NGC 4696: Bir Kara Delikten Gelen Enerji

Pek çok kozmik ortamda, madde bir kara deliğe doğru düşerken enerji açığa çıkar. Çünkü maddenin bir kısmı jetler halinde yeniden dışarı fırlatılır. Hatta bu tür kara delik “motorları”, en azından gökada ölçeğinde, Evren’deki en verimli enerji üreticileri gibi görünüyor. Bu bileşik görüntü, verimli bir kara delik motoruna sahip eliptik bir gökada örneğini, NGC 4696’yı gösteriyor. Bu büyük gökada, yaklaşık 150 milyon ışık yılı uzaktaki Centaurus gökada kümesinin en parlak üyesi. Gökbilimciler, NGC 4696’yı inceleyerek X-ışınlarında (kırmızı) içeri düşen maddenin süperkütleli kara deliği hangi hızla beslediğini ölçebiliyor. Sonra da bu beslenme hızını, jetlerde taşınan enerjiyle karşılaştırıp dev radyo yayan kabarcıkların nasıl oluştuğunu ortaya koyuyorlar. Burada mavi renkle görülen bu kabarcıkların çapı yaklaşık 10.000 ışık yılı. Sonuçlar, bu sürecin nükleer tepkimeler yoluyla enerji üretmekten çok daha verimli olduğunu doğruluyor (fosil yakıtları saymıyoruz bile). Gökbilimciler ayrıca, kara delik enerji pompalayıp çevredeki gazı ısıttıkça yıldız oluşumunun sonunda durduğunu öne sürüyor. Bu da NGC 4696 gibi büyük gökadaların büyüyebileceği boyutu sınırlıyor.