Bir Dönüm Noktası Kuasar

Karşınızda oldukça tipik bir kuasar var. Ama kuasarlar o kadar sıra dışıdır ki, bu da onu bize tanıdık gelen nesnelerin çoğundan epey farklı kılar. Bu fotoğrafın merkezindeki iki parlak cisimden soldaki kuasardır. Kuasarın sağındaki parlak görüntü bir yıldız; kuasarın hemen üstündeki sönük cisim ise eliptik bir gökadadır. En üstlere yakın yerde de, etkileşim içinde olduğu anlaşılan bir çift sarmal gökada görülür. Kuasarlar, tıpkı yıldızlar gibi çözülemeyen birer ışık noktası gibi görünür. Bu yüzden 1960’lara kadar kuasarların bir tür yıldız olduğu düşünülmüştü. Bugün biliyoruz ki en parlak kuasarlar, görünür evrende bizden çok çok uzakta yer alır ve bilinen en uzak nesneler arasında bulunur. Kuasarlar gökadaların merkezlerinde yer alabilir; hatta kendi ev sahibi gökadalarından bile çok daha parlak olabilirler. Nitekim yakınımızdaki birçok gökadanın merkezi, kuasarlara benzer özellikler gösterir; buna kendi Samanyolu Gökadamızın merkezi de dahildir. Kuasarların aşırı parlaklığından sorumlu kesin mekanizma bilinmiyor. Yine de bunun, süperkütleli kara deliklerle ilişkili olduğu düşünülüyor. Bu görüntü, altı yaşındaki Hubble Uzay Teleskobu için de bir dönüm noktasını temsil ediyor. Çünkü 22 Haziran 1996’da çekilen 100.000’inci fotoğraf buydu.