SpaceX, 7 Temmuz 2026’da gerçekleştirdiği Transporter-17 göreviyle, California’dan fırlattığı Falcon 9 roketiyle 81 adet uydu ve yükü başarıyla yörüngeye yerleştirdi. Görev kapsamında Güney Kore'nin CAS500-4 yer gözlem uydusu yörüngeye taşınırken, roketin ilk aşaması okyanustaki insansız platforma başarıyla iniş yaptı. 2026 yılındaki 79. fırlatmasını gerçekleştiren SpaceX, paylaşımlı roket programı aracılığıyla küresel çapta çok sayıda yükü düşük maliyetle uzaya ulaştırma kapasitesini bir kez daha kanıtladı.

PNAS dergisinde yayımlanan yeni bir çalışma, Türkiye'nin Akdeniz kıyısındaki Üçağızlı II Mağarası'nda Neandertaller ile Homo sapiens'in birbirinden haberdar bir kültürü paylaştığına dair çarpıcı kanıtlar sunuyor. Kyoto Üniversitesi'nden Naoki Morimoto liderliğindeki uluslararası ekip, aynı mağarayı farklı dönemlerde kullanan iki insan türünün yaşam biçimlerini karşılaştırdı.
Fosil dişlerin iç yapısı analiz edilerek Neandertallerin yaklaşık 77.000 ile 59.000 yıl önce, Homo sapiens'in ise 59.000 ile 47.000 yıl önce mağarada yaşadığı belirlendi. Her iki türe ait katmanlarda şaşırtıcı bir devamlılık ortaya çıktı: Aynı hayvanların (yaban keçisi, alageyik, yaban domuzu) avlandığı, aynı yerel çakmaktaşı kaynaklarından aynı türde taş aletlerin üretildiği ve aynı tür deniz kabuklarının (Columbella rustica) süs amacıyla mağaraya taşındığı görüldü. Özellikle dikkat çekici olan, Neandertallere ait bir kabuğun kasıtlı olarak ısıtıldığının ve renginin değiştirildiğinin tespit edilmesi.
Araştırmacılar, iki türün aynı anda mağarada bulunmadığını ancak birbirinin kültürel birikiminden haberdar olmuş olabileceğini öne sürüyor. Bu bulgu, İsrail'deki Tinshemet Mağarası'nda daha önceden gözlemlenen benzer örüntülerle de uyum içinde; ancak Fransa'daki Mandrin Mağarası'ndan farklılaşıyor.
Bu tür bulgular, Neandertal soyu tükenene dek (yaklaşık 40.000 yıl önce) bu iki insan türü arasındaki gerçek farklılıkların ne olduğu sorusunu daha da gizemli kılıyor: Fosil kayıtlar onları birbirine bu kadar benzeteceğine, aralarındaki fark belki de henüz ortaya çıkarılamamış başka boyutlarda gizleniyor olabilir.

NASA, Ağustos 2027'de başlaması planlanan yeni simülasyon misyonu için gönüllü araştırma katılımcıları arıyor. "Ay ve Mars Keşif Analogu" adlı bu program kapsamında seçilen gönüllüler, Houston'daki Johnson Uzay Merkezi'nde bir yıl boyunca izole ve kısıtlı koşullar altında yaşayacak.
Program, NASA'nın daha önce yürüttüğü HERA (İnsan Keşif Araştırma Analogu) ve CHAPEA (Mürettebat Sağlığı ve Performansı Keşif Analogu) deneylerini tek bir bütünleşik misyonda birleştiriyor. Gönüllüler, HERA habitatını uzay gemisi olarak, CHAPEA habitatını ise yüzey üssü olarak kullanarak hem Ay'a hem de Mars'a aylarca süren simüle yolculuklar gerçekleştirecek. Bu süreçte sahte Mars yürüyüşleri yapacak, rover kullanacak ve artırılmış gerçeklik gözlükleriyle astronot görevlerini icra edecekler.
Araştırmanın temel hedefleri şunlar: Uzun süreli derin uzay görevlerinde mürettebat sağlığı ve performansını kaynak kısıtlamaları altında değerlendirmek; mürettebatın Ay ve Mars koşullarına nasıl adapte olduğunu incelemek; ve gelecekteki görevler için geliştirilen donanım, teknoloji ve protokolleri test etmek.
Başvurmak isteyenler için hem fiziksel hem de eğitim gereksinimleri aranıyor; adaylar çok günlü bir seçim sürecinden ve NASA'nın fiziksel ile psikolojik değerlendirmelerinden geçmek zorunda. Programa başvurmak için nasa.gov/hrp adresi ziyaret edilebilir.

Şili'nin dağlık zirvesine kurulan Vera C. Rubin Gözlemevi, 10 yıl sürecek büyük gökyüzü tarama programını resmen başlattı. Şimdiye kadar inşa edilmiş en büyük dijital kamerayla donatılan teleskop, güney gökyüzünü her gece yüzlerce fotoğraf çekerek sistematik biçimde tarayacak.
Rubin'in temel gücü hız ve derinlik kombinasyonunda yatıyor: Aynı gökyüzü bölgelerini tekrar tekrar görüntüleyerek daha önce tespit edilemeyen son derece sönük nesneleri ortaya çıkarabiliyor. Bu yaklaşım sayesinde Samanyolu'ndaki milyarlarca yıldızı ve onun ötesindeki milyarlarca galaksiyi haritalamak mümkün olacak.
Gözlemevinin 10 yıllık bilimsel hedefleri arasında galaksilerin milyarlarca yıl boyunca nasıl oluşup kümelendiğini anlamak ve evrenin yapısını benzeri görülmemiş bir doğrulukla ortaya koymak yer alıyor. Araştırmacılar özellikle karanlık madde ve karanlık enerji hakkında yeni ipuçları elde etmeyi umuyor; gözlemevi adını, karanlık maddenin varlığına ilişkin ilk önemli kanıtları sunan astronom Vera Rubin'den alıyor.
ABD Ulusal Bilim Vakfı ve Enerji Bakanlığı tarafından finanse edilen Rubin, geçen yıl Trifid ve Lagoon nebulalarını içeren ilk test görüntülerini yayımlamıştı. O günden bu yana ekipman, on yıllık tarama programının gerektirdiği derinlik ve hassasiyete ulaşacak şekilde ince ayarlarla hazırlandı.