Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Paylaşım Yap
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Gönderiler
Geometri
Dinozorlar
Doğa Yasaları
Ağız
Grup
Küçük
Hormon
Ötegezegen (Exoplanet)
Işık
Sürüngen
Parçacık
Kimyasal
Evrim Tarihi
Psikanaliz
Bilgi Felsefesi
Safsata
Habercilik
Sıcaklık
Karadelik
Kara Delikler
Terapi
Etik
Doğum
Tehlike
Yaşanabilir Gezegen
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Güncel Bilim Haberleri
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Size Özel
Makaleler
Rastgele Soru
Ufuk Derin
Ufuk Derin
3.3M UP
29 Aralık 2024
Nature Neuroscience'da yayınlanan yeni bir çalışma, olumsuz kişisel deneyimlerin empati üzerindeki etkilerini fareler üzerinde inceledi. Araştırmacılar, olumsuz deneyimlere sahip farelerin daha antisosyal ve kaçıngan davranışlar sergilediğini, bu durumun hormonal etkiler ve sosyal hiyerarşiden etkilendiğini gösterdi. Medial prefrontal korteksteki kortikotropin salgılatıcı hormonun baskılanması, olumsuz deneyime sahip farelerde prososyal davranışları artırdı. Bu bulgular, travma sonrası stres bozukluğu, otizm ve şizofreni gibi empati yetisinin bozulduğu durumların tedavisinde yeni yaklaşımlar geliştirilmesine ışık tutabilir.
183 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
6
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Gündem
Güncel Bilim Haberleri
Ece Müker
Ece Müker
606.1K UP
2 saat önce
Bilim insanları, yaklaşık 275 milyon yıl önce yaşamış ve sıra dışı anatomik özelliklere sahip yeni bir türü tanımladı: Tanyka amnicola. Yanlara doğru uzanan dişleri ve alışılmadık şekilde bükülmüş çenesiyle dikkat çeken bu prehistorik su canlısı, yaşadığı dönemde bile “yaşayan fosil” olarak değerlendiriliyor. Araştırmacılara göre türün çene yapısı ve diş dizilimi, beslenme stratejisine dair önemli ipuçları sunuyor. Bulgular, Permiyen Dönemi’ndeki su ekosistemlerinin çeşitliliğini ve evrimsel süreçlerin karmaşıklığını anlamaya katkı sağlıyor. Keşif, soyu tükenmiş türlerin morfolojik uyumlarını ve uzun süre değişmeden kalabilen evrimsel hatların doğasını yeniden değerlendirmeye açıyor.
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
3
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
606.1K UP
2 saat önce
İspanya’daki araştırmacılar tarafından yürütülen ve Frontiers in Psychology dergisinde yayımlanan yeni bir çalışma, şempanzelerin kristallere belirgin bir ilgi gösterdiğini ortaya koydu. Bulgular, insan atalarının yaklaşık 780.000–800.000 yıl önce kristalleri neden topladığına dair evrimsel bir açıklama sunabilir.

Arkeolojik kazılarda, Homo türlerine ait kalıntıların yanında işlevsel amaçla kullanılmadığı anlaşılan kristaller sıkça bulunuyor. Bu taşların silah, alet ya da süs eşyası olarak kullanılmadığı biliniyor. Araştırmacılar, bu davranışın kökenini anlamak için insanın en yakın akrabalarından biri olan şempanzeler üzerinde deneyler gerçekleştirdi.

Çalışmanın başyazarı Juan Manuel García-Ruiz ve ekibi, Rainfer Vakfı’ndaki kültürlenmiş şempanzelere büyük bir kuvars kristali ile sıradan bir kaya sundu. İlk aşamada her iki nesne de ilgi çekse de, kısa süre içinde kristalin tercih edildiği gözlendi. Şempanzeler kristali farklı açılardan inceleyerek döndürdü, eğdi ve bazı bireyler kristali yaşam alanlarına taşıdı. Bakıcılar kristali geri almak için yiyecek takası yapmak zorunda kaldı.

İkinci deneyde ise şempanzeler, yuvarlak çakıl taşları arasından küçük kuvars kristallerini saniyeler içinde ayırt edebildi. Kuvarsın yanı sıra pirit ve kalsit kristalleri de eklendiğinde, hayvanların farklı kristal türlerini de doğru şekilde seçebildiği görüldü. Şempanzeler kristalleri göz hizasına kaldırarak içlerinden bakmaya çalıştı ve uzun süre inceledi. Araştırmacılar, özellikle şeffaflık ve geometrik şeklin dikkat çekici özellikler olduğunu belirtti.

Kristaller doğada düz yüzeylere ve keskin kenarlara sahip nadir yapılardan biridir. Araştırmacılara göre, doğal çevrede çoğunlukla eğrisel ve düzensiz formlar arasında yaşayan erken homininler için bu tür düzenli, çokyüzlü yapılar bilişsel olarak dikkat çekici olabilir. Bulgular, estetik algının ve nesnelere yönelik merakın evrimsel kökenlerinin milyonlarca yıl öncesine uzanabileceğini düşündürüyor.

Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
2
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
606.1K UP
1 gün önce
Yellowstone Volcano Observatory tarafından yayımlanan 2 Mart 2026 tarihli yazıya göre, Norris Geyser Basin içinde yer alan Echinus Gayzeri, 2020’den bu yana ilk kez düzenli patlamalar sergilemeye başladı. Dünyanın en büyük asidik gayzeri olarak bilinen oluşum, Şubat 2026 itibarıyla yeniden aktif bir döneme girdi.

Echinus Gayzeri, Yellowstone National Park’ın en sıcak ve en dinamik termal alanlarından biri olan Norris Gayzer Havzası’nda, Steamboat Geyser’e yaklaşık 200 metre uzaklıkta bulunuyor. Yaklaşık 20 metre çapındaki havuzuyla dünyanın en büyük asidik gayzeri kabul ediliyor. Ancak buradaki asitlik yoğun değil; kimyasal özellikleri daha çok portakal suyu ya da sirke düzeyinde tanımlanıyor. Asidik gazlarla nötr suların karışımı, hem gayzerin boru sisteminin korunmasını sağlıyor hem de demir, alüminyum ve arsenik kaynaklı kırmızımsı oluşumlara yol açıyor.

2010 yılında çıkış kanalına yerleştirilen sıcaklık sensörleri, Ekim 2010–Ocak 2011 arasında 15 düzensiz patlama kaydetti. 2017 sonbaharında gayzer kısa süreliğine yeniden düzenli aktivite göstermiş, 18 Ekim–10 Kasım 2017 arasında yaklaşık 2–3 saat aralıklarla patlamıştı. Ardından faaliyet tekrar durmuş; 2018, 2019 ve 2020’de yalnızca tekil patlamalar gözlenmişti.

16 Şubat’tan itibaren patlamalar 2–5 saat aralıklarla gerçekleşmeye başladı. Bu patlamalar 2–3 dakika sürüyor ve 6–10 metre yüksekliğe ulaşıyor. Patlama sonrası su seviyesi belirgin biçimde düşüyor ve yaklaşık bir saat içinde normale dönüyor. Bu desen, 2017 sonlarındaki etkinliğe benzerlik gösteriyor.

Uzmanlara göre Echinus Gayzeri genellikle bir ya da iki ay süren aktif dönemlerin ardından yeniden durgunlaşma eğiliminde. Şubat ayının son günlerinde patlama görülmemesi, aktivitenin yeniden azalmış olabileceğine işaret ediyor. Bununla birlikte Norris Gayzer Havzası’nda hidrotermal sistemler sürekli değişim gösterdiğinden, etkinliğin yaz aylarına uzayıp uzamayacağı kesin olarak öngörülemiyor.

92 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
4
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
606.1K UP
1 gün önce
University of Turku öncülüğünde, University of Milan ve Nicolaus Copernicus University in Toruń araştırmacılarının yürüttüğü çalışma, kuantum sistemlerinde “hafıza” kavramının tek bir biçimde tanımlanamayacağını ortaya koydu. Bulgular PRX Quantum dergisinde yayımlandı.

Klasik fizikte bir sistemin gelecekteki evrimi yalnızca mevcut durumuna bağlıysa süreç “hafızasız” kabul edilir; geçmiş durumlar etkili olmaya devam ediyorsa sistemin hafızası olduğu söylenir. Ancak kuantum mekaniğinde durum daha karmaşıktır. Çalışma, hafızanın sistemin evriminin hangi çerçevede tanımlandığına bağlı olarak farklı şekillerde ortaya çıkabileceğini gösterdi.

Araştırmacılar, kuantum durumlarının zamanla evrimini temel alan Erwin Schrödinger yaklaşımı ile gözlemlenebilir niceliklerin evrimini esas alan Werner Heisenberg yaklaşımının hafıza etkilerini eşdeğer biçimde yansıtmadığını gösterdi. Her iki yaklaşım deneysel sonuçlar açısından aynı değerleri verse de, hafıza etkilerinin tespiti açısından farklı sonuçlara yol açabiliyor.

Buna göre bir kuantum süreç, durumların evrimi incelendiğinde hafızalı görünürken, gözlemlenebilirlerin evrimi açısından hafızasız gibi davranabiliyor ya da tam tersi gerçekleşebiliyor. Bu bulgu, kuantum hafızasının yalnızca durum temelli analizle tam olarak açıklanamayacağını ortaya koyuyor.

Çalışma, kuantum teknolojileri açısından da önem taşıyor. Çevresel etkileşimlerin neden olduğu gürültü ve hafıza etkilerinin nasıl ortaya çıktığını anlamak, gerçekçi kuantum aygıtlarında hataları azaltmak veya çevresel etkilerden yararlanmak için kritik görülüyor.

72 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
5
2 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
606.1K UP
2 gün önce
Science dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, Neandertaller ile anatomik olarak modern insanlar (Homo sapiens) arasındaki melezleşmenin güçlü biçimde cinsiyet yanlı olduğunu ortaya koydu. University of Pennsylvania’dan Alexander Platt liderliğindeki ekip, gen akışının ağırlıklı olarak Neandertal erkekler ile modern insan kadınlar arasında gerçekleştiğini belirledi.

Modern insan genomlarında “Neandertal çölleri” olarak adlandırılan ve Neandertal gen varyantlarının (allel) son derece nadir olduğu bölgeler özellikle X kromozomunda yoğunlaşıyor. Araştırmacılar, buna karşılık Neandertallerin X kromozomlarında modern insan DNA’sının %62 oranında görece fazla olduğunu saptadı. Bu asimetri, biyolojik uyumsuzluktan çok çiftleşme tercihlerindeki yönlü farklılıkla açıklanıyor.

Çalışmada, Neandertal genomları ile Neandertal atası taşımayan Sahra altı Afrika popülasyonlarının genetik verileri karşılaştırılarak antik gen akışı izlendi. Bulgular, yaklaşık 200.000 yıl boyunca tekrarlanan melezleşme olaylarında aynı cinsiyet eğiliminin sürdüğünü gösteriyor.

Sonuç olarak araştırma, insan evriminin yalnızca doğal seçilimle değil, tarih öncesi sosyal ve cinsel dinamiklerle de şekillendiğini ortaya koyuyor.

145 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
6
2 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Keşfet
Ara
Yakında
Sohbet
Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Kapak Görseli Seç
Videodan otomatik olarak çıkartılan karelerden birini seçin.
Kareler yükleniyor…
Videoyu kaydırarak istediğiniz kareyi seçin.
0:00 / 0:00
Kendi kapak görselinizi yükleyin. Görsel otomatik olarak kırpılacaktır.
Görseli sürükleyin veya tıklayın PNG, JPG veya WEBP (Maks. 10MB)