Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Paylaşım Yap
Hatice Kutbay'ın cevabı ödüllü bir soruda en iyi cevap seçildi! Ödüllü cevabı okumak için tıklayın!
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Gönderiler
Element
Bilişsel
Doğa Yasaları
Plastik
Hücreler
Parçacık
Doktor
Teşhis
Yüksek
Mistisizm
Terapi
Beyin
Manyetik Alan
Sıcaklık
Enfeksiyon
Beslenme Bilimi
Mitler
Mikrobiyota
Konuşma
Transkripsiyon
Mantık Hatası
Adaptasyon
Dinozorlar
Primat
Uzun
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Kafana takılan neler var?
Güncel Bilim Haberleri
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Size Özel
Makaleler
Rastgele Soru
Ece Müker
Ece Müker
613.2K UP
7 Kasım
United Launch Alliance (ULA), Atlas V roketinin sıvı oksijen havalandırma valfinde yaşanan teknik bir sorun nedeniyle ViaSat-3 F2 iletişim uydusunun fırlatılışını ikinci kez iptal etti. Florida’daki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri Üssü’nden 6 Kasım gecesi yapılması planlanan fırlatma, Çarşamba gecesi yaşanan aynı arızanın tekrarlaması sonucu durduruldu.

Yaklaşık 6 ton ağırlığındaki ViaSat-3 F2, Boeing tarafından üretildi ve Amerika kıtaları için saniyede 1 terabit (Tbps) ek ağ kapasitesi sağlayacak. Uydunun, birkaç ay sürecek testlerin ardından 2026 başlarında 79° Batı boylamında hizmete başlaması hedefleniyor.

Bu görev, Atlas V 551 konfigürasyonu ile gerçekleştirilecek ve roketin hidrojen yakıtlı Centaur üst kademesi üç kez ateşlenerek uydunun jeostasyonel transfer yörüngesine ulaşmasını sağlayacak. Ancak valf sorunu çözülene kadar yeni bir fırlatma tarihi açıklanmadı.

325 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
6
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Gündem
Güncel Bilim Haberleri
Ece Müker
Ece Müker
613.2K UP
9 saat önce
Cambridge Üniversitesi'nden bilim insanları, ilaç moleküllerini toksik kimyasallar yerine ışık kullanarak değiştirmenin yeni bir yolunu keşfetti. Nature Synthesis dergisinde yayımlanan çalışma, "anti-Friedel–Crafts" adı verilen bu yeni reaksiyonu tanıtıyor.
 
Geleneksel Friedel–Crafts reaksiyonu, sert koşullar ve ağır metal katalizörler gerektiriyor; bu durum yöntemi yalnızca ilaç üretiminin erken aşamalarında kullanılabilir kılıyor. Yeni Cambridge yöntemi ise bu kalıbı tersine çeviriyor: Ortam sıcaklığında bir LED lamba ile tetiklenen, kendiliğinden süren bir zincir reaksiyon sayesinde karbon-karbon bağları, toksik ya da pahalı kimyasallar kullanmadan oluşturuluyor. Böylece kimyacılar ilaç geliştirme sürecinin son aşamalarında bile karmaşık moleküller üzerinde hassas değişiklikler yapabiliyor.
 
Keşfin ilginç bir hikayesi var: Doktora öğrencisi David Vahey, bir kontrol deneyi sırasında fotokatalizörü ortamdan çıkardığında reaksiyonun yine de işe yaradığını gördü. İlk başta hata gibi görünen bu durum, sorgulanmak yerine araştırıldığında büyük bir buluşa kapı araladı. Tıpkı X ışınları, penisilin ve modern kilo verme ilaçlarının keşfinde olduğu gibi.
 
Ekip ayrıca Trinity College Dublin ile geliştirilen makine öğrenimi modelleri sayesinde reaksiyonun hangi moleküllerde işe yarayacağını laboratuvarda denemeden tahmin edebildi. AstraZeneca ile yürütülen işbirliği ise yöntemin endüstriyel ölçekte uygulanabilirliğini test etti.
 
Yöntem; daha az kimyasal atık, daha az enerji tüketimi ve aylarca sürebilecek sentez süreçlerini kısaltma potansiyeliyle ilaç endüstrisinde hem bilimsel hem de çevresel açıdan önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

35 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
3
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
613.2K UP
9 saat önce
1 Nisan'da fırlatılması planlanan Artemis II görevi, 1972'den bu yana insanları Ay'ın yakınına götürecek ilk uzay uçuşu olacak. Ancak Kennedy Uzay Merkezi'nde düzenlenen basın toplantısında NASA yöneticileri, görevin tam risk olasılığını kamuoyuyla paylaşmaktan özenle kaçındı.
 
NASA'nın Artemis II Görev Yönetim Ekibi başkanı John Honeycutt, konuyu alışılmadık bir açıklıkla ele aldı. Tarihsel istatistiklere göre yeni roket türlerinin yaklaşık yarısı ilk uçuşta başarısız oluyor; Artemis II ise SLS roketinin yalnızca ikinci uçuşu. Honeycutt, ekibin uzun vadede her 50 uçuştan birinden az kayıp hedeflediğini belirtirken Artemis II'nin henüz bu eşiğe ulaşmadığını kabul etti. Aralarındaki uzun süre göz önünde bulundurulduğunda riskin "2'de 1'e yakın olmasa da 50'de 1'den uzak" olduğunu ifade etti.
 
NASA yöneticileri, olasılıksal risk değerlendirmelerinin güvenilirliğini de sorguladı. Geçmişteki örnekler bu kuşkuyu haklı kılıyor: 1981'deki ilk uzay mekiği uçuşunda hesaplanan risk 5.000'de 1 iken gerçek oran 10'da 1 civarındaydı. Görevin en yüksek riskli anları olarak yükseliş, motor yakma ve Ay'a gidiş yakmaları gösteriliyor; en büyük teknik endişeler ise mikrometeorit çarpmaları ile çevre kontrol sistemi olarak sıralanıyor.
 
Mürettebat komutanı Reid Wiseman ise riski bilerek ve isteyerek göze aldıklarını, ailesiyle vasiyetini ve güvence belgelerini paylaştığını açıklıkla dile getirerek göreve tam anlamıyla hazır olduğunu vurguladı.

30 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
1
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
613.2K UP
1 gün önce
Astrophysical Journal Letters'da yayımlanan yeni bir araştırma, yaklaşık 11.000 ışık yılı uzaklıktaki Gaia20ehk yıldız sisteminde iki gezegenin birbiriyle çarpıştığına dair güçlü kanıtlar sunuyor. Washington Üniversitesi'nden Anastasios Tzanidakis liderliğindeki ekip, normalde durağan bir yıldız olan Gaia20ehk'in 2016'dan itibaren garip parlaklık dalgalanmaları sergilediğini, 2021'de ise tamamen düzensiz bir hal aldığını fark etti.
 
Araştırmacılar başta bu davranışı açıklayamadı. Çözüm, yıldızın kızılötesi ışıkla incelenmesinden geldi: Görünür ışık azalırken kızılötesi ışık ani şekilde artıyordu. Bu, yıldızın önünden geçen malzemenin son derece sıcak olduğuna, hatta kızılötesi ışık yayacak kadar ısındığına işaret ediyordu. İki gezegenin önce birbirini süpürerek geçtiği, ardından tam anlamıyla çarpıştığı sonucuna varıldı.
 
Çarpışmanın gerçekleştiği mesafe, Dünya-Güneş arasındaki uzaklığa (yaklaşık 150 milyon km) denk geliyor. Bu ve diğer benzerlikler, olayın 4,5 milyar yıl önce Dünya'ya çarparak Ay'ı oluşturan dev gök cismi çarpışmasına benzediğini düşündürüyor. Teorik olarak, Gaia20ehk etrafındaki enkaz soğuduğunda birkaç milyon yıl içinde bir gezegen-uydu sistemi oluşabilir.
 
Ekip bu tür çarpışmaların daha fazla örneğini bulmayı hedefliyor; zira Ay'ı yaratan olayın ne kadar yaygın olduğu, evrende yaşama elverişli gezegenlerin sıklığını anlama açısından astrobiyolojinin temel sorularından biri.

93 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
4
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
613.2K UP
1 gün önce
NASA, dört astronotu Ay'ın yörüngesine gönderecek olan Artemis II görevini en erken 1 Nisan'da fırlatmayı hedefliyor. Kapsamlı bir uçuş hazırlık değerlendirmesinin ardından tüm ekipler "devam" kararı verdi.
 
Görev, Şubat ayında başarılı bir yakıt doldurma testinin ardından roketin helyum sisteminde tespit edilen bir sorun nedeniyle ertelenmişti. Yakıt tankı basınçlarını düzenleyen bu sistemdeki arıza, bir contanın değiştirilmesiyle giderildi. Roketin Perşembe günü fırlatma rampasına geri taşınması planlanıyor.
 
Artemis II mürettebatı; NASA astronotları Reid Wiseman, Victor Glover ve Christina Koch ile Kanada Uzay Ajansı astronotu Jeremy Hansen'dan oluşuyor. Dört astronot 18 Mart'ta Houston'daki Johnson Uzay Merkezi'nde karantinaya girecek, 27 Mart'ta ise Florida'ya hareket edecek. Fırlatma için 1-6 Nisan tarihleri arasında altı günlük bir pencere bulunuyor.
 
Görev başarıyla gerçekleştirilirse, insanlığın 1972'deki Apollo 17'nin ardından Ay çevresine gerçekleştireceği ilk insanlı uçuş olma özelliği taşıyacak. On günlük bu yörünge görevi, ilerleyen Artemis misyonlarında planlanان Ay yüzeyine inişin önünü açması bakımından kritik öneme sahip.

79 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
2
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ece Müker
Ece Müker
613.2K UP
2 gün önce
NASA'nın İç Denetim Ofisi (OIG), Artemis programının insan iniş aracı (HLS) bileşenine ilişkin ciddi uyarılar içeren yeni bir rapor yayımladı. Rapora göre SpaceX'in Starship HLS'i ve Blue Origin'in Blue Moon iniş aracı, astronot güvenliği açısından kritik eksiklikler barındırıyor.
 
Raporun en çarpıcı bulgusu, her iki iniş aracı için de bir kurtarma planının bulunmaması. Bir iniş aracı Ay yüzeyinde arızalanır ya da yörüngedeki Orion kapsülüne yanaşamazsa, NASA'nın müdahale edecek herhangi bir kapasitesi mevcut değil; bu durumda mürettebat hayatını kaybedebilir.
 
Rapor ayrıca SpaceX ile NASA arasında Starship HLS'in manuel kontrol gereksinimlerini karşılayıp karşılamadığı konusunda anlaşmazlık bulunduğunu ortaya koyuyor; bu özellik, aracın insanlı uçuşa sertifikalandırılması için zorunlu. Blue Moon'un manuel kontrol sistemi ise henüz netlik kazanmamış durumda.
 
Bir diğer sorun, mürettebat hayatta kalma analizlerinin tasarım sürecinin çok geç aşamalarında yapılması. Bu nedenle analizler, mühendislere güvenlik sistemlerini iyileştirme fırsatı sunmak yerine yalnızca mevcut riskleri tespit etmekle sınırlı kalıyor.
 
NASA, 2028'de astronotları Ay'a indirmeyi hedefliyor; bu tarihin temel gerekçelerinden biri de Çin'in önüne geçme yarışı. OIG, NASA'nın çoğu öneriyi kabul ettiğini belirtiyor; ancak saatin hızla ilerlediği göz önünde bulundurulduğunda bu eksikliklerin ne kadar sürede giderilebileceği belirsizliğini koruyor.

136 görüntülenme
Bu gönderi Evrim Ağacı tarafından öne çıkarılmıştır.
8
0 Yorum
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Keşfet
Ara
Yakında
Sohbet
Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
"Okyanusun önemli olmadığını düşünüyorsanız, Dünya'yı okyanussuz hayal edin."
Sylivia Earle
Kapak Görseli Seç
Videodan otomatik olarak çıkartılan karelerden birini seçin.
Kareler yükleniyor…
Videoyu kaydırarak istediğiniz kareyi seçin.
0:00 / 0:00
Kendi kapak görselinizi yükleyin. Görsel otomatik olarak kırpılacaktır.
Görseli sürükleyin veya tıklayın PNG, JPG veya WEBP (Maks. 10MB)