Sorulara Dön
4
Fizik & Kuantum

Paralel evrenler bilim çevreleri tarafından kabul edilmiş midir?

"evrim teorisi" bir doğa kanunu olan evrimin nasıl olduğunu , ne şekilde geliştiğini açıklamaktadır. Basit bir mantık yürüterek "paralel evrenler teorisi" nin de bir gerçeklik olarak var olan "paralel evrenler"i açıklayan bir teori olduğunu mu düşünmeliyiz?

13
193 görüntülenme
Teşekkür (1)
Hatırla (1)
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
13 Cevap
Orijinal Soru: Paralel evren nedir ve gerçekten var mıdır?

Çoklu evrenler (ya da paralel evrenler) tamamen teorik bir öngörü. Elbette bu öngörüler, bazı gözlemsel olayların çıkarımlarına dayanıyor. Fakat tam olarak çoklu evrenlerin varlığını doğrulayan bir kanıt henüz bulunmuyor.

Bunlarla ilgili ortaya atılmış çokça hipotez ve teori var. Fakat lakin, ne herkes bunlarla hem fikir ne de somut bir kanıt bulunuyor. Kaynakta olası bazı popüler senaryolar listelenmiş.

Kabul Edilen Cevap
2
Teşekkür
Paylaş
2

Kaynaklar

Hayır. Bu durum, teori sözcüğünün gevşek bir şekilde kullanılmasından kaynaklı bir durum. Paralel Evren Hipotezi olarak anmak daha doğru; ancak genellikle kısaca "paralel evrenler" olarak bahsediliyor. 

Bir de fizikte işler bazen farklı olabiliyor; çünkü paralel evrenler fizikçilerin oturdukları yerden, hayal dünyalarından uydurdukları bir açıklama değil - matematiksel denklemlerin bir kısmının potansiyel bir sonucu. Dolayısıyla belli miktarda veriyi bir arada işleyerek, evrenin neden ve nasıl var olduğunu açıklamayı başardığı için bir teori olarak anılabiliyor.

Ancak semantik detayların ötesinde, Evrim Teorisi gibi bir teori ile kıyaslanması mümkün değil. Evrim Teorisi daha ziyade Kuantum Teorisi veya İzafiyet Teorisi ile benzeştirilebilir.

117 görüntülenme
5
Teşekkür (1)
Paylaş
5
Orijinal Soru: Paralel evrenler gerçekten de var mı ?

Merhaba öncelikle paralel evren bir iddadır ve gözlem yapılmamıştır buna karşı teoriler var bunu kabul eden terorilerde vardır misal Kuantum Halka teorisi bunu kabul etmez ama kunatum köpüğü ise paralel evrenin var olduğunu iddia eder umarım analta bilmişimdir:,-)

102 görüntülenme
3
Teşekkür (2)
Paylaş
3

Kaynaklar

Orijinal Soru: paralel evren var mı ?

Paralel evren terimini iki farklı anlamda kullanmak mümkün

1) bizim evrenimizin dışında var olan evren/evrenler anlamında ki bu genellikle "multi universe" olarak geçmekte literatürde

2) Everett tarafından teorize edildiği gibi gibi kuantum mekaniği bağlamında. Şöyle ki biz gözlemleyene kadar bir olayın sonsuz varyasyonunun olabileceği. Örneğin benim şu an bunu yazdığım bir evren, yazmadığım başka bir evren, yazarken televizyonu seyrettiğim bir evren gibi.

Hangi bağlamda alırsak alalım paralel evren veya evrenlerin olup olmadığını bilmiyoruz. evrenimiz dışındaki evrenler varsa onlarla ancak kütleçekim kuvveti vasıtası ile haberleşebileceğimiz düşünülmekte fakat bunun için çalışan bir kuantum kütleçekim kuramı gerekli ve elimizde henüz yok. Yok ihtimaller evreni olarak düşünüyorsak da bizim o ihtimallerin olduğu sonsuz sayıda evren ile iletişim kurmamızın bir yolu yok gözükmekte, dolayısı ile everett'in bu kuramını gözlememleme ve teyit etme veya red etme şansımız mevcut değil şu an için.

Daha sağlıklı bir açıklama için Metin Arık hocamızın yayınını ekte bırakıyorum

126 görüntülenme
2
Teşekkür (2)
Paylaş
2

Kaynaklar

Orijinal Soru: PARALEL EVRENLER VAR MIDIR?, VARSA BİLİMSEL OLARAK KATLANILABİLİRLİĞİ VAR Mİ?

Kuantum fiziğinin yorumlarından bir tanesi "çok dünyalar" yorumudur. Kuantum sistemlerin aynı anda olası bütün gerçeklikleri kendi içinde barındırması, ama bu durumun ölçme gibi uniter olmayan bir etkileşim ile bu gerçekliklerden sadece bir tanesine indirgenmesi, kuantum fiziğinin yorumlarının doğmasına neden olmuştur. Nasıl oluyor da sistem bütün gerçeklikleri kendi içerisinde barındırıyorken deney ya da ölçme ile bunlardan sadece bir tanesini tespit edebiliyoruz? İçinde çok dünyalar yorumunun da olduğu kuantum fiziğini yorumlarının doğmasına sebep olan çelişki budur.

İşte bu yorumlardan bir tanesi 1957 yılında yayinlanan çok dünyalar yorumudur. Bilim kurgudaki paralel evrenler kurgusuna ilham kaynağı olmuştur. Henüz deneysel bir karşılığı yoktur.

269 görüntülenme
1
Teşekkür
Paylaş
1

Kaynaklar

  • Yazar Yok. Kuantum Fiziği Çok Dünyalar Yorumu. (05 Temmuz 2020). Alındığı Tarih: 05 Temmuz 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
Orijinal Soru: PARALEL EVRENLER VAR MIDIR?, VARSA BİLİMSEL OLARAK KATLANILABİLİRLİĞİ VAR Mİ?

Big Bang Modeli aynı şekilde deneysel değildir. Fakat yaptığımız tüm gözlemler ve hesaplamalar onun gerçek olduğunu söyler.

Paralel Evrenler Modeli, Sicim Teorisinin öngördüğü olgulardan biridir. Eğer Sicim teorisinin öngördüğü diğer olgular gerçek olduğu kanıtlanırsa Paralel Evrenler Modelinin gerçekten var olduğu kanıtlanabilir. Çünkü sicim teorisinin tüm olguları birbiri ile bağlantılıdır.

Şimdilik Sicim teorisinin en iyi sonuç verdiği alan Termonükleer Bilimi.

203 görüntülenme
1
Teşekkür
Paylaş
1

Kaynaklar

Orijinal Soru: PARALEL EVRENLER VAR MIDIR?, VARSA BİLİMSEL OLARAK KATLANILABİLİRLİĞİ VAR Mİ?

Söylemeliyim ki, Sabine Hossenfelder isimli fizikçi yazar çoklu evrenlerin bilim değil din olduğunu söylemektedir. Sebebi ise bunların gözlemlenememesidir. Varlıkları sadece düşünsel olarak iddia edilebilir, ancak bu da onu bilimin dışına çıkarır. Çünkü bilim gözlem gerektirir. Tabii burada çoklu evrenlerin var olmadığını değil, sadece var olsalar bile şu anlık bilimin dışında olduklarını, dini bir boyutta düşünülebileceğini iddia etmekte.

Sabine Hossenfelder'ın bu iddiasından da anlayabileceğimiz gibi, çoklu evrenler için bir kanıdımız bulunmamakta. Ama bazı şeylere dayanarak var olduklarını düşünebiliriz.

Sicim teorisi ve M-Teori, her ne kadar gözlemsel kanıtları olmasa da, matematiksel temellere sahip teorilerdir. Bu teoriye göre atom altı parçacıklar noktalardan değil, titreşen sicimlerden oluşmakta, ve evren 4 boyut (X, Y, Z ve zaman boyutları) yerine 11 boyuta sahip. Bunun benzeri olan M-Teori ise titreşen sicimler yerine titreşen zarları önermekte. Bu teoriler bilim insanları tarafından Büyük Patlamayı ve tekilliği açıklar nitelikte görüldü. Yani, iki sicim veya iki zarın çarpışması sonucu büyük patlamanın gerçekleşmiş olabileceği ortaya atıldı. Bunların çoklu evrenler ile ilişkisi ise bu zarların veya sicimlerin başka bir yerde tekrar çarpışmış olabileceği, bir başka evren daha yaratmış olabilecekleridir.

Daha fazlası için aşağıdaki kaynağa bakabilirsiniz.

185 görüntülenme
1
Teşekkür
Paylaş
1

Kaynaklar

Varlığı ya da yokluğu kesin olarak ispatlanamayan her şey teoridir.Evrimin varlığına dair bir çok delil olmasına karşın,paralel evrenler ilişkin deliller pek yoktur.Evrim deneyle kısmen gözlenebilirken,paralel evrenleri içinde bulunduğumuz dönemdeki teknolojik bilimsel yetersizlikten dolayı kanıtlar bulunması oldukça zordur.

101 görüntülenme
1
Teşekkür
Paylaş
1

Hayır, böyle düşünmek doğru olmaz.

Çünkü evrim teorisi çok sağlam temellere dayanır ve kanıtları vardır (Arkeolojik buluntular vb.). Fakat paralel evrenler teorisi için bu durum böyle değildir. Elimizde ne kalıntı vardır ne de deneysel veriler. Fakat bu durum onun yanlış olduğunu göstermez.

103 görüntülenme
1
Teşekkür
Paylaş
1
Orijinal Soru: Paralel evrenler gerçek mi?

Bu konuda daha önce verdiğim cevabı aşağıda alıntılıyorum, fakat dejavu kısmı yeni olduğu için ona değinmek gerek. Bu konuda Evrim Ağacı'nda yazılmış makaleleri aratmanızı öneririm. Bunlardan biri: https://evrimagaci.org/deja-vu-dejavu-nedir-bir-olayi-daha-onceden-yasadiginiz-hissi-neden-kaynaklanir-923

Özetle dejavunun nörobilişsel süreçleri tanımlanmış durumda ve paralel evrenlerle bir alakası olması söz konusu değil. Keşke olsaydı! O zaman paralel evrenler gibi teorik konulara dair çok önemli kanıtlar elde edebilirdik. Lakin şunu da sormak gerek: Evrende onca fiziksel süreç varken, neden paralel evrenle olan tek kanıt bizim beyinlerimizde olsun?

Alıntı:

Çoklu evrenler (ya da paralel evrenler) tamamen teorik bir öngörü. Elbette bu öngörüler, bazı gözlemsel olayların çıkarımlarına dayanıyor. Fakat tam olarak çoklu evrenlerin varlığını doğrulayan bir kanıt henüz bulunmuyor.

Bunlarla ilgili ortaya atılmış çokça hipotez ve teori var. Fakat lakin, ne herkes bunlarla hem fikir ne de somut bir kanıt bulunuyor. Kaynakta olası bazı popüler senaryolar listelenmiş.

0
Teşekkür
Paylaş
0
Orijinal Soru: Paralel evrenler hipotezinin belli başlı ispatları nelerdir?

paralel evren günümüzde kabul görmüş olmadığı için hala bir teoriden ibarettir bundan dolayı ispatları yoktur fakat olabilitesini daha iyi anlamak adına hakkında bolca makale ve modelleme vardır paralel evreni daha iyi kavrayabilmeniz için size bulunacağım önerilerden birkaç tanesi şöyledir. Max Tegmark ın 4 seviyeli modellemesini araştırmanızı bunun dışında Multiverse Teorisi String theory(Sicim Kuramı) ve M kuramına göz atmanız halinde kafanızdaki birçok soru işaretini ortadan kaldıracağınıza eminim. İyi günler...

107 görüntülenme
0
Teşekkür
Paylaş
0
Orijinal Soru: Paralel evren teorisi hakkında ne düşünüyorsunuz?

Paralel evrenler, çoklu evrenler şu an için teori olmaktan ziyade doğruluğunu kanıtlayacak bir deney olmadığı için hipotez konumundadır.

Maddenin benliğinin olduğu ve ayrılan evrenlerin birbirinden tam bağımsız olamayacağını, bu yüzden de tek bir girdiyle evrenlerin çoğalmasını sağlayıp birçok çıktıyı kısa sürede alabileceğimizi, bu sayede de bilgisayar teknolojisinin gelişiminin üstel olarak artacağını iddia eden bilim insanları daha doğrusu kuramcılar var.

Kuantum teorisinin København (Kophenag) yorumundan daha fantastik daha ilgi çekici olduğundan dolayı bilim-kurgu eserlerine konu olmuş yorum. Her ne kadar fantastik gelse de fiziksel formülleri açısından oldukça doğru sonuçlar vermektedir. Eğer kuantum fiziğinin doğru yorumu ise olağanüstü gelişmelerin ana kaynağı olacağını bilsem de Danimarka ekolünün ortaya çıkardığı fiziğin daha doyurucu olduğu kanaatindeyim.

283 görüntülenme
0
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

Orijinal Soru: Paralel evren teorisi hakkında ne düşünüyorsunuz?

Paralel evren teorisi, Çokluevren veya Multiverse; birbirinden farklı, gözlemlenebilir evrenlerin hipotezsel toplamıdır.

Paralel evren teorisi şuanlık sadece bir teori. Yani kesin bir şekilde konuşmak bence mantıklı değil. Ama yine de sizin bir kişisel tahmininiz olabilir. Yine de bulunduğunuz tahmine çok bağlanmayın çünkü şuanda bu teori için deney yapılma kararı alındı. Yani deney sonucu ile sizin kişisel tahmininiz çelişebilir. Bu yüzden bu teori hakkında şuanlık bir fikir benimsemeden önce bilimsel deneylerin sonucunu takip edebilirsiniz.

196 görüntülenme
0
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

  • Yazar Yok. Paralel Evren Teorisi Nedir? . (07 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 07 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  • Yazar Yok. Paralel Evren Teorisi İçin Deney Tarihi. (07 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 07 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın