Gece 22:00-24:00 arasında uyumanın boy uzamasına katkısı olduğu doğru mudur?

Hayır, büyüme hormonunun gece 22:00 ile 24:00 arasına sıkışıp kaldığı ve o iki saat kaçırılırsa boyun uzamayacağı iddiası tıp fakültesi koridorlarında değil, sosyal medyanın uyduruk sağlık köşelerinde üretilmiş bir şehir efsanesidir. Hipofiz bezinizin kolunda saat yok, vücut saate değil uykunun mimarisine bakar.

Büyüme hormonu salınımı, duvardaki akrep ve yelkovanın konumuna göre değil, uykuya daldıktan sonra ulaşılan yavaş dalga uykusuna, yani derin NREM evresine bağlı olarak tetiklenir. Kişi uykuya daldıktan yaklaşık 60 ile 90 dakika sonra derin uyku evresine girdiğinde, gün içindeki en büyük hormonal tepe noktası ortaya çıkar. Uykuya saat 22:00'de de dalsanız, 23:30'da da dalsanız o ilk derin uyku fazında bu pik yaşanır.

Elbette sirkadiyen ritmi çöpe atıp sabaha karşı yatmayı savunmuyorum. Toplum temelli geniş kohort çalışmalarında da görüldüğü üzere, çocuk ve ergenlerde düzenli gece uykusu genel endokrin denge ve büyüme için gereklidir. Fakat buradaki belirleyici unsur belirli iki saatlik mistik bir zaman dilimi değil, toplam uyku süresi, uyku hijyeni ve derin uyku döngülerinin bölünmemesidir. Üstelik boy uzamasını belirleyen asıl unsurlar genetik altyapı, epifiz plaklarının durumu ve yeterli beslenmedir.

Nöbetten çıkıp yorgun argın eve dönerken sosyal medyada iki satır fizyoloji okumamış kişilerin bu saat aralıklarını kesin bir kural gibi satmasını izlemek gerçekten yorucu. Ergenlik dönemindeyseniz veya çocuğunuzun gelişimini düşünüyorsanız yapacağınız şey saate takıntılı hale gelmek değil, yatağa vaktinde girip ekran ışığından uzak, kaliteli bir gece uykusu almaktır.