Rakım (İrtifa), Dillerdeki Bazı Sesler Üzerinde Etkili Olabilir!

Rakım (İrtifa), Dillerdeki Bazı Sesler Üzerinde Etkili Olabilir!

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Yüksek irtifalardaki alçak basınç yüksek yerlerde konuşulan dillerde sert ünsüzlerin daha çok görülmesinde bir etken olabilir. 

İnsan gırtlağı inanılmaz farklılıkta birçok sesi üretme yetisine sahip. Bu farklı seslerin sayısı o denli çok ki her bir dil fonem adı da verilen olası ses birimlerinin sadece küçük bir grubunu içermekte. Bir fonemin ortak kullanıma girmesine ya da sessizliğe terkedilmesine hangi etkenler yolaçar? Görünen o ki coğrafyanın bunda bir rolü olabilir.

Yeryüzü dillerinin yalnızca yaklaşık yüzde yirmisinde görülen bir fonem "p" ya da "k" gibi sert ünsüzler. Miami Üniversitesi'nden antropolog Caleb Everett bu sesin kullanım haritasını çıkarmayı üstlendi. Dünyanın çeşitli yerlerinde konuşulan 567 dili örnek küme olarak aldı ve bunlardan sert sessizleri içeren ve içermeyenlerin yerlerini ve irtifalarını karşılaştırdı.

Everett sert ünsüzleri kullanan dillerin kullanmayanlara göre genelde daha yüksek irtifalarda konuşulduğu sonucuna vardi. Çalışması PLoS ONE dergisinde yayınlandı.

Everett'e göre bu seslerin yüksek yerlerde daha revaçta olmasının nedeni düşük hava basıncının bu seslerin tipik özelliği olan küçük hava patlamalarını üretmeyi daha kolaylaştırması. Bu da Ç-ok hari-K-a!

 

Yazan: Sophie Bushwick

Çeviren: Suat Ayöz

Kaynaklar ve İleri Okuma: 

  1. PLoS One
  2. Scientific American
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder