Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Bakteriler de Yaşlanır mı? Bakterilerin Yaşlanma ve Bölünme Süreçleri, Sandığımızdan Çok Daha Farklı İşliyor Olabilir!

Bakteriler de Yaşlanır mı? Bakterilerin Yaşlanma ve Bölünme Süreçleri, Sandığımızdan Çok Daha Farklı İşliyor Olabilir!
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu haber 8 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Bir bakteri hücresi ikiye bölündüğünde, o iki hücre de dörde bölündüğünde, sonra sekize, sonra on altıya ve daha fazlasına bölündüğünde ortaya çıkan şey, bilim insanlarının uzun zamandır iddia ettiği gibi, bakterilerin bitmek bilmeyen genç popülasyonları olduğudur. Yani diğer bir deyişle bilim insanları bakterilerin yaşlanmadığını, en azından diğer yaşayan canlılara benzer bir yaşlanma sürecinden geçmediğini düşünüyorlardı.

Ancak Kaliforniya Üniversitesi'nden evrimsel biyologların yürüttüğü bir çalışma, bu olguyu sorguluyor. Bilim insanları, yayınladıkları makalede, bakterilerin sadece yaşlanmakla kalmadığını, aynı zamanda bu yaşlanabilme özellikleri sayesinde, yaşlı ve daha genç bireyleri arasındaki üretkenliklerini değiştirerek popülasyonlarının evrimsel dayanıklılıklarını artırdığı sonucunu çıkarttılar. Araştırmayı yürüten UC San Diego Biyoloji profesörü, organizmaların yaşlanmasının genelde proteinlerin zamanla oksitlenmesi gibi genetik olmayan hasarların birleşmesi sonucu olduğunu dile getirdi: 

Onarılamaz bir hasarı olan bir tek hücreli organizma için hangi seçenek daha iyi? Bölünürken hasarı iki eşit parçaya bölüp iki yeni oluşan bireye eşit olarak aktarmak mı, yoksa sadece birine tüm hasarı aktarmak mı?

UC San Diego'dan biyologların bu soruya cevabı, 2 deneysel çalışma üzerinde yürüttükleri bilgisayar analizlerine dayanarak şöyle oluyor: Bakteri, hasarın çoğunu yaşlanan yarısına (bakteriye), hasarın diğer (az) kısmını da diğer bakteriye aktarıyor. Bu olay için de “gençleştirme” (İng: "rejuvenation") terimini kullanıyorlar. Bakterinin yaşlanıp yaşlanmadığı üzerine olan çalışmalardan biri 2005, diğeri ise 2010 da yapıldı. 2005'teki çalışma, bakteride yaşlanma izleri gösterirken, daha detaylı ve daha donanımlı yapılan 2010'daki çalışma, bakterilerin yaşlanmadığını gösterilmişti. Chao şöyle açıklıyor: 

İki çalışmayı da bilgisayar modellerimizle analiz ettik ve aslında aynı şeyi kanıtladıklarını keşfettik. Bakteri popülasyonlarında, yaşlanma ve gençleşme aynı zamanlarda seyrediyor. Yani nasıl ölçtüğünüze bağlı olarak, hiç yaşlanma olmadığı yanılgısına düşebilirsiniz.

Başka bir çalışmada UC San Diego biyologları yüzlerce jenerasyona ulaşmış E. coli bakterilerini gözlemlediler ve burgu şekilli bakterilerin bölündüklerinde oluşan iki bireyin farklı büyüklüklerde büyüdüğü sonucuna vardılar. Bu da diğer çalışmayı doğrular nitelikte bir sonuçtu. Chao şöyle anlatıyor:

Bilgisayar modelleri yaptık ve bir yarısına daha fazla hasar aktarıp diğerine az aktarılması diğer bakterinin evrimsel açıdan her zaman kazanmasına sebep oluyor.Yani bakterinin bir yarısına yeni bir başlangıç sağlarken, diğer yarısına ise daha fazla hasar aktarılıyor.

Her ne kadar E. coli bakterisi tamamen eşit bölünüyor gibi görünse de, oluşan iki bakterinin zamanla farklı boyutlarda olması, bakterilerin biyologların çoğunun düşündüğü gibi pek de eşit bölünmediğini gösteriyor. Ayrıca hücrenin içinde de kesinlikle asimetrik bölündüğünü gösteriyor. Chao şöyle diyor:

Bakteri hücresinin içinde aktif bir taşıma sistemi olmalı ki o genetik olmayan hasarı bölünürken sadece birine aktarabilsin. Biz, bu asimetriyi evrimin oluşturduğunu düşünüyoruz. Bakteriler simetrik olsaydı yaşlanma diye bir şey olmazdı. Ama sırf bu asimetri olduğu için, bakterinin bir yarısı hasarı alıp yaşlanırken, diğeri daha az hasarla gençleşmiş oluyor.
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 10/07/2020 06:00:30 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/513

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Kertenkele
Astronot
Evrim Ağacı
İnsan Evrimi
Eğilim
Sinek
Doktor
Moleküler Biyoloji Ve Genetik
Çocuklar İçin Bilim
Tehlike
Süpernova
Sahtebilim
Fotoğraf
Bağışıklık Sistemi
Sağlık
Viral Enfeksiyon
Ölüm
Virüsler
Sars Virüsü
Uzay
Salgın
Haber
Factchecking
Sağlık Örgütü
İklim
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Siz sırrı bilmek değil, kandırılmak istiyorsunuz.”
Christopher Nolan
Geri Bildirim Gönder