Güncel Bilim Haberleri - Sayfa 414

ABD merkezli Astrobotic Technology şirketi, elli yıldır fırlatılan ilk Ay aracı olan Peregrine'i Ay'a indirme girişiminden vazgeçtiğini açıkladı. Şirket, uzay aracının itici yakıt sızıntısı nedeniyle kritik bir yakıt kaybına uğradığını belirtti. Araç, Pazartesi sabahı Florida'dan fırlatıldıktan sonra, Astrobotic, Peregrine'in güneşe dönük bir konumda yer almadığını ve bu nedenle bataryalarını şarj edemediğini duyurdu. Batarya sorunu sonradan çözüldü, ancak şirket, Peregrine'in iniş aracındaki bir sorunu düzeltemedi. Bu gelişmeler, Astrobotic'in Ay'a insan gönderme hedefine ulaşmada karşılaşabileceği zorlukları gözler önüne sermektedir. Şirketin Ay keşif programı, NASA'nın Çin'in Ay'a insan gönderme planlarına rakip olarak görülmektedir. Astrobotic, başarılı bir uçuş gerçekleştiremese de, bu deneyimlerin ileriki görevlerde faydalı olabileceğini belirtmektedir.

Dolomit mineralinin neden dağları oluşturmak için periyodik olarak çözünmesi gerektiğine dair bir açıklama, Michigan Üniversitesi ve Hokkaido Üniversitesi'nden bir grup araştırmacı tarafından bulundu. Dolomit mineralinin doğal olarak oluştuğuna inanılan koşullar altında laboratuvarda yetiştirilememesi bilim insanlarını yıllarca meşgul etti. Ancak, atomik simülasyonlar ve yeni bir teori kullanılarak bu sorun nihayet çözüldü. Bu keşif, Dolomit Sorunu olarak bilinen eski bir jeoloji gizemini açıklıyor. Dolomit minerali, İtalya'daki Dolomit dağları, Niagara Şelaleleri, Dover'ın Beyaz Kayalıkları ve Utah'ın Hoodoos gibi önemli doğal oluşumlarda bol miktarda bulunurken, daha genç kayalıklarda neredeyse hiç bulunmamaktadır. Bu yeni teori, dolomitin dağ oluşumunda nasıl rol oynadığını, yeni yarı iletkenlerin ve diğer malzemelerin üretiminde nasıl kullanılabileceğini anlamamıza yardımcı olabilir.

Navajo Ulusu, Ay'da insanları anma planının yerli dinler için kutsal olan bir yeri "atık alanına" çevireceği iddiasıyla uzaydaki ilk ticari gömülere engel olmaya çalışıyor. Biden yönetimi ise George Washington, John F. Kennedy ve "Star Trek" idolüne ait olan bir takımyıldızının kalıntılarını uzaya gönderme planının toplumun tepkisinden dolayı acele bir toplantıyla durdurulduğunu açıkladı. Navajo başkanı Buu Nygren, Ay'ın Navajo kozmolojisinde kutsal bir yere sahip olduğunu belirterek, Ay'ın insan kalıntıları için bir mezarlık yerine dönüştürülmesinin halklarına rahatsızlık verdiğini ve kabul edilemez olduğunu belirtti. Navajoların Washington ofisinden Justin Ahasteen ise Ay'ın bir çöplüğe ve atık sahasına dönüştürülmesinin planlandığını belirtti.

Yıllardır, Neptün'ün çekilen görüntüleri gezegenin koyu mavi bir tonu olduğunu gösterirken, Uranüs daha çok açık yeşil gibi görünüyordu. Ancak, bu iki buz devi, astronomların eskiden düşündüklerine göre daha benzer görünüyor olabilir. 5 Ocak'ta Monthly Notices of the Royal Astronomical Society'de yayımlanan bir çalışmaya göre, güneş sistemimizin en uzak gezegenlerinin gerçek renkleri, her ikisi de benzer soluk yeşilimsi mavi tonlarda olabilir

Yeni bir araştırma, idrarın sarı renginin nedenini açıklığa kavuşturdu. Bilirubin redüktaz olarak bilinen bir enzimin, idrara karakteristik sarı rengini vermekten sorumlu olduğu bulundu. Bu keşif, idrarın sarı renginin vücudun eski kan hücrelerinin geri dönüşüm sürecinden kaynaklandığını ortaya koydu. Kırmızı kan hücreleri, karaciğerde parçalanarak parlak turuncu bir madde olan bilirubini üretir. Bu madde daha sonra bağırsaklarda ürobilinojen adı verilen renksiz bir bileşiğe dönüşür. Ürobilinojenin parçalanması ise idrarı renklendiren sarı pigment olan ürobiline dönüşür. Bu buluş, yıllardır merak edilen ve açıklanamayan bir biyolojik özelliği açıkladığı için önemlidir. Araştırmacılar, bu keşifle ilgili heyecan duymakta ve gelecekte bu bilginin tıbbi alanlarda kullanılabilmesini ummaktadırlar.