Talih Çarkı Gibi Bir Gökada

Tamamen tesadüf eseri, iki gökadanın çarpışması kozmik ölçekte şaşırtıcı derecede tanıdık bir şekil ortaya çıkardı: Cartwheel Gökadası. Cartwheel, Heykeltıraş (Sculptor) takımyıldızı yönünde, yaklaşık 500 milyon ışık yılı uzakta bulunan bir gökada grubunun parçası. Gruptaki iki daha küçük gökada solda görülebiliyor. Cartwheel Gökadası'nın çemberi, çapı 150.000 ışık yılı olan, yeni oluşmuş, son derece parlak ve büyük kütleli yıldızlardan meydana gelen devasa, halka benzeri bir yapı. Gökadalar çarpıştığında çoğu kez birbirlerinin içinden geçer; tek tek yıldızların birbirine temas etmesi ise nadirdir. Yine de çarpışma, gökadaların kütleçekim alanlarını ciddi biçimde bozar. Nitekim bu halka benzeri biçim, küçük bir “davetsiz” gökadanın büyük bir gökadanın içinden geçerken yarattığı kütleçekim kaynaklı sarsıntının sonucudur. Bu geçiş, yıldızlararası gaz ve tozu sıkıştırır; çarpma noktasından dışarı doğru, bir göletin yüzeyindeki dalga halkaları gibi ilerleyen bir yıldız oluşum dalgası doğurur. Bu örnekte büyük gökada, başlangıçta Samanyolu'na pek de benzemeyen bir sarmal olabilir; çarpışma onu bu tekerlek biçimine dönüştürmüş. Peki ama... küçük davetsiz gökadaya ne oldu?