İçerikler - Sayfa 10

Bugün İngiltere'nin doğu kıyılarına baktığımızda oldukça sakin ve durağan bir doğa manzarasıyla karşılaşıyoruz ancak Dünya'nın derinlikleri bizlere çok daha fırtınalı bir jeolojik geçmiş anlatıyor. Bilim insanları, İngiltere'nin doğu kıyısında yerin derinliklerine gömülü vaziyette, günümüzdeki Etna Yanardağı'ndan birkaç kat daha güçlü, devasa ve kadim bir yanardağ keşfetti.

Norfolk ve Lincolnshire kontluklarının altında yatan bu kadim yanardağ, günümüzden yaklaşık 454,4 milyon yıl önce birkaç bin hidrojen bombasının patlama gücüne eşdeğer bir şiddetle püskürdü ve volkanik küllerini İskandinavya'ya kadar savurdu. Araştırmacılar, bu patlamanın günümüzde Norveç, İsveç, Baltık bölgesi, Belarus ve Polonya genelinde varlığını sürdüren devasa volkanik kül tabakasının, yani Kinnekulle tefrasının oluşumundan sorumlu olduğuna inanıyor.

Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin güney bölgesi, barındırdığı zengin bakır ve diğer mineral yatakları nedeniyle Kobalt Kuşağı olarak adlandırılıyor. Bu bölge, ABD'nin 1942 ile 1947 yılları arasında yürüttüğü ve tarihteki ilk nükleer silahların üretilmesini sağlayan Manhattan Projesi için gereken uranyum cevherinin de ana kaynağıydı. O dönemde geliştirilen iki atom bombası, bilindiği üzere 1945 yılında Japonya'nın Hiroşima ve Nagazaki kentlerine atılmıştı.

Manhattan Projesi'nin birincil uranyum tedarikçisi, ülkenin güneydoğusunda yer alan Shinkolobwe madeniydi ancak bu saha 2004 yılından bu yana resmi olarak kazı faaliyetlerine kapalı tutuluyor. Dahası, Demokratik Kongo Cumhuriyeti onlarca yıldır resmi düzeyde herhangi bir uranyum ihracatı bildiriminde bulunmadı.

Norveç kutup araştırma gemisi Kronprins Haakon'un kaptan köşkünden dışarı baktığımızda yoğun kutup buzullarının karanlığın içinde her yöne uzandığını görüyoruz. Doğuda, ufkun hemen üzerinde beliren dar ve mor bir şerit öğle gökyüzünü boyuyor; bu, bölgede son üç aydır görülen ilk gün ışığı belirtisi olarak karşımıza çıkıyor. Araştırma gemileri, kutup gecesi boyunca Kuzey Kutup Dairesi'nin 1000 kilometre kuzeyindeki Grönland Denizi'ne nadiren adım atar. Sıcaklığın -30 °C'nin altına düştüğü bu sularda, bir metreyi aşan kalınlıktaki buz tabakaları ilerlemeyi neredeyse imkânsız hale getirir.

Takvimler Şubat 2025'i gösterirken araştırmacıların katıldığı bu zorlu keşif seferinde Grönland'ın doğu kıyısı boyunca uzanan okyanus dolaşımına dair kritik veriler toplandı. Buzkıran gemisinin altından, buzun metrelerce derinliğinden ve açık denizden akan sular, tüm Atlas Okyanusu boyunca uzanan devasa bir akıntı ağını besliyor. Atlas Meridyenel Devrilme Dolaşımı olarak bilinen bu mekanizma, tropik bölgelerden kuzeye ısı taşıyarak dünyanın iklimini kontrol etmede merkezi bir rol oynuyor.

Oyuncu Sam Neill'in ani ölümü, dünya çapındaki meslektaşlarından ve hayranlarından taziye mesajlarının gelmesine neden oldu. Ancak bu haber, Neill'in Jurassic Park'taki karakteri Dr. Alan Grant'i kariyer seçimlerinde temel bir ilham kaynağı olarak gören birçok paleontologda da derin bir yankı uyandırdı.

Montana Üniversitesinde görevli paleontolog ve PBS Eons programı sunucularından Kallie Moore, durumu şöyle açıkladı:

Sağlık sektöründe yapay zeka araçlarının hastanelerde, kliniklerde ve muayenehanelerde giderek daha fazla kullanıldığına şahit oluyoruz. Peki tedavi kararlarını kim veriyor ve yapay zeka yanılırsa sorumluluk kime ait olacak? Bu soruları incelediğimiz bu derlemede, Science and Technology editörü Eric Smalley'nin moderatörlüğünde gerçekleştirilen; Michigan Üniversitesinden Sağlık Yönetimi ve Politikası Doçenti Dr. Jodyn Platt ve Colorado Kişiselleştirilmiş Tıp Merkezinden Medikal Direktör Dr. David Kao'nun katıldığı bir web seminerine yakından bakıyoruz.

Dr. Platt'in çalışmaları, halkın güvenini kazanarak ve sürdürerek sağlığı iyileştirmek için veri ve teknolojinin sorumlu bir şekilde nasıl kullanılabileceğini araştırıyor. Dr. Kao'nun araştırmaları ise büyük veri analizini kullanarak kalp hastalığı, özellikle de kalp yetmezliği yönetimini kişiselleştirmeye odaklanıyor.