Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Sude İpek
Sude İpek
4,498 UP
Üye
9

Gök depremleri var mıdır?

Evrenin kuantum alan kuramında tanımlanan enerji alanlarından oluştuğunu düşünürsek içinden enerji dalgası geçen, yani dalgalanan her yerde deprem olacağını varsayabilir miyiz?
748 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
1 Cevap
Ögetay Kayalı
Astrofizikçi

Depremler sismik dalgalardır ve mekanik kökenlidir. Model olarak bu olayları açıklarken, dalgalarla olan benzerliği kullanarak birçok olayı "dalga" adı altında açıklıyoruz. Fakat bu onların her birini, birbiriyle özdeş şeyler yapmıyor. Depremlerde mekanik bir olay sonrasında, büyük miktarda enerji açığa çıkarken bu dalgalar üretiliyor.

Yani anlaşılması gereken durum, depremin sonucunda dalganın oluştuğudur, dalganın depremi oluşturduğu değil. Masaya vurduğunuzda, orada bir dalga yaratırsınız. Fakat masa durduk yere dalgalanmaz. Dolayısıyla dalgaların oluşum kökeni gereği, soru biraz aydınlanmış oluyor.

Yıldızlarda da benzeri durumlardan ötürü depremler gerçekleşebiliyor. Örneğin Güneş'te gerçekleştiği bilinen 11 büyüklüğünde depremler var ki nötron yıldızlarında bu değerlerin 32 büyüklüğüne ulaşabileceği tahmin ediliyor. Bunlar orada gerçekleşen şiddetli enerji salınımına neden olan olayların sonucunda yayılan dalgalar, yine aynı şekilde. Keza yıldızların içerisindeki salınımları inceleyen astrosismoloji alanı da işin bambaşka bir boyutu.

Tüm Reklamları Kapat

Fotonlar da birer dalgadır, fakat elektromanyetik dalgalardır. Ses gibi mekanik dalgalar değildirler. Fakat mikrodalga örneğini inceleyecek olursak, su gibi polar molekülleri titreştirerek, cismin ısınmasına yol açabilirler. Lakin bunun deprem tanımımıza uymadığı açık.

Keza gravitasyonel dalgalar da ilginç bir bakış açısı. Onlar da içimizden geçtiklerinde bizi bir nevi esnetip büzüştürürler. Bu analojik olarak depreme içlerinden en çok benzeyeni olabilir. Bize ulaşan dalgalar, atom çekirdeğinin çapından da ufak değişimlere neden olduğu için, ölçmesi dahi çok zor oldu. Lakin iki karadeliğin birleşerek gravitasyonel dalga yayıp, etraflarındaki nesneleri fiziksel olarak bozmaları, sanırım depreme benzer bir olay gibi düşünülebilir.

Lakin bunların dinamikleri kendi içlerinde farklılıklar gösterdiği için aynı tanımların kullanılmaması gerektiğini düşünüyorum. Üretilen dalgaların yapısı bile çok farklı. Benzerlikler çoğunlukla analojik.

Kaynaklar

  1. G. Marsh. (2020). Electromagnetic And Gravitational Waves: The Thirddimension. ArXiv. | Arşiv Bağlantısı
2
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close