Polimorfizm nedir?

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Polimorfizm, çeşitliliğin kalbinde yatan bir kavramdır.

Polimorfizmi birçok farklı seviyede incelemek mümkündür; ancak genellikle gen/alel seviyesinde inceleriz. Basitçe, her genin 2 olası kopyası bulur ve bunlara alel denir. Kromozomlar üzerinde bu aleller farklı "değerler" alabilir. Lisede öğretildiği gibi, örneğin baskın olan alele S deriz, çekinik olana s deriz. Polimorfizm, eğer ki gen seviyesinden bahsediliyorsa, popülasyon içerisinde bu farklılığın bulunmasının teknik adıdır. S ve s gibi iki ayrı değerin popülasyonda bulunması, o genin polimorfik olduğu anlamına gelir.

Evrimsel süreçte kimi zaman polimorfizm yitirilebilir. Örneğin yönlü seçilim, sadece SS genotipine sahip bireylerin hayatta kalmasına, diğer hepsinin (Ss ve ss genotiplerinin) yok olmasına neden olabilir. Böylece nesiller sonunda s aleli popülasyondan tamamen silinir. Bu yüzden "polimorfizm yitirildi" deriz (ki bu çeşitlilik açısından, dolayısıyla evrim açısından iyi bir şey değildir). Polimorfizmi popülasyonda koruyan temel evrimsel kavramlar; heterozigot avantajı (örneğin Ss genotipine sahip bireylerin hem SS'ten, hem ss'ten daha yüksek uyum başarısına sahip olması), frekansa bağlı seçilim (örneğin SS sayısı artınca, evrimin ss'leri desteklemesi; ss'lerin sayısı artınca evrimin SS'leri desteklemesi) ve sabitleyici doğal seçilim (SS ve ss'in elenmesi, Ss'in ise seçilmesi).

Bu karmaşık kavramlar bir kenara koyulacak olursa, polimorfizmin kısaca "çeşitlilik" olduğu söylenebilir. Zaten polimorfizm, tam olarak Türkçeye çevrilecek olursa "çok biçimlilik" anlamına gelir. Yani bir unsurun, birden fazla tipinin olması; homojen bir dağılımın bulunmaması... Bu da, polimorfizmin farklı seviyelerde kullanılabileceğini gösteriyor: örneğin genlerin içine girip, nükleotit dizilimlerini analiz ederseniz de polimorfizm bulabilirsiniz. Nükleotit dizilerindeki farklılık, polimorfik karakterleri doğurur. Hatta protein gibi moleküllerde de polimorfizmden bahsedebiliriz. Benzer şekilde, bir canlının (organizmanın) kendisi de polimorfik olarabilir. Örneğin bir türde erkekle dişinin birbirinden farklı gözükmesine "cinsel polimorfizm" deriz. 
  1. Varyasyonlar (Çeşitlilik), Seçilim ve Evrim İlişkisi Üzerine...
  2. Polimorfizm
  1. Biology Online
  2. Polymorphisms

Mamutlar ile Mastodonlar aynı canlılar mıdır?

Polimorfizmin evrimle ilişkisi nedir?

Yazar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Yazar

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler
  • Anasayfa
  • Gece Modu

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim