Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
4

Yük tam olarak nedir?

Yükün etkilerine ve mevcut tanımlarına aşinayım fakat asıl merak ettiğim, tanımdan ziyade kavramın neliği diyebilirim. Yüklü parçacıklar arasındaki etkileşimler, yükün değeri gibi hususlar bir kenara dursun, yük nedir sorusuna verilen cevaplarda "içsel olarak üretilir" ifadesine de rastladım. İçsellik kavramı beni tam anlamıyla tatmin etmiyor.
574 görüntülenme
0
  • Alıntılı Paylaş
  • Tekrar Paylaş
  • Alıntılı Paylaşımları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
2 Cevap
Haki Serhat Gün
Bilime meraklı bir öğrenciyim

Yük, bir maddenin diğer maddeyle elektrostatik itme ya da çekme meydana gelmesi durumunda ortaya çıkan temel özelliktir. Elektriksel yük, birçok atomaltı parçacığının karakteristik bir özelliğidir.[1][1]

Kaynaklar

  1. Bilinmiyor. Elektrik Yükü Ve Elektromanyetizma Nedir? » Kozan Demircan. (9 Ekim 2020). Alındığı Tarih: 10 Şubat 2023. Alındığı Yer: Kozan Demircan | Arşiv Bağlantısı
9
0
  • Alıntılı Paylaş
  • Tekrar Paylaş
  • Alıntılı Paylaşımları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Görkem Öge
Toprak Mühendisi

Fizik ve kuantum başlığı altında andığımız yük, gayet basit, atomun yapısını pek temel düzeyde bilen herkesin anlayabileceği bir kavramdır denebilir. Bir ilkokul öğrencisine anlatır gibi anlatmaya çalışayım size.

Maddelerin temel üyesi nedir? Atom. Atomlar hangi parçalardan oluşuyor? Çekirdek ve elektronlar. Çekirdek hangi parçalardan oluşuyor? Proton ve hidrojen hariç nötronlardan.

Tüm Reklamları Kapat

Bir atomu elimize alıp incelediğimizde, elimizde ne var? Proton, nötron ve elektron. Daha alt düzeyde başka birçok parçacık var ama atomun yükü dediğimiz olguyu anlayabilmek için bu detay düzeyi yeterli.

Bu parçacıkların belirli özellikleri var. Protonlar, pozitif yüklü. Nötronlar yüksüz ve elektronlar eksi yüklü. Eksi yüklü elektronlar, pozitif yüklü protonlar tarafından çekiliyorlar ve bu yolla elektronlar çekirdeğin çevresinde hızla dönüyorlar. Dünyanın Güneşin çevresinde dönmesi gibi. Aralarındaki çekimin sebebi farklı olsa da görünüm benzer.

Tüm Reklamları Kapat

Peki bunlar bir atomda bulunan parçacıklar ise ve o atom var olan ve varlığını süren bir yapı ise kendi içinde kararlı ya da kararlıya yakın bir yapı olsa gerek. Yoksa milyarlarca yıldır var olamazdı değil mi? Onu bir arada tutan güçler olmak zorunda. Bu güçlerin bir tanesi de yük işte.

Çünkü proton pozitif, nötron yüksüz ve elektronlar negatif yüklü ise ve protonun taşıdığı pozitif yükle elektronun taşıdığı negatif yük çok farklı olursa o yapı kararlı olamaz. Bu durum, 4 kişilik bir araca 10 kişiyi bindirmeye çalışmaya benzer. Birileri dışarıda kalır. İte kaka 10 kişiyi araca sığdırsanız bile muhtemelen aracın mekanik yapısı o yükü kaldıramaz. Yolda kalırsınız.

Atomun çekirdeği, hayli sağlam bir yapı. Öyle kolayca parçalayamıyoruz. Parçalamak için oldukça ileri bir teknoloji ve mühendislik seviyemizin ve aslında gerçekten haklı bir sebebimizin olması lazım. Mesela bir şehir dolusu insanın enerji ihtiyacını karşılamak ya da aynı miktarda insanı öldürmek (!) gibi.

Ama elektronlar öyle değil. Onlar atomdan kolayca uzaklaştırılabiliyorlar. Gayet hareketli parçacıklar. Ve dahası bu parçalar, yan yana konumlanmış birden çok atom tarafından aynı anda kullanılabiliyor. Yani bir elektron aynı anda birden çok atomun çevresinde dönebiliyor.

Buna göre atomların çekirdekleri hayli sağlam ama elektronlar hareketli ise, çekirdekteki, protonların oluşturduğu pozitif yükle elektronların oluşturduğu negatif yük arasındaki denge, bazen ufak tefek oynamalar yaşayabilir. Bu oynamalar çok büyük olmaz ama küçük dengesizlikleri kaldırabilir. 4 kişilik bir araca 5 kişi binilebilir. Her aracın o kadar esnekliği vardır.

İşte birçok atomun çekirdeğindeki protonların taşıdığı pozitif yükle elektronların oluşturduğu negatif yük arasında az bir fark olabiliyor. Bu fark yük demek. O atom, kararsız demek değil bu ama eğer atom +1 yükte ise, dışarıdan bir elektron almaya meyilli demektir. Ya da -1 ise dışarıda 1 elektron vermeye meyilli demektir. Bu meyilli olma hali de o atomun, diğer atomlarla birleşme ya da bağlar kurma eğiliminde olması demektir. -1 yükteki bir atom, +1 yükte bir atomla (ya da tam tersi +1 yükteki atom -1 yükteki atomla) yakınlaşırsa hızlıca bağ kuracak biçimde onu çeker. Tersi durumda eksi ya da artı yükteki atomlar birbirini iter. 4 kişilik bir araçta 4 kişi seyahat ediyorsanız ve birileri size otostop çekiyorsa o kişiyi aracınıza almayı düşünmezsiniz. Ama 4 kişilik bir araçta 2 kişi seyahat ediyorsanız o kişiyi almanız mümkündür.

İşte atomların yük özellikleri, çevreleriyle kuracakları bağları belirleyen en önemli kıstastır.

Kaynak olarak direk konuyu açıklayan değil, atomlar camiasının en dostane ve diğer atomlarla en fazla ilişki kurmaya eğilimi olan ve bu niteliği sayesinde de biz organik bileşiklerin varlığını mümkün kılan bir arkadaşı sunuyorum.[1]

Umarım açıklayıcı olabilmişimdir.

Kaynaklar

  1. Wikipedia. Atom Numarası 6, Simgesi C Olan Element. (7 Ağustos 2005). Alındığı Tarih: 10 Şubat 2023. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
5
0
  • Alıntılı Paylaş
  • Tekrar Paylaş
  • Alıntılı Paylaşımları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close