Gönderi Akışı

Dünyada yenilebilir 1611 böcek türü var ve yüz milyonlarca insan bunları tüketirken Batı toplumlarında böcek yeme fikrine karşı güçlü bir direnç görülüyor. Evrimsel Biyoloji Enstitüsü ekibi, Science Advances'ta yayımlanan araştırmada 33 bin yıl öncesine uzanan 745 modern insan diş taşı örneğini inceledi. Besinlerin DNA izlerini koruyan diş taşları; Avrupa, Orta Asya ve Doğu Asya'da böcek tüketiminin düzenli değil, sadece tesadüfi olduğunu gösteriyor.

İşin arkasında ekoloji ve mide kimyası yatıyor. Araştırmacı Manuel Piñero'ya göre böcek toplarken harcanan yüksek kaloriyi dengelemek için bol böcek yemek gerekiyor; tropikal bölgelerdeki termit ve çekirgeler buna yıl boyu imkan tanıyor. Tropikal gruplarda, böcek kabuğundaki kitini parçalayan asidik kitinaz (CHIA) ve kitobiyaz (CTBS) enzimlerinin yüksek üretimiyle ilişkili gen varyantları bulundu. İnsanlar kuzeye göç edip böcekler azaldıkça bu enzimlerin üretimi düştü.

Aynı çevredeki Neandertallerin diş taşlarında ise kurak dönemlerde böceğe yönelen batı şempanzelerindekine benzer düzeyde böcek DNA'sı bulundu. Neandertallerin ve incelenen tek Denisovalı örneğinin genleri de böcekleri sindirmeye daha uygundu. Neandertal diş taşlarında sinek ve sivrisinekleri içeren Diptera kalıntılarının bolluğu, hayvan leşlerinin sivrisineklerin yumurtladığı bataklıklarda saklandığı ve larvalı leşlerin düzenli tüketildiği hipotezini destekliyor.

Dr. Pablo Librado, soğuk kuşakta böcek azlığının sindirim kapasitemizi düşürmüş olabileceğini belirtiyor. Yine de bugün endüstriyel işlemeyle sert kabuğu sindirmeden böceklerin besin değerinden yararlanmak mümkün ve ekip şimdi çiftlik böceklerinin evcilleşme sürecini inceliyor. 🦗

✏️ Çeviren: Alev Kıratlı · Editör: Damla Şahin Uçar