Simbiyotik R Aquarii

Değişen yıldız R Aquarii aslında etkileşim hâlindeki bir çift yıldız sistemidir; birbirine çok yakın duran iki yıldız adeta simbiyotik bir ilişki içindedir. Bu uzay tabanlı optik/X-ışını bileşik görüntünün merkezinde yer alan sistem, yaklaşık 710 ışık yılı uzaktadır. İlgi çekici bu ikili; serin bir kırmızı dev yıldız ile sıcak ve yoğun bir beyaz cüce yıldızdan oluşur. İkisi de ortak kütle merkezlerinin çevresinde dolanır. Bir dürbünle bile R Aquarii'nin parlaklığının yaklaşık bir yıl içinde düzenli biçimde değiştiğini izleyebilirsiniz. Sistemin görünür ışığına kırmızı dev hâkimdir; bu yıldız aynı zamanda Mira türü, uzun dönemli bir değişen yıldızdır. Ancak serin devin genişlemiş zarfındaki madde, kütleçekimiyle daha küçük ve daha yoğun beyaz cücenin yüzeyine çekilir. Zamanla bu birikim termonükleer bir patlamayı tetikler ve maddeyi uzaya savurur. Gökbilimciler son on yıllarda bu tür taşmaları gözledi. Çok daha eski taşmaların izleri ise Hubble Uzay Teleskobu'nun (kırmızı ve mavi) gördüğü, neredeyse bir ışık yılına yayılan bu etkileyici yapılarda seçiliyor. Chandra X-ışını Gözlemevi'nin (mor) verileri, beyaz cüceden çıkan bir jetin çevredeki maddeye çarpmasıyla oluşan şok dalgalarının ürettiği X-ışını ışımasını gösteriyor.