Sürekli diğer insanların benden daha fazla şey bildiğini düşünüyorum ve bundan nasıl kurtulabilirim?

sürekli herkesin her şeyi senden daha iyi bildiğine inanmak, aslında zihninin sana oynadığı aşırı tanıdık bir oyun. buna literatürde impostor yani sahtekar sendromu diyoruz. ne kadar okursan oku o eksiklik hissinin gitmemesi de çok mantıklı, çünkü bilgi dağarcığın genişledikçe ne kadar çok şeyi bilmediğini fark ediyorsun. dunning-kruger etkisinin o meşhur çöküş evresindesin, yani cehaletin getirdiği o kör özgüveni çoktan aşmışsın ve artık neyi bilmediğini bilecek kadar bilişsel bir farkındalığın var.

başkalarının yaptıklarına bakıp "kesin bir şey biliyor da yapıyor" diye düşünmen, beynimizin belirsizliği sevmemesinden kaynaklanıyor. kendi içimizdeki o kaosu ve kararsızl��kları çok net görüyoruz ama başkalarının sadece dışarıya yansıttığı kendinden emin davranışlarını izliyoruz. sanki herkesin elinde gizli bir kullanma kılavuzu var da bir tek sana dağıtılmamış gibi. oysa inan bana, çoğu insan o an sadece doğaçlama yapıyor ve bir şekilde durumu kurtarmaya çalışıyor. sadece bazıları bunu çok iyi bir vitrinle sunuyor.

kendi eylemlerini sürekli başkalarına onaylatma ihtiyacın, zihninin karar alma yükünden kaçmaya çalışması aslında. bilişsel olarak bir kararın sorumluluğunu almak enerji ister, başkasına onaylatmak ise dışar��dan gelen o rahatlatıcı güven hissine sığınmaktır. ama sen bunu yaptıkça kendi problem çözme becerilerine olan güvenini yavaş yavaş aş��ndırıyorsun.

bundan kurtulmak için önce bu asimetrik kıyaslamayı fark etmen gerekiyor. sen kendi arka planındaki bütün o fazla düşünme süreçlerini biliyorsun, diğerlerinin ise sadece bitmiş ürününü görüyorsun. bir dahaki sefere birine "böyle yapsam doğru olur mu" diye sormadan önce o dürtüyü bir izle. o belirsizlik boşluğunda biraz kal, kendi kararınla hata yapmaya izin ver. hata yapmak, dünyayı algılama biçimimizi güncellemenin ve öğrenmenin en temel yolu. herkes biraz el yordamıyla ilerliyor hayatta, sadece sen bunu dert edinecek kadar üzerine kafa yoruyorsun.