internetteki her odaklanma sorununu beyninin çürüdüğüne yoran o dev güruhtan biri olmadığını umarak anlatayım. polikliniğe gelip "hocam pornografi beynimi sildi, alzheimer mı oldum" diyenler yüzünden gerçekten mesleği bırakıp kasabaya yerleşme noktasına geldim. hayır, porno izlemek uzun veya kısa dönem hafızanı doğrudan silmez, beyninde böyle sihirli bir silgi mekanizması yok.
ama olayın şu boyutu var. porno, özellikle sürekli ve aşırı tüketildiğinde, beynin ödül sistemini, yani dopamin döngüsünü fena halde hırpalar. dopamin sadece zevk almakla ilgili değildir, aynı zamanda motivasyon ve dikkati yönlendirmekle de ilgilidir. beynin sürekli olarak yüksek dozda görsel uyarana maruz kaldığında, normal hayattaki sıradan şeyler sana inanılmaz sıkıcı gelmeye başlar. prefrontal korteks dediğimiz, dürtü kontrolü ve çalışma belleğiyle, sizin tabirinizle kısa süreli hafızayla ilgilenen bölge, bu dopamin bombardımanı ve sürekli uyarılma hali altında düzgün çalışamaz hale gelir.
yani aslında unutmuyorsun, sadece o bilgiyi kaydedecek kadar odaklanamıyorsun. beynin o sırada başka, çok daha "uyarıcı" bir şeyler aramakla meşgul. laier ve ekibinin yaptığı meşhur bir araştırma var, cinsel içerikli uyaranlara maruz kalmanın o anlık çalışma belleği performansını belirgin şekilde düşürdüğünü gösteriyor. beynin bilişsel kapasitesi kısıtlıdır ve sen o an işlemciyi tamamen başka bir şeyle meşgul ediyorsun.
uzun vadeli hafıza kaybına gelince, pornonun hipokampüsü, yani anıları kalıcı olarak depolayan beyin bölgesini küçülttüğüne veya kalıcı hasar verdiğine dair hiçbir bilimsel kanıt yok. eğer geçmişi hatırlamakta zorlanıyorsan, bunun sebebi muhtemelen pornonun nörotoksik olması değil, aşırı tüketime eşlik eden uykusuzluk, depresif belirtiler, kronik anksiyete veya sosyal izolasyondur. bu tarz unutkanlık şikayetlerinin altından genelde uyku bozuklukları veya duygu durum problemleri çıkar.
özetle beynin çürümedi, sadece onu lüzumsuz yere fazlasıyla yoruyorsun ve kendi odaklanma yetini baltalıyorsun. o çok korktuğunuz kalıcı hafıza kaybı bir efsane ama dikkat eksikliği gayet gerçek. panik yapıp internetten nörolojik hastalık beğenmek yerine biraz ekran başından kalkıp gerçek hayata karışmak, o hasret kaldığınız zihin berraklığını geri getirebilir.
Kaynaklar
- Laier, C., Pawlikowski, M., Pekal, J., Schulte, F. P., & Brand, M.. Cybersex Addiction: Experienced Sexual Arousal When Watching Pornography And Not Real-Life Sexual Contacts Makes The Difference. Alındığı Yer: | Arşiv Bağlantısı
- Kühn, S., & Gallinat, J.. Brain Structure And Functional Connectivity Associated With Pornography Consumption. Alındığı Yer: | Arşiv Bağlantısı