İnsanın Sağlığını Etkileyen Neandertal Genlerine Dair Yeni İpuçları

İnsanın Sağlığını Etkileyen Neandertal Genlerine Dair Yeni İpuçları National Geographic
Kadir Toykan Özdoğan Editör Kadir Toykan Özdoğan
2 dakika
1,527 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Hırvatistan’da bulunan bir kadın Neandertal genomu, şizofreniden eklem kireçlenmesine kadar birçok rahatsızlığın Neandertal kuzenlerimizle olan ilişkimizle alakalı olabileceğini gösteriyor.

Eklemleriniz bugün kötü durumda ise ya da erken sonbahar güneş yanıklarınız var ise bundan kısmen de olsa Neandertaller sorumlu olabilir. Bilim insanları Hırvatistan’daki Vindija mağarasında bulunan en az 52 bin yıllık kadın kemiğinden ikinci tam ve yüksek kaliteli Neandertal genomu çıkarttılar.

Başka bir Neandertal kadınından gelen genomlarla birlikte, bu kadından elde edilen genomlar bize, Neandertallerim genetik olarak modern insana ne gibi katkılar yaptığını gözler önüne seriyor.

Örneğin, Science dergisinde çıkan bir araştırma Neandertal genlerinin Avrasya kökenli insanlar için toplam genetik yapısına %1,8 ila 2,6'sına etki ettiğini göstermektedir. Bu önceki tahminlerinden daha yüksektir (%1,5-2,1). Aynı makalede, yeni Neandertal genomunun birkaç alanının bazı modern insanlarda kan kolestrol düzeyleri, şizofreni, yeme bozuklukları ve romatizma gibi sağlık sorunları ile yakından ilgili olduğuna değiniliyor.

Reklamı Kapat

Ancak Leipzig’deki Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstitüsündeki çalışmanın öncüsü Kay Prüfer, Neandertalleri tüm hastalıklarımız için sorumlu tutmanın yanlış olduğunu dile getiriyor.

“Bir genin belirli bir varyantına sahipseniz o hastalığa kesinlikle sahip olacağınız anlamına gelmez. Bu bazen sadece "olabilirsiniz" anlamına geliyor.” diyor.

Dahası, Neandertal katkılarının bir kısmı potansiyel olarak yararlıdır. Prüfer, “Baktığımızda, LDL kolesterolü için daha belirgin olan bir varyant var ve Vindija’daki örneğin taşıdığı gen koruyucu niteliği taşıyor.” diyor. Düşük yoğunluklu lipoprotein, genelde kötü kolestrol olarak adlandırılır ve arterlerde yağ birikimleriyle ilişkilidir. Bu nedenle genetik koruyucu özelliği kalp hastalığı gibi hastalıklara karşı korunmaya yardımcı olacaktır.

Prüfer; “Genel bir yanlış anlayış Neandertallerin gelen genetik verilerin kötü olduğudur” diyor. Ona göre genetik verilerin tamamı ne kötü ne de iyidir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Genetik Yankılar

Yeni genomu oluşturmak için kullanılan DNA, Vindija 33 olarak adlandırılan 19 kemik parçasının bulunduğu bir mağaradan gelmektedir. Kısmi genomlar en az 5 kişiden dizilenmiş olsa da, Vindija kemik parçaları ekibin detaylı bir genomu ayrıştırmaya yetecek kadar iyi korunmuştur. Vindija kadınından elden edilen materyalden iki farklı gen grubu ayırt edilebilir. Bu daha önce bir kez Sibirya’da bulunan Altay Neandertal’inden (122.000 yıllık) elde edilmişti.

Ayrıntılı Neandertal genetik bilgisinin miktarını iki katına çıkararak, Neandertal DNA’sını modern insanlarda ne kadar kaldıkları ve tam olarak nereden geldiği konusunda daha kesin bir veri elde etmeye başlıyorlar.


Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: National Geographic | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 24/06/2021 09:08:47 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7177

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Ses Kaydı
Biyoloji
Bakteri
Charles Darwin
Kara Delik
Yavru
Doğal Seçilim
Lgbt
Kadın
Dişler
Zaman
Jüpiter
Sars
Mikrobiyoloji
Taksonomi
Ay Ve Dünya
Psikiyatri
Astronomi
Doğa Gözlemleri
Kök Hücre
Astrofotoğrafçılık
Kemik
Bilim Tarihi
Ecza
Hidrotermal Baca
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın