Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
750 ATP Ödüllü Soru: Matematiksel yasalar evrenin keşfedilmeyi bekleyen bir parçası mı, yoksa bizce kurgulanmış bir dil mi, Evren bu denklemlerle mi örüldü, yoksa bu sadece zihnimizin bir yansıması mı? Hemen cevapla! 500 ATP Ödüllü Soru: Premium alma kısmında sürekli sorun yaşıyorum. Kaç gündür güncellemeye çalışıyorum ama olmuyor; “başarılı” diyor ama karttan para çekilmiyor. Tarihi gelmeden premium iptal olmuş. Neden böyle oluyor? Hemen cevapla! 500 ATP Ödüllü Soru: Neden farklı sistemlerde farklı karakteristik empedansa sahip iletim hatları kullanıyoruz? Hemen cevapla! Esat Kudret'in cevabı ödüllü bir soruda en iyi cevap seçildi! Ödüllü cevabı okumak için tıklayın!
Sorulara Dön
Enes Erkan
Üye 16 Haziran 2022
1

Canlılık "Neden" oluştu?

Abiyogenez ile nasıl oluştuğunu biliyoruz fakat bu cansız maddeler neden uygun koşullarda canlılığı oluşturuyor?
1 Cevap - 205 görüntülenme
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Tüm Reklamları Kapat
1 Cevap
Çağan Mert Odabaş
Bu konuda yeteri kadar bilgi sahibi biri 5 gün önce

Evren, enerji gradyanlarını (farklılıklarını) ortadan kaldırmaya ve enerjiyi daha verimli dağıtmaya meyillidir. Canlılık, cansız maddenin bu fiziksel zorunluluğu karşılama biçimlerinden biri, belki de en etkili olanıdır (yani bence öyle).

İşte cansız maddenin "canlanmasının" arkasındaki temel fiziksel mantık şu ki

Termodinamiğin ikinci yasasına göre, evrendeki toplam entropi (düzensizlik) artma eğilimindedir. Ancak, canlılık bu yasayı ihlal etmez; aksine ona hizmet eder.

Tüm Reklamları Kapat

Enerji Akışı: Güneş gibi yüksek enerji kaynakları, Dünya gibi sistemlere sürekli enerji pompalar.

Verimlilik: Karmaşık moleküller ve yapılar, ham maddelere göre enerjiyi çok daha hızlı ve etkili bir şekilde emip, işleyip, çevreye ısı (entropi) olarak yayabilirler. Canlı sistemler, enerjiyi "dağıtmak" konusunda cansız maddelere göre çok daha "başarılı" makinelerdir. Bu nedenle doğa, enerji akışını daha iyi yöneten bu yapıları "seçer".

Başka bir deyişle şunu söyleyebilirim:

Kendi Kendini Organize Eden Sistemler

Tüm Reklamları Kapat

Madde, uygun koşullar (sıvı su, enerji kaynağı, kimyasal çeşitlilik) sağlandığında, rastgele hareket etmek yerine "kendi kendine organize olma" (self-organization da denilebilir) eğilimi gösterir.

Örnek vereyim: Sabun molekülleri suda kendi kendine küreler (miseller) oluşturur. Bu bir canlılık değildir, ancak "sınırları olan bir yapı oluşturma" yeteneğidir.

Benzer şekilde, amino asitler ve nükleotitler, enerji girişi ve uygun çevresel şartlarda, daha karmaşık ve işlevsel polimerler oluşturacak şekilde etkileşime girer. Bu süreç, "rastgeleliğin" değil, kimyasal bağ kurma yasalarının bir sonucudur.

Bir örnekle daha gösterebilirim ama diğerlerinden daha bağımsız:

3. Bilgi Depolama ve Kopyalama (Darwinci Evrimin Fiziksel Başlangıcı)

Canlılığı cansızdan ayıran en kritik nokta, kendi kopyasını oluşturabilen moleküllerin (RNA/DNA benzeri yapılar) ortaya çıkmasıdır.

Bir sistem, eğer dışarıdan aldığı enerjiyi kullanarak kendini kopyalayabilirse, bu süreç hızla artar.

Bu noktada Darwinci evrim devreye girer. Enerjiyi kopyalanmak için en verimli kullanan sistemler, rekabette öne geçer ve daha fazla "kopyalanır".

Tamam Ama [1][2][3]Neden "Canlılık" Ortaya Çıkıyor?

Canlılık bir "mucize" değil, enerji yönetimi için doğanın geliştirdiği bir stratejidir. Bir yıldızın yaydığı enerjiyi, sadece boş bir kayaya çarptırıp ısıya dönüştürmekle, o enerjiyi kullanarak kendini kopyalayan bir hücre haline getirmek arasında devasa bir verimlilik farkı vardır.

Tüm Reklamları Kapat

Cansız maddeler; hidrotermal bacalar, mineral yüzeyler veya ilkel okyanus çorbaları gibi ortamlarda, enerjiyi daha iyi işlemek için karmaşıklaşır. "Canlılık" dediğimiz olgu, maddenin enerjiyi yönetme ve entropiyi artırma (evrenin genel eğilimi) kapasitesinin, kendi kendini kopyalama yeteneğiyle birleşmesidir.

Kaynaklar

  1. Erwin Schrödinger. (1944). What Is Life?.
  2. Nick Lane. (2015). The Vitel Question.
  3. Jeremy England. (2020). Every Life İs On Fire.
2
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Gündem
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Keşfet
Ara
Yakında
Sohbet
Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
"Yeterince gelişmiş bir teknoloji, sihirden ayırt edilemez."
Arthur C. Clarke
Kapak Görseli Seç
Videodan otomatik olarak çıkartılan karelerden birini seçin.
Kareler yükleniyor…
Videoyu kaydırarak istediğiniz kareyi seçin.
0:00 / 0:00
Kendi kapak görselinizi yükleyin. Görsel otomatik olarak kırpılacaktır.
Görseli sürükleyin veya tıklayın PNG, JPG veya WEBP (Maks. 10MB)