Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Anonim
Anonim Üye
3

Işık hızına yaklaşıldığında zamanın neden yavaşladığını lise düzeyinde anlatabilir misiniz?

Ben 11. sınıf öğrencisiyim. Sitedeki benzer soruların çoğunu okudum ama hiçbirini tam olarak anlayamadım. Kütleli cisimlerin uzay zamanı büküp, ışığın aldığı yolu uzatarak zamanı yavaşlattığını biliyorum fakat hızın buradaki rolünü idrak edemedim.
636 görüntülenme
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
3 Cevap
Yasin Kayalar
Yasin Kayalar
181K UP
Bilim ve felsefe okuru

Herşeyden önce bilmeniz gereken şey zaman nedir sorusunun cevabı henüz verilmiş değil. Biz sadece zamanın etki ve sonuçlarını gözlemliyor ve yaşıyoruz. Ama bu kadarı zamanın tam olarak ne olduğunu ortaya koymaya yetmez.

Zamanın gerçekten dördüncü boyut olup olmadığı da belli değildir. Zamanın dördüncü boyut olduğu görelilik teorisinin matematiğinden ve tarifinden çıkar. Ama kaçırılan şey şudur: zaman dördüncü boyutsa bu boyutta evrenin bigbangdan bu yana zaman hunisi olarak geçmişinin olduğu gibi kayıtlı olduğu ve donuk bir durumda olacağıdır. Yani bu durumda geçmişteki hiç bir an yok olmaz.

Tüm Reklamları Kapat

Son olarak hız arttıkça zamanın yavaşlaması uzayın genişlemesi nedeniyle gerçekleşen entropi artışını yavaşlatır. Böyle bir durumda sadece uzayda yer değiştirmez zamanda da konum değiştirmiş olursunuz. Böylece örneğin (sizden küçük) kardeşinizle aranızda yaş farkı azalmaya başlar veya sizden büyük kardeşinizle aranızdaki yaş farkı artmaya başlar. Zamanda yavaşlama budur. Zaman evrende sadece öncelik sonralık ilişkisi değildir. Zaman aynı zamanda entropi artışıdır ve zamanın yavaşlamasının asıl etkisi de entropi artışına dirençte ortaya çıkar.

0
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
  • Paylaş
Okan Yıldız
Mühendis - Uygulamalı Fizikçi

Tamamdır şimdi bir anlatmayı deneyeyim. Biraz havalı kelimeler kullanabilirim anlatırken bu da işin raconundan olsun :) Öncelikle göreliliği düzgün öğrenmemiş insanlar tarafından uzay-zaman düşünülürken bir şey atlanıyor hep, zaman. Zaman gerçekten de uzaydaki üç boyut gibi bir boyut ve bu dört boyut birbirine bağımlı çalışıyor bağımsız değil. Bu konu atlanmamalı be unutulmamalı.

Şimdi daha özel cevaplar verelim. Özel görelelik Minkowski uzayı denilen özel bir matematik konu üzerinden ilerler ve bu uzayda işlem yapınca evren hakkında bir gerçek ortaya çıkar. Dört-vektör denilen bir gerçek. Bu kabaca şu anlama geliyor, uzay-zamandaki dört boyut bir vektörün parametreleri aslında. Yani uzay-zamanda ki her cismin bir uzay-zaman vektörü vardır ve bu vektör sabit bir sayıdır değişmez. Vektörün parametreleri değişir. Eğer bu parametrelerden birisi ile oynanırsa vektörü sabit tutabilmek için diğer parametrelerde değişiklik olmak zorunda. Vektörü şöyle tanımlayalım V(x, y, z, t). Uzamsal boyutlar yani x y z boyutlarını da bir grup haline getirip şöyle tanımlamlamak da mümkün V(r, t). Bu vektörde eğer r de değişiklik olacaksa yani cisim konum değiştirecekse yani hız kazanacaksa, V vektörünün sabit kalabilmesi için t'nin de değişmesi lazım.

Tüm Reklamları Kapat

Velhasıl sonuca gelelim. Aslında kütlenin yaptığı ile hızın yaptığı şey aynı. Kütle çekimi de aynı şekilde vektöre sahip. Hatta bu dört vektör denilen durum tüm fizik büyüklüklere uygulanabilir. Hızlanan cisimlerin boyunun değişmesi, kütlesinin değişmesi gibi olaylar da aynı sebepten oluyor.

Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
3
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
  • Paylaş
Anonim Minona
Fizik okuyucusu.

Uzay-zaman yapışıktır, uzayı gerersen zaman da genişler. Balon küçükken şekil çiz, balonu şişir şekil kocaman olur. Uzay sıkışırsa zaman da sıkışır, uzay genişlerse zaman da genişler. Cisimler hızlandıkça kütleleri artar, kütlesi artan cisim uzayı gerer, daha hızlanma , daha fazla gerilme.. Uzay gerildikçe zaman da genişler, al sana zaman yavaşladı. Daha fazla hız, daha fazla kütle demektir , daha fazla gerilme, daha fazla zaman yavaşlaması demektir.

Şimdi de uzay zaman neden yapışık, bu ne demek ki diye sorabilirsin...

Tüm Reklamları Kapat

4
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
  • Paylaş
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close