Kadınlardan Korkup Hidrojeni Bulan Dahi: Henry Cavendish

Henry Cavendish, 10 Ekim 1731 tarihinde Fransa'nın Nice şehrinde doğdu. Ailesi İngiltere'nin en köklü ve zengin aristokrat ailelerinden biriydi. Babası Lord Charles Cavendish, dönemin saygın bilim insanlarından biri ve siyasetçiydi. Annesi Lady Anne Grey, Henry henüz iki yaşındayken hayatını kaybetti. Belki de bu erken kayıp, onun ilerideki içine kapanık kişiliğinin nedeniydi.

18 yaşında Cambridge Üniversitesi’ndeki Peterhouse College’a girdi. Ancak ilginç bir şekilde, mezuniyetine sadece birkaç gün kala, bir diplomaya ihtiyaç duymadığını düşünerek okulu bıraktı. Belki de tören kalabalığından korkmuştu. O dönemde zengin bir aristokrat için diploma sadece bir formaliteydi; Henry ise vaktini babasının laboratuvarında geçirmeyi tercih etti.

Cavendish hiç evlenmedi, bilinen hiçbir romantik ilişkisi olmadı ve hatta bir kadınla doğrudan sohbet ettiği bile görülmedi. Kadınlara karşı olan fobisi o kadar ileri düzeydeydi ki, hayatında bir kadının varlığına bile tahammül edemezdi.

Kendisiyle konuşmak isteyen biri olursa, Cavendish genellikle çığlık atarak odadan kaçardı. Sadece Royal Society toplantılarına katılır, orada da kimseyle göz göze gelmemeye çalışarak bir köşede dikilirdi. Kendi evinde çalışan kadın hizmetçilerle karşılaşmamak için özel merdivenler yaptırmıştı. Eğer bir hizmetçiyle koridorda yanlışlıkla karşı karşıya gelirse, o hizmetçiyi hemen kovardı. Yemek siparişlerini her zaman bir kağıda yazıp masaya bırakırdı.

Cavendish, amcasından kalan mirasla döneminin en zenginlerinden biri oldu. Banka hesabında ne kadar parası olduğunu bile bilmezdi. Bir gün bankacısı yanına gelip hesabındaki parayı nasıl değerlendireceğini sorduğunda, Cavendish "Eğer beni bir daha böyle rahatsız ederseniz paramı bankadan çekerim!" diye çıkışmıştı. Onun için paranın tek değeri, laboratuvarı için aldığı yeni cihazlardı.

Cavendish, suyun bileşimini çözdü, hidrojeni keşfetti ve Dünya'nın yoğunluğunu ölçtü. Ancak o kadar içine kapalıydı ki, keşfettiği birçok şeyi yayınlamadı bile. Ölümünden 100 yıl sonra James Clerk Maxwell onun notlarını incelediğinde, Ohm yasası gibi elektriğin temel yasalarını Cavendish'in çoktan bulmuş olduğunu ama kimseye söylemediğini fark etti.

1810 yılında öldüğünde, arkasında önemli bir bilimsel miras ve tek bir dostu bile olmayan bir hayat bıraktı. Cavendish, insanları anlamaya çalışmak yerine evrenin nasıl çalıştığını anlamayı seçti.