Apolitik, Akültürel, Asosyal Bilim?

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

“Bilim insanları olarak, keşiflerimizin toplumsal ve politik sonuçlarının farkında olmak zorundayız. Bilimin apolitik, akültürel ve asosyal olması asil bir hedeftir. Ancak bilim bunların hiçbiri olamaz. Çünkü bilimi icra eden insanlar olarak bizler, bunların hiçbiri değiliz.”

Mae Jamison (Mühendis, fizikçi, NASA astronotu, uzaya giden ilk Afro-Amerikalı kadın)


Bilimin toplumsal değişim içindeki yeri, asırlardır tartışılagelmiştir. Bu konu, özellikle son zamanlarda daha da sık gündeme gelmektedir. Bilim, bütün insanî öznellikten ve şahsi kanaatlerden bağımsız mıdır? Yoksa kendi düşüncelerimize olan düşkünlüğümüz, bilimi de ister istemez kültürün, toplumun ve politikanın vazgeçilmez bir parçası haline getirmekte midir? Bilimin objektifliği (nesnelliği) el üstünde tutan metodolojisi, onu icra eden insanın subjektifliğini (öznelliğini) dengeleyebilir mi? Bilimin ortaya koyduğu gerçekleri, o gerçeklerin toplumsal etkisinden izole edebilir miyiz? Bilim insanları, toplumu korumak adına gerçekleri görmezden gelmeli mi? Yoksa en büyük yıkımların yaşanması ihtimali pahasına, gerçeği ortaya koymalı mı? Gerçek, bize zarar verip vermemesinden bağımsız olarak gerçek değil midir? Ancak toplumsal sıhhat, gerçeğin bilinmesinden daha kıymetli olabilir mi? Bir bilim insanı, gerçekleri ortaya koyduğu, yapılabilir olanı yaptığı, insanlığı Evren'in gerçeklerine bir adım daha yaklaştırdığı için, bu keşiflerin başka (ve genellikle daha kötücül) kişiler tarafından kötüye kullanılmasından ötürü suçlanabilir mi? Bilim insanı, olası tüm toplumsal etkilere rağmen mesleğini icra etmekle yükümlü değil midir?

Bu sorulara ve çok daha fazlasına, tek seferde ve nihai bir  yanıt vermek (şimdilik) imkansız.

Ancak en azından üzerinde samimi bir şekilde kafa yormak, saygılı bir çerçevede, veri-odaklı bir şekilde diyaloglar kurmak şart.


Kaynak: Thought.co

Tiktaalik ile Çin Timsahının (Alligator sinensis) Alakasızlığı

Azhdarchid Pterosaur ile İnsan Kıyaslaması

Yazar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Yazar

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim