Sorulara Dön
2
Genel ve Kategorisiz

Büyük yok oluşların başlama nedenleri ne?

Uzmanlara göre dünya'da 6. Büyük kitlesel yok oluş başladı. Peki böylesine büyük yok oluşların başlama nedenleri ne? Özellikle 6. Kitlesel yok oluşu soruyorum.

1
Teşekkür (1)
Hatırla (2)
Takip (1)
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Merhabalar

Kitlesel yokoluşların gerçekten nasıl başladıklarına dair elimizde net bir veri bulunmamaktadır. Sebebi bilinen en erken kitlesel yokoluşun dahil günümüzden on milyonlarca yıl öncesine dayanmasıdır. Bu süreç içerisinde karalar, canlılar, su ve hatta atmosfer bile evrimleşmeye devam etmiş ve bugüne ulaşmıştır. Yani soluduğumuz atmosfer, yaşadığımız kıtalar ve çevremizdeki canlılar kitlesel yokoluş zamanıyla kıyaslandığında o kadar da yaşlı şeyler değildir. Dolayısıyla bugünkü bilgilerimizle ve bugünkü gördüğümüz Dünyayla o zamanlardaki kitlesel yokoluşların sebeplerini net olarak aydınlatmamız mümkün değildir. Yine de canlı türlerin çeşitliliğindeki negatif yönde ani değişimler yani azalışlar olarak bildiğimiz kitlesel yokoluşların nedenleri hakkında çeşitli tahminler mevcuttur. Örnek vermek gerekirse Dünya'nın yaşadığı en büyük kitlesel yokoluş olan Permiyen - Triyas kitlesel yokoluşunda tüm deniz türlerinin %96'sının ve karalardaki omurgalı türlerinin ise %70'inin tükenmesine yol açmıştır. Bu yokoluşun sebebi olarak da ,meteor çarpması, bazalt seli patlamaları gibi volkanik etkinlikler, okyanus tabanlarında felakete yol açan metan gazı salınımı sonucu canlı çeşitliliğinin azalması ve bunun sonucunda besin kıtlıklarının yaşanması gibi birçok tez ortaya atılmıştır.Buradan çıkarılacak bir diğer sonuç da kitlesel yokoluşların sadece bir sebebi olmadığıdır. Toparlamak gerekirse bugünkü Dünya düşünüldüğünde ilk sorunuza net bir cevap vememiz mümkün gözükmemektedir.

Peki gelelim 6. Kitlesel Yokoluşa bunu niçin yaşıyoruz? Bu yokoluşun asıl sorumlusunu ortaya çıkarmak bu kadar dinamik bir Dünya'da kolay gözükmemektedir. Ancak birkaçına göz atmakta yarar var.

1) Hızla çoğalan insan nüfusu

1900'lü yılların başına kabaca bakılacak olursa Dünya nüfusu yaklaşık 2 milyar kadardı. 1 asır sonrasında 2000 itibariyle nüfus 7 milyara inanılmaz ivmelerle fırmaladı. Bu da besin kaynaklarını azalttı doğal yaşam alanlarının tahrip olmasına sebep oldu. Sonuç olarak önümüzdeki yüzyılları da kapsayacak ve bildiğimiz birçok türün neslinin tükenmesine yol açacak bir kitlesel yokoluş tehlikesiyle karşı karşıyayız.

2) Ani iklim değişiklikleri, Küresel Isınma

Eskisi kadar periyodik iklim şartlarına sahip olmadığımız bir gerçek. Artık yazlar daha kurak, kışlar daha dondurucu geçiyor desek yeridir. Küresel ısınmayla birlikte iklim olayları da iyice bozuldu. Örnek vermek gerekirse 2019-2020 Avustralya Yangınının bu kadar uzun soluklu geçmesinin nedenleri arasında değişen iklim koşulları başı çekiyordu. Sadece Avustralya yangının da bile çeşitli hayvan türlerinden 1.1 milyar canlı telef oldu. 8 milyon hektarlık doğal yaşam alanı içindeki çeşitli bitki türleriyle birlikte yok oldu.

3) Pandemi

İnsanın bu kadar etkili olduğu bir süreçte pandemi durumu hızlandırdı mı yoksa yavaşlattı mı anlamak güç ancak günümüzdeki pandemiyle birlikte geçtiğimiz yüzyıl içindeki pandemiler başta insan olmak üzere canlı nüfusundan milyonları azalttı. İçinde bulunduğumuz pandemi koşullarının ne kadar süreceğini bilmediğimizi de hesaba katacak olursak içinde bulunduğumuz pandemi dolayısıyla milyonlarca canlının önümüzdeki yıllarda tehlike altında olacağını tahmin etmemiz zor olmaz.

Bilimle kalın!

3
Teşekkür (2)
Paylaş
3
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın