Dünya da oluşan ilk meyve hangisidir?

Kısa cevap: Tam olarak hangisi olduğunu kimse bilmiyor, ama elma, muz ya da çilek olmadığı kesin. Botanikte meyve, çiçeğin döllenmiş yumurtalığının olgunlaşmış hâlidir. Yani meyve, çiçekli bitkilerle birlikte ortaya çıktı. Fosil kayıtları bunun yaklaşık 130 milyon yıl önce, Erken Kretase döneminde olduğunu gösteriyor. Daha eski tarihler öneren fosil iddiaları da var ama tartışmalı.

Kızına şöyle anlatabilirsin: Çiçekler yokken bitkilerin tohumları ortadaydı, çam kozalağı gibi. Tohumu bir kabuğun içine saklayan ilk bitkiler, ilk meyveyi yapmış oldu.

• Montsechia (İspanya, yaklaşık 130 milyon yıl) ve Archaefructus (Çin, yaklaşık 125 milyon yıl) bilinen en eski çiçekli bitki fosillerinden. İkisi de suda yaşayan, küçük, otsu bitkilerdi. Meyveleri, içinde birkaç tohum taşıyan ufacık kuru kapsüllerdi.
• Bu fosillerin ilk çiçekli bitki olduğu kesin değil. Fosil kaydı eksik, tarlada çıplak toprağa bakıp o sene ne ekilmiş demeye benziyor. Ne kadar eşelesen elinde ipucu kalıyor, hikâyenin tamamı yok.
• Yaşayan en eski çiçekli bitki soyu olan Amborella (Yeni Kaledonya) küçük, kırmızı, çekirdekli meyveler yapıyor. Bu, ilk meyvelerin bazılarının etli olmuş olabileceğine işaret ediyor, ama bu bir çıkarım, kanıtlanmış bir bilgi değil.

Yani ilk meyveyi sofradaki gibi tatlı, sulu bir şey olarak düşünme. Büyük ihtimalle küçük, sert ve bugün çoğumuzun yüzüne bakmayacağı bir şeydi. Etli, iri, tatlı meyveler çok sonra, hayvanlarla tohum yayılımı ilişkisi geliştikçe çeşitlendi. İnsanın elindeki şeftali, domates, portakal ise bin yıllık seçilimin ürünü.

Bir de şu incelik var. Domates, salatalık ve patlıcan botanik olarak meyve. Kızın bir dahaki kahvaltıda bunu sorarsa hazırlıklı ol.