55 Cancri e: Lav Dünyasında İklim Desenleri

Süper-Dünya 55 Cancri e’yi ziyaret etmek isteyebilirsiniz; peki neden? Aşırı sıcak iklimi heves kırıcı olurdu; taze lav akıntıları da muhtemelen sık görülürdü. 2004’te keşfedilen 55 Cancri e, Dünya’nın iki katı çapa ve yaklaşık 10 katı kütleye sahip. Gezegen, yaklaşık 40 ışık yılı uzaktaki Güneş benzeri yıldızının çevresinde, Merkür’ün yörüngesinin bile epey içinde dolanıyor. Yıldızına o kadar yakın ki kütleçekim kilidine girmiş durumda; yani tıpkı Ay’ın Dünya’nın çevresinde dönerken hep aynı yüzünü bize göstermesi gibi, o da yörüngesinde döndüğü cisme sürekli aynı yüzünü dönük tutuyor. Astronomlar yakın zamanda Spitzer Space Telescope ile yapılan kızılötesi gözlemler sayesinde bu ötegezegendeki sıcaklık değişimlerini ölçtü. Bu gözlemlerden yola çıkan bir sanatçı da, 55 Cancri e’nin bir turunun nasıl görünebileceğine dair bilgili tahminlerle burada görülen videoyu hazırladı. Videoda, gezegenin bütünüyle aydınlandığı dolunay evresi ile Dünya’ya bakış doğrultusuna yakın bir yerden geçerken görülen yeni (karanlık) evre betimleniyor. 55 Cancri e üzerindeki kırmızı şeritler, gezegende akıyor olabilecek lav kuşaklarını temsil ediyor. 55 Cancri e için yakın zamanda yapılan yoğunluk hesapları, bu ötegezegenin Güneş Sistemi’ndeki iç gezegenler gibi ağırlıklı olarak oksijenden değil, daha çok karbondan oluştuğunu gösteriyor. Bu nedenle 55 Cancri e’yi ziyaret etmenin bir nedeni de çekirdeğini incelemek olabilir; çünkü gezegenin içindeki çok yüksek basınç, oradaki karbonu tek bir dev elmasa dönüştürmeye yetecek kadar büyük olabilir. Programcılar için yeni: APOD için NASA Open API