Aslında infrared ısıtıcı havayı hiç ısıtmıyor değil, havayı dolaylı ve çok az ısıtıyor. Enerjinin büyük kısmı elektromanyetik ışınım olarak yayılıyor ve ancak bir yüzeye çarpıp soğurulduğunda ısıya dönüşüyor. Hava molekülleri bu kızılötesi ışınımın çok küçük bir kısmını soğurduğu için ışık, aradaki havadan neredeyse etkilenmeden geçiyor.
Güneşin yüzümüzü ısıtması da aynı mantık. Dünya ile Güneş arasındaki boşluk ısınmıyor, ama ışınım bize ulaşınca ısınıyoruz. Ayrıca soğuk bir kış gününde güneşe çıkınca hava 5 °C olsa bile yüzünüzün ısındığını hissedersiniz 😊
Konveksiyonla çalışan bir soba ya da radyatör ise önce havayı ısıtır, ısınan hava yükselir ve odayı dolaştırır. Isı bize havanın bizimle teması yoluyla gelir. Infrared ısıtıcıda ise ısı transferi doğrudan ısıtıcıdan bize olur. Işınımın bize ulaştığı yerde şu olur:
- Cildimiz ve giysilerimiz kızılötesi ışınımın büyük bölümünü soğurur, soğrulan enerji moleküllerin titreşimini artırır, yani ısı olarak hissedilir.
- Işınım yüzeylere, yani eşyalara, duvarlara ve zemine de çarpar. Onlar da yavaş yavaş ısınır ve temas ettikleri havayı biraz ısıtır. Yani oda havası sonradan, kısmen ve daha düşük düzeyde ısınır.
"Sadece insanları ısıtıyor" ifadesi bu yüzden biraz abartılı. Işınım ışık gibi düz gider, yolundaki her koyu ve soğurucu yüzey enerjiyi alır. Fakat hedefe yönlendirilmiş bir ısıtıcıda, tüm havayı ısıtmak yerine bulunduğunuz bölgeyi ısıtırsınız. Bu da açık alanlarda, atölyelerde ve yüksek tavanlı mekânlarda büyük fark yaratır, çünkü ısıtılan hava dışarı kaçıp enerji harcatmaz.
Bu konuda yapılan çalışmalar da bunu destekliyor. Kızılötesi ısıtıcıların, ışınımı geri yansıtan duvarlarla birlikte kullanıldığı simülasyon ve deneylerde, oda hava sıcaklığı daha düşük tutulurken konfor sağlanabildiği ve ısıtma enerjisi talebinin azaldığı bildirilmiştir (Wille vd., 2024). Konfor, yalnızca hava sıcaklığına değil, çevredeki yüzeylerin ortalama ışınım sıcaklığına da bağlı olduğu için bu mümkün oluyor.
Kaynaklar
-
Lukas Anselm Wille vd.. Reduction Of Heating Energy Demand By Combining Infrared Heaters And Infrared Reflective Walls. Alındığı Yer:
| Arşiv Bağlantısı
-
I. V. Kryukov vd.. Study Of Thermal Radiation Intensity From An Infrared Heater In A Temporary Workstation. Alındığı Yer:
| Arşiv Bağlantısı