Kalem Bulutsusu: Süpernova Şok Dalgası

Bu süpernova şok dalgası, yıldızlararası uzayda saatte 500.000 kilometrenin üzerinde bir hızla ilerliyor. Son derece ayrıntılı renkli bileşik görüntüde ortalanmış ve yukarı doğru uzanırken görülen ince, parlak, örgü gibi lifler aslında neredeyse tam kenardan baktığımız, ışıldayan gazdan oluşan kozmik bir tabaka üzerindeki uzun dalgalanmalar. 1840'larda Sir John Herschel tarafından keşfedilen bu dar görünümlü bulutsu, bazen Herschel'in Işını adıyla da anılır. NGC 2736 olarak kataloglanan bu sivri görünüm, günümüzdeki yaygın adını da ele verir: Kalem Bulutsusu. Kalem Bulutsusu yaklaşık 800 ışık yılı uzaklıktadır. Uzunluğu yaklaşık 5 ışık yılı olsa da, Vela süpernova kalıntısının yalnızca küçük bir bölümünü temsil eder. Devasa Vela kalıntısının kendisi yaklaşık 100 ışık yılı çapındadır. Bu yapı, yaklaşık 11.000 yıl önce patladığı görülen bir yıldızın genişleyen enkaz bulutudur. Başlangıçta Kalem Bulutsusu olarak gördüğümüz şok dalgası bölümü saatte milyonlarca kilometre hızla ilerliyordu; çevredeki yıldızlararası maddeyi süpürüp topladıkça belirgin biçimde yavaşladı.