Yine bir yerlerde "frekanslarla DNA'nızı onarın" veya "düşünce gücüyle genetik kodunuzu baştan yazın" diyen birileri türemiş olmalı. Sosyal medyada elden ele dolaşan bu zırvaları görmekten gerçekten laboratuvardaki santrifüjden daha fazla başım dönüyor.
Kısa ve net cevap vereyim: Hayır, hiçbir ruhsal tedavi, meditasyon, biyoenerji veya "kuantum şifa" seansı DNA diziliminizi (yani A, T, G, C harflerinden oluşan o temel kodları) değiştiremez. Nokta. DNA dizilimini değiştirmek istiyorsanız, radyasyona maruz kalabilirsiniz, karsinojenik kimyasallara bulanabilirsiniz ya da bizim virolojide her gün uğraştığımız bazı retrovirüslerin hücrenizi enfekte etmesini bekleyebilirsiniz. Ancak düşünerek veya ruhunuzu arındırarak genomunuzda hedefli bir mutasyon yaratamazsınız.
Peki bu şarlatanlar neden sürekli "DNA" kelimesini ağızlarına sakız ediyorlar? Çünkü bilimin çeperinde dolaşan epigenetik kavramını duyup, içini kendi sahtebilimleriyle doldurdular.
Epigenetik, genlerin dizilimini (kodunu) değiştirmeden, o genlerin nasıl okunacağını (hangi genin açılıp hangisinin kapanacağını) inceleyen alandır. Evet, kronik stres, ağır travmalar veya beslenme gibi çevresel faktörler, DNA'nızın üzerine metil grupları ekleyerek (DNA metilasyonu) veya histon proteinlerini modifiye ederek gen ifadelerinizi değiştirebilir. Psikoterapinin veya ruh sağlığınızın düzelmesinin de vücudunuzdaki stres hormonlarını (örneğin kortizol) düşürerek bu epigenetik mekanizmalar üzerinden genlerinizin ekspresyonunu olumlu etkileyebileceğini gösteren bilimsel çalışmalar mevcuttur.
Ama dikkat edin: Genin nasıl okunacağı değişiyor, genin kendisi değil! Elinizdeki kitabın (DNA) bazı sayfalarını ataçlayıp okumadan atlıyorsunuz ya da bazı sayfaların altını çiziyorsunuz (epigenetik). Kitabın içindeki harfleri, kelimeleri baştan yazmıyorsunuz.
Dolayısıyla psikolojik tedaviler ruh sağlığınız, beyninizdeki nöroplastisite ve hücresel stres yanıtlarınız için son derece değerlidir. Ancak birisi size ruhsal tedaviyle veya biyoenerjiyle "genetik kodlarınızı değiştirmeyi" vadediyorsa, cüzdanınızı sıkıca tutun ve oradan hızla uzaklaşın.
Kaynaklar
- Szyf M.. The Emerging Field Of Epigenetics In Psychology And Psychiatry. Alındığı Yer: | Arşiv Bağlantısı
- Weaver IC, et al.. Epigenetic Programming By Maternal Behavior. Alındığı Yer: | Arşiv Bağlantısı
- Schiele MA, Domschke K.. Epigenetics In Psychiatric Disorders. Alındığı Yer: | Arşiv Bağlantısı