M2-9: Bir Kelebek Bulutsusunun Kanatları

Yıldızlar öldükten sonra mı sanatları daha çok takdir ediliyor? Aslında yıldızlar, en göz alıcı gösterilerini çoğu zaman ölürken sergiler. Bizim Güneş’imiz gibi düşük kütleli yıldızlarda ve burada görülen M2-9 örneğinde, yıldızlar dıştaki gaz zarfını uzaya savurarak sıradan yıldız hâlinden beyaz cüceye dönüşür. Dışarı atılan bu gaz, çoğu kez gezegenimsi bulutsu denen etkileyici bir yapı oluşturur; bu yapı binlerce yıl içinde yavaş yavaş sönükleşir. Temsili renklerle gösterilen, yaklaşık 2100 ışık yılı uzaklıktaki kelebek gezegenimsi bulutsu M2-9’un kanatları, tuhaf ama tamamlanmamış bir hikâye anlatıyor. Merkezde, iki yıldız, Pluto’nun yörüngesinin 10 katı büyüklüğünde bir gaz diskinin içinde dolanıyor. Ölmekte olan yıldızın dışarı attığı zarf, bu diskten dışarı taşarak iki kutuplu görünümü oluşturuyor. Gezegenimsi bulutsuların ortaya çıkmasına ve biçimlenmesine yol açan fiziksel süreçler hakkında hâlâ bilmediğimiz çok şey var.