Bu Reklamı Kapat
Sorulara Dön
4

Üst beyin, alt beyin ile iletişim kurabiliyor mu?

Bir yerden aklımda kalmış ama tam olarak nerden aklımda kaldığını hatırlamıyorum. Sanırsam Sam Kean - Beynin Gizemli Hikayesi kitabından aklımda kaldı. "Beynin bölümleri her zaman kendi aralarında iletişim içindedirler. Ancak alt beyin, üst beyin ile iletişim kurabilirken, üst beyin alt beyin ile iletişim kuramıyor." doğru mu bu bilgi?
2,058 görüntülenme
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
1 Cevap
Kabul Edilen Cevap
İhsan Doğu
İhsan Doğu Sinirbilim meraklısı

 Bu bilgi tamamen yanlış. Öncelikle “üst beyin” yerine beyin korteksini ve ara beyni (Talamus, epitalamus,l be epitalamus’tan oluşan) diencephalon içeren “ön beyin (Telencephalon)” adlandırmasını kullanacağım. Alt beyin yerine ise omurilik soğanı, pons ve beyincikten oluşan arka beyin (rhombrncephalon) adlandırmasını tercih edeceğim. 

Eğer neokorteks limbik sisteme veya daha alt yapılara bilgi göndermeseydi ne olacağını bilemeyiz, çünkü beynimiz bu şekilde evrilmedi. Nasıl olacağını sadece kortikal yapılar ile alt yapılar arasındaki bağlantıların olmadığını varsayarak düşünebiliriz.

Bu Reklamı Kapat

 Bağlantı ortadan kalkarsa nasıl olacağını açıklayan bir örnek:

 En az 70 milyon yıldır memelilerde olan frontal loblar daha önce evrimleşen yapıların üzerine bağlantılar kurup gelişecek şekilde evrimleşti. Şempanzelerin atalarından ayrıldıktan sonra insan soy hattında çevrenin baskıları sebebiyle şempanzelerden 5-6 kat daha büyük bir prefrontal kortekse sahip olduk.[1]

Bu Reklamı Kapat

Üst düzey primat işlevlerini (problem çözme, plan kurma, hayal etme, düşünerek karar verme gibi) gerçekleştiren prefrontal korteksin insanda yaşamış bütün primatar içinde en gelişmiş halinde olması sebebiyle ortalama hava sıcaklıklarının artması ile tarıma başlayarak yerleşik hayata geçildi. Bu dönüm noktasından sonra hız kazanan kültürel evrimimiz boyunca kendimize ait kurallar, adetler, tabular ve ahlaki değerler oluşturduk. Bu kurallara uymak için tam koordinasyona sahip bir beyin gereklidir. Yani bütün bölümlerinin birbiriyle iletişime geçtiği bir beyin. [1][2]

Eğer kortikal bölgelerden beynin alt yapılarına bilgi gönderemeseydi üst düzey primat işlevleri yani bütün bu işlevler gerçekleşemezdi.

Beyin korteksinin beyin sapıyla yaptığı bazı iletişim yolakları:

  Kortikospinal yolak (Corticospinal tract) aracılığıyla ön beyindeki motor sinyalleri omuriliğe beyin sapından geçerek iletir. [3]

Kortikospinal yolak (Corticospinal tract)
Kortikospinal yolak (Corticospinal tract)
Wikipedia

 Kortikobulbar yolak (Corticobulbar tract), kortkospinal yolak gibi beyaz maddeden (miyelin aksonlar) oluşan bir yapıdır. Serebral korteksin motor korteksindeki presentral girus’tan (precentral gyrus) çıkıp Oculomotor sinir haricindeki Kafa sinirlerinden (Cranial nerves - nervus cranialis) geçerek omurilik soğanına, yani beyin sapının bir bölümüne uğrar.[4]

Kortikobulbar yolak (Corticobulbar tract)
Kortikobulbar yolak (Corticobulbar tract)
Wikipedia

  Projeksiyon lifleri (Projection fibers) korteksten bazal gangliyona uzanan sinir ağlarıdır.

 Bunlar gibi çok sayıda sinir ağı korteksten beyin sapına bilgi iletir.

İnsan beynindeki sinir ağ ve yolakları
İnsan beynindeki sinir ağ ve yolakları
Wikipedia
1,274 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. The Evolution Of Brains From Early Mammals To Humans. (6 Eylül 2019). Alındığı Tarih: 6 Eylül 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  2. Yazar Yok. Neolithic Revolution. (6 Eylül 2019). Alındığı Tarih: 6 Eylül 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  3. Yazar Yok. Corticospinal Tract. (6 Eylül 2019). Alındığı Tarih: 6 Eylül 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  4. Yazar Yok. Corticobulbar Tract. (6 Eylül 2019). Alındığı Tarih: 6 Eylül 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
Bu cevap, soru sahibi tarafından kabul edilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
9
  • Raporla
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
İlginizi Çekebilecek Sorular
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Bu Eseri Neden Tavsiye Ediyorsun?
Aşağıdaki kutuya, isimli neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin faydalı bulunması halinde Evrim Ağacı kullanıcılarından daha fazla UP kazanman mümkün olacak. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Tavsiye Et