adet kağıt bile gönderecek olsanız ödemeniz gereken bedel video zamanında 50-90 dolar arasındaydı.

  • Özgeçmiş (CV)

    Videoda başvurularda hazırlanması gereken resmî dökümanlardan biri olarak belirtiliyor. CV, başvurunuzun bir parçası ve hazırlanması saatler alabilen bir süreç; bazı başvurularda okula göre şekillendirmeniz gerekebilir.

  • Kapak Mektubu (Cover Letter)

    Başvuru ofisine hitaben yazılan kapak mektubu olarak tanımlanıyor; başvurularda hazırlamanız gereken resmî dökümanlardan biri ve bazen okula göre şekillendirilmesi gerekebilen, saatler alabilen bir süreç.

  • Niyet Mektubu (Statement of Purpose)

    Videoda 'okula neden başvurduğunuzu anlatan bir niyet mektubu' olarak tanımlanıyor. Statement of Purpose, başvurularda resmî bir döküman ve genellikle başvurduğunuz okula göre uyarlanması gereken, zaman alan bir yazı.

  • Mezuniyet Ortalaması / Cumulative Grade Point Average (CGPA)

    Videoda lisans mezuniyet not ortalamanız (Cumulative Grade Point Average, ya da kısaca CGPA) bir okulun kabul kararındaki açık ara farkla en önemli faktör olarak tanımlanıyor. Okullar CGPA'ye çok önem veriyor; düşük not ortalaması varsa çoğu okul diğer faaliyetlere bakmayabiliyor. Birçok okulun öğrenci kabulünde kullandığı minimum CGPA sınırı 3.0; ancak bazı üst düzey okullarda açıklanan alt sınırlar ile kabul edilenlerin gerçek ortalamaları arasında büyük fark olabiliyor (örneğin bir okulun alt sınırı 3.2 görünse de kabul edilenlerin ortalaması 3.8-3.9 civarı olabiliyor).

  • Ön eleme (Pre-screening)

    Videoya göre okullar genellikle önce GRE notuna göre ön eleme yapar. GRE'den geçenlerin TOEFL notları kontrol edilir; yeterli dil başarısı gösteremeyenler elenir. Son olarak CGPA'e bakılır. Yani GRE ve TOEFL daha çok 'ön eleme' amaçlı kullanılıyor; bu sınavlar okul kabullerindeki etkisi sınırlı ve sıklıkla ilk aşamada eleme için kullanılıyor.

  • Sınav Sonuçlarının Ücretsiz Gönderimi (score sending)

    Videoda sınavlar için ödediğiniz ücrete sınav sonuçlarınızın 4 okula ücretsiz olarak gönderiminin dahil olduğu belirtiliyor (bu sayı ve kural değişmiş olabilir). Eğer ücretsiz gönderim özelliğinden yararlanmak istiyorsanız, sınava girdiğiniz gün ya da sonrasında o okulların TOEFL ve GRE sistemindeki kodlarını girerek gönderimi talep etmeniz gerekiyor. Bu 4 okuldan sonra göndermek istediğiniz her okul için 20-30 dolar civarı bir ek ücret talep ediliyor.

  • Okul Sıralamaları / Ranking kaynakları (US News, CWUR, Top Universities)

    Videoda okulların başarı sıralamalarını CWUR veya Top Universities gibi sitelerden görebileceğiniz ve özellikle US News tarafından hazırlanan bilgilerin çok kıymetli olduğu belirtiliyor. Ancak US News'in birçok durumda ücretli olduğu, bu yüzden arama yaparken okul veya bölüm ismini 'US News' sözcüğü ile birlikte Google'da aratıp çıkan bağlantılardan bilgi almanız gerektiği tavsiye ediliyor.

  • NOTEFULL ve GRE resmi notları (çalışma kaynakları)

    Videoda TOEFL için NOTEFULL sitesinden, GRE için ise GRE'nin kendi sitesindeki yaklaşık 120 sayfa civarındaki notlardan çalışılabileceği öneriliyor. NOTEFULL'deki soruların TOEFL'da çıkanlara çok benzer olduğu ve ezberlemenin işinizi kolaylaştıracağı belirtiliyor.

  • Transkript

    Videoda başvuru paketinde istenen belgelerden biri olarak geçen transkript, eğitim geçmişinizi ve notlarınızı gösteren resmi belge olarak anlatılıyor; başvuru ve kabul sürecinde kullanılıyor ve genellikle okullara postalamanız gerekiyor.

  • Pasaport fotokopisi

    Başvuru paketinde istenen belgelerden biri olarak belirtiliyor; pasaport fotokopisi başvuru ve kabul sürecinde kullanılan resmî belgelerden biri.

  • UPS/DHL (kargo firmaları)

    Videoda başvuru paketindeki belgelerin okullara gönderilmesi için örnek verilen kargo firmaları UPS veya DHL. Bu araçlarla 1 adet tek bir kağıt bile göndermek isteseniz ödemeniz gereken bedel video zamanında 50-90 dolar arasındaydı.

  • Başvuru Takvimi / Deadlines

    Videoda başvuru takviminin kritik olduğu, Amerika için ana tarihin Eylül başlangıcı olduğu, bu yüzden başvuruların mezun olunacak son senenin Aralık ortalarında bitmiş olması gerektiği; TOEFL ve GRE gibi sınavların Ekim-Kasım gibi alınmasının tavsiye edildiği, burslu başvuruların çoğunun Aralık'ta kapandığı ve Ocak ortalarında burslu başvuru bulmanın zor olduğu gibi zaman bilgileri veriliyor.

Doğru Bilinen Yanlışlar

  • Sosyal aktiviteler, hobiler veya topluluklardaki roller düşük notları telafi eder.

    Genelde değil: Okulların çoğu için lisans not ortalaması (CGPA) en belirleyici kriterdir; sıradan hobiler veya amatör düzeydeki faaliyetler genellikle kabulü telafi etmez, yalnızca olağanüstü profesyonel başarılar bir tıkanıklık durumunda avantaj sağlayabilir.

  • Yüksek GRE veya TOEFL puanı almak otomatik olarak kabul sağlar.

    Hayır; bu sınavlar çoğunlukla ön eleme içindir. Yüksek puanlar elbette avantaj sağlar ama kabul kararında CGPA ve araştırma/uygunluk gibi diğer faktörler de kritik rol oynar.

  • Okulun ilan ettiği minimum GPA’ya sahip olmak kabul garantisidir.

    Resmi minimumlar genelde alt sınırdır; gerçek kabul alan adayların ortalamaları çok daha yüksek olabilir, özellikle üst düzey okullarda kabul edilenlerin ortalaması ilan edilen minimumdan çok daha yüksektir.

  • GRE yazma bölümü (analytical writing) mühendislik/temel bilim başvurularında çok belirleyicidir.

    Mühendislik ve temel bilimlerde GRE'nin sayısal bölümü çok daha önemlidir; yazma puanı genelde 3–4 civarı olursa yeterli kabul edilir.

  • Bahar dönemi (ara dönem) başlamak her zaman iyi bir alternatiftir.

    Bahar dönemi mümkün olsa da genelde tavsiye edilmez çünkü programlara ortada katılmak zordur ve grubun geri kalanıyla uyum/sosyal işbirliği açısından sıkıntı çıkabilir.

  • TOEFL/GRE sınav sonuçları başvuruda her zaman belirleyici ve son kararı veren unsurdur.

    Bu sınavlar çoğunlukla adayları ön elemeye tabi tutmak için kullanılır; asıl belirleyici faktörler arasında CGPA, danışman uygunluğu ve programın ihtiyaçları daha ağır basar.

  • Başvurmak çok ucuzdur veya küçük bir masraftır.

    Başvurular önemli maliyet gerektirir: test ücretleri, başvuru ücretleri ve belge gönderim masrafları toplandığında maliyetler kolayca 1000$ civarına çıkabilir.

Sorular

  • Nasıl ve ne zaman başvurmalıyım (ABD için)?

    Eğer Eylül'de başlamayı hedefliyorsanız, mezuniyet yılınızın Aralık ortalarına kadar başvuruları tamamlayın; TOEFL ve GRE'i Ekim-Kasım'ta almış olun.

  • Avrupa için başvuru zamanları nasıl farklıdır?

    Avrupa'da birçok programın başvuruları Mayıs-Haziran aylarına kadar devam edebiliyor ve burslu/burssuz başvuru tarih ayrımı Amerika kadar katı değil.

  • TOEFL ve GRE ne kadar önemli?

    Bu sınavlar genelde ön eleme amaçlı kullanılır; TOEFL özellikle dil yeterliliği için önemli, GRE'de sayısal bölüm mühendislik/temel bilimler için çok kritik.

  • Sınavlara ne zaman başvurmalıyım?

    Sınav randevuları dolabileceği için son sınıfın yaz dönemi ortaları veya en geç güz dönemi başlangıcının ilk 1–2 haftası içinde TOEFL ve GRE'e kaydolun.

  • Başvurular ne kadar tutar?

    Genel bir öngörüyle sınavlar ve başvuru ücretleri, kargo masrafları da dahil olmak üzere yaklaşık 1000$ ayırmak akıllıca; test ücretleri ~200$ ve okul başvuru ücretleri genelde 35–150$ arasıdır.

  • Kaç okula başvurmalıyım ve nasıl dağıtmalıyım?

    Genelde en az 5 en fazla 10 okul önerilir; başarı sıralamasına göre (ilk 20, 50, 100, 150) dengeli dağılım yapın ve GPA'nıza göre bu dağılımı ayarlayın.

  • Başvurular hazırlanırken nelere dikkat etmeliyim?

    Her başvuru için CV, cover letter ve statement of purpose hazırlayın, belgeleri okula göre uyarlayın ve başvuru formlarını dürüstçe doldurun; her başvuru için yaklaşık 2 saat ayırın.

  • GRE/TOEFL puanlarını okullara nasıl gönderirim?

    Sınava girerken genelde 4 okula ücretsiz gönderim hakkı vardır; bu nedenle başvuracağınız okullardan en az birkaçını sınavdan önce belirleyin; sonrakiler için her birine 20–30$ ücret alınır.

  • Hangi minimum puanları hedeflemeliyim?

    Genel çerçevede TOEFL için 80+ önerilir (üst düzeyler için 90–100), GRE'de mühendislik/temel bilimlerde sayısalda neredeyse tam puan, sözel için 130+ (üst hedeflerde 150+) ve yazımda 3–4 yeterlidir.

  • Not ortalaması ne kadar etkili?

    CGPA kabul kararlarında en önemli faktördür; birçok okulun resmi minimumu ~3.0 olsa da kabul edilenlerin ortalaması çoğunlukla çok daha yüksektir.

Ön Bilgiler

  • Lisans eğitimi ve transkript kavramını bilmek
  • GPA/CGPA (not ortalaması) kavramını bilmek
  • Akademik takvimde Güz ve Bahar dönemleri hakkında temel bilgi
  • TOEFL, GRE, IELTS gibi sınavların ne olduğunu bilmek
  • İnternet ve çevrimiçi başvuru sistemlerini kullanabilme becerisi
  • Temel İngilizce okuma-yazma becerileri (başvuru belgeleri için)

Tarihsel Bağlam

  • 2024 Aralık'ta başvuruları bitirmeniz gerektiği örneği (2025 Eylül için başvuru kapanışı)
  • Amerika'da ana dönem olarak Güz Dönemi'nin (Eylül) esas alınması
  • Amerika'da burslu başvuruların büyük kısmının Aralık ayında kapanması
  • Ocak ortalarında burslu başvuru bulmanın büyük oranda zorlaşması
  • Avrupa'da başvuruların genellikle Mayıs-Haziran aylarına kadar devam etmesi
  • GRE puanlama sisteminde 2012'de değişiklik yapılması (2012 öncesi 800 puan üzerinden, sonrasında 180 puan üzerinden değerlendirme olarak belirtilmiş)
  • TOEFL ve GRE randevu sistemi nedeniyle yılın sonlarına doğru sınav randevusu almanın zorlaşması
  • Sınav sonuçlarının ilk 4 okula ücretsiz gönderimi uygulaması (sınav günü/öncesi/sonrasında kod girilerek gönderim talebi yapılması gerektiği)
  • 4 okul ücretsiz gönderim hakkından sonra her ek okul için yaklaşık 20-30 USD ek ücret talep edilmesi
  • TOEFL ve GRE sınav ücretlerinin yaklaşık 200 USD civarında olması ve tekrar girildiğinde tekrar ücret ödenmesi gerekliliği
  • Okul başvuru ücretlerinin genelde 35-150 USD arasında değişmesi
  • Kargo ile başvuru paketleri gönderiminin (UPS/DHL vb.) tek bir belge için bile 50-90 USD civarı maliyet yaratması
  • Birçok okulun öğrenci kabulünde kullandığı minimum CGPA sınırı örneği: 3.0
  • Üst düzey okulların yayımladığı minimum gereksinimlerin, kabul edilen öğrencilerin ortalama notlarından daha düşük görünmesi (örnek: yayımlanan minimum 3.2 iken, kabul edilenlerin ortalaması 3.8-3.9 olması)
  • Güz Dönemi (Eylül başlangıcı)
  • Bahar Dönemi (ara dönem)
  • Ekim-Kasım (TOEFL ve GRE alınması tavsiye edilen dönem)
  • Aralık (Amerika'da burslu başvurularının büyük ölçüde kapandığı dönem)
  • Ocak ortası (Amerika'da burslu başvuruların neredeyse bulunamadığı dönem)
  • Mayıs-Haziran (Avrupa başvurularının devam ettiği dönemler)
  • Yaz dönemi (4. sınıfın/yıl sonunun yaz dönemi; sınav başvurusu için önerilen zaman)
  • 2024 Aralık (örnek: 2025 Eylül için başvuruların tamamlanması gereken tarih)
  • 2025 Eylül (örnek: lisansüstü eğitimin başlangıç tarihi)
  • 2012 öncesi (GRE'nin 800 puan üzerinden ölçüldüğü dönem)
  • 2012 sonrası (GRE puanlama değişikliği sonrası dönem; 180 puan üzerinden belirtildiği şekilde belirtilmiş)

Söz takipçisi

Bu Videodaki Sözler

Bu videoda verilenler

İleride (videoda/konuşmada) notlar/CGPA konusu hakkında açıklama (notlara değinme)

Bir de azınlıklara sağlanan bazı ayrıcalıklar olabiliyor; fakat bu da çoğu durumda size çok ekstrem bir avantaj sağlamayacak; çünkü azınlık olan ve olmayan her gruptan çok sayıda başvuru yapılıyor ve bunların arasında yüksek notlara sahip çok insan olacak. Yine iş notlara gelecek yani... Notlarınız haricinde hiçbir şeye güvenmeyin derim.

Sadece TOEFL'dan (IELTS yerine) bahsetme

Bunun en büyük sonucu, başvurular için gereken sınav sonuçlarını bu tarihten önce almanızın gerekmesi. Bu sınavların en büyük ikisi, GRE ve TOEFL sınavları (veya TOEFL'ın alternatifi olan IELTS sınavı; ama ben kolaylık olsun diye sadece TOEFL'dan bahsedeceğim). Dolayısıyla, Ekim-Kasım gibi TOEFL ve GRE'inizi alıp, başvurulara başlamış olmanız gerekiyor.

Bu videoyla tutulanlar

Bu video serisinde, yurtdışında eğitim, burslar, sınavlar (TOEFL, GRE), not ortalaması ve çalışma zamanlaması gibi konularla ilgili en temel bilgilerin kısa notlar halinde sunulması.

Bana üniversite öğrencileri ve adaylarından en sık gelen sorulardan birisi, üniversite bittikten sonra yurtdışına eğitim amaçlı nasıl gidilebileceği, bu çalışmalar için paranın nereden bulunacağı, nasıl burs alınabileceği, not ortalamasının ne olması gerektiği, TOEFL ve GRE gibi sınavlara ne zaman girilmesi gerektiği, ne zaman ve nasıl çalışılması gerektiği gibi sorular. Bu video serisinde, bu konularla ilgili en temel bilgileri, çok basit ve kısa notlar halinde sizlere sunmaya çalışacağım. En baştan uyarayım: Bunlar benim 1. sınıftan doktora mezuniyetime kadar olan eğitim hayatım boyunca deneyimlediklerimden süzülmüş bilgiler.

Başvuruların nasıl yapıldığı (yurt dışı okul başvuruları süreci ve başvuru formları/mektupları)

Bu soruların bir kısmı, ola ki okul sizi kabul edecek olursa, eğitiminizin masraflarını nasıl karşılayacağınız ile ilgili sorular. Başvuruların nasıl yapıldığından da ilerleyen videolarda bahsedeceğim, dolayısıyla izlemeye devam edin. Bazı okullar bu soruları form şeklinde soruyor; bazıları ise bir mektup yazıp yüklemenizi istiyor.