YAZILIMDA SALDIRI TÜRLERİ VE TAKSONOMİLERİ
YAZILIM SALDIRI TÜRLERİ HİYERAŞİSİ,TAKSONOMİSİ VE TEHLİKE SEVİYELERİ
/content/b2323f2f-4c35-4653-8e7b-8bb0c55246ae.png)
- Blog Yazısı
Blog Yazısı
Siber saldırı ne demektir?
Saldırı insanların veya kuruluşlara yapılan özel veri/erişim/veri yok etmek amaçlarıyla yaptığı izinsiz erişimin genel adıdır.[1] Siber saldırılar bilişim sistemine girdiği için 5237 sayılı TCK'nin 243. maddesince illegaldir ve suçtur;
Madde 243 - (1) Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren ve orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar
hapis veya adlî para cezası verilir. illegaldir.[2] Siber saldırılar birbirinden farklıdır. Siber saldırı taksonomisi/hiyeraşisi(sıralaması) ve türleri ile birlikte şu şekildedir:
1.Düşük Etki
Sosyal mühendislik saldırıları
Phising(oltalama):
Saldırgan, hedef(ler)e sanki resmi bir kuruluş gibi e-posta gönderirler. Buna güvenip linke tıklayan/bilgilerini giren mağdur(lar)dan veri sızdırılır.[3]
Spear phising(tek kişi hedefli oltalama saldırısı):
Phising ile aynı gözüksede tek kişiye özeldir. Tek farkı budur.
Hizmet Kesintisi
DoS/Denial of Service saldırısı(Hizmet reddi saldırısı):
Tek bir kaynaktan çok sayıda istek gönderilerek hizmet kesintisi amaçlayan saldırı.
DDoS/Disturbited Denial of Service saldırısı(Dağıtılmış hizmet reddi saldırısı):
Birden fazla genellikle çalınmış İP adresi aracılığıyla tek bir hedefe yapılan, çok istek ile hedefi çökertmeyi amaçlayan saldırı.
Kaynak Sömürüsü
Başkalarının bilgisayarları kullanılarak izinsiz şekilde kripto madenciliği yapılmasına denir. Veri sızıntısı olmaz; ancak sistem kaynaklarını kullanır ve yasadışı işe gayri iradi şekilde talip olmayı sağlayan, bazen para çalan saldırı türüdür.
2.Orta Etki
Yetki Ele Geçirme
Kullanıcının oturumun ele geçirerek elde edilen yetkidir.
Kullanıcı Yetkisi Artırma
İnternet sitesi vb. üzerinde kullanıcı(lar)ın yetki atlamasını hedefleyen zararlı yazılım türüne denir.
Özel Saldırılar(Orta-yüksek seviye, sınıfı olmayan saldırılar)
Giriş Doğrulaması Atlaması(bypassı)
Giriş doğrulaması atlanarak doğrudan sisteme girmeye çalışan zararlı yazılım türü. Genelde zero-day kullanıldığı düşünülür.
XSS(Cross-site scripting)
Web sayfasına çeşitli yöntemlerle zararlı kod yüklenmesini hedefleyen zararlı yazılım türünün
geneline verilen addır.
Komut enjeksiyonu
Sisteme komut(script) enjekte ederek kullanıcı/sunucu bilgilerini çalmaya veya maniple etmeyi hedefleyen zararlı yazılımların geneline verilen addır.
Exploit Kits(setleri)
Zararlı yazılımların açık veya zayıflıkları bulup bunları sömürmesi; set halinde insanlara sunarak zararlı yazılımı yayan setlerdir.
Zero-day saldırısı(sıfırıncı gün)
Henüz keşfedilmemiş; bulunmamış açık veya zafiyeti kullanan zararlı yazılımlardır. Genellikle tek başına kullanılmaz; enjeksiyon(lar) ile daha kolay veri sızdırılır. Diğer siber saldırıları desteklemekte çok güçlüdür.
Worm(solucan) saldırısı
Sistem(ler)de kendini çoğaltan; genellikle tek bilgisayarı değil, yayılmayı hedefleyen anncak userland(kullanıcı alanı) içindeki zararlı yazlımardır.
Fidye Virüsü
İnsanların bilgisayarına sızıp(genellikle), veri çalmayan ancak verileri kullanıcının kendi bilgisayarında şifreleyip; fidye isteyerek(para karşılığında bilgileri deşifre etmek) para kazanmayı amaçlayan suç/zararlı yazılımdır.
Malicious Packages / Npm, PyPI...
Geliştiriciler farketmeden paket yöneticisi üzerinden projeye zararlı yazılım yüklenmesidir. İllegal olan bu işe proje ile yayıldığı için proje geliştiricileri de mağdur olur ve ceza alır.(genellikle)
En Yüksek Seviye
Fimware/Bios veya PSP'ye sızma saldırıları
Bilgisayarın donanımsal bölgelerine genellikle zero-day ile yerleşerek çok yüksek yetki elde eden yazılımlara denir.
Supply Chain(zincirleme) saldırısı
Alıcılar elektronik ürünü almadan menşei fabrikasına sızılıp yazılım-donanım kısmına zararlı yazılım yükleyerek alıcıların verilerini sızdırarak mağdur eden zararlı yazılımlardır. Sadece şirketlerin başına çok nadir gelir ancak kullanıcı/alıcılar da etkilenir.
APT saldırıları
Devlet destekli oldukları düşünülen; çok yüksek seviye yazılım-donanım bilgisiyle hedef(ler)den veri çalan/maniple eden... yazılımlardır. Dünya üzerinde hiçbir normal kullanıcı(lar)ın başına gelmemiştir.(supply chain yani zincirleme saldırıları dışında)
Sorumluluk reddi beyanı
Saldırı türlerini analiz etmek tamamen eğitim/bilgilendirmek içindir. Herhangi bir yönlendirme içermez. Sorumluluk red ediyorum. Herhangi zararlı kod örneği yoktur.
- ^KAREL, et al. Siber Saldırı: Nedir, Nasıl Yapılır, Türleri Ve Nasıl Takip Edilir? | Karel. Alındığı Tarih: 10 Kasım 2025. Alındığı Yer: Karel | Arşiv Bağlantısı
- ^TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ DERGİSİ, et al. Türk Ceza Kanunu’nda Bilişim Sistemine Girme Suçu. Alındığı Tarih: 10 Kasım 2025. Alındığı Yer: TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ DERGİSİ | Arşiv Bağlantısı
- ^AGA KHAN ÜNİVERSİTESİ, et al. Phising (Oltalama) Nedir? |Bilgi İşlem Daire Bakanlığı. Alındığı Tarih: 10 Kasım 2025. Alındığı Yer: AGA KHAN ÜNİVERSİTESİ | Arşiv Bağlantısı
- Muhteşem!0

- Tebrikler!0

- Bilim Budur!0

- Mmm... Çok sapyoseksüel!0

- Güldürdü0

- İnanılmaz0

- Umut Verici!0

- Merak Uyandırıcı!0

- Üzücü!0

- Grrr... *@$#0

- İğrenç!0

- Korkutucu!0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?
Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 22.11.2026 17:37:49 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/21769
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.
Yorumlar 0