Gökada Kümesi Abell 2667’de Yanılsama ve Evrim

Abell 2667 kümesindeki gökadalara ne oluyor? Sol üstte bir gökada, sanki küçük parçalara ayrılıyormuş gibi görünüyor. En sağda ise başka bir gökada, taffy gibi uzatılmış izlenimi veriyor. Önce şunu söyleyelim: Hubble Uzay Teleskobu’nun yukarıdaki görüntüsünde görülen sarımsı cisimlerin çoğu, Abell 2667 adıyla bilinen dev bir gökada kümesinin üyeleri. Sol üstteki gökadanın bozulması gerçek. Gökada, kümeler arası ortamın içinden ilerlerken gazı sıyrılıp dışarı çekiliyor; ardından bu gaz yoğunlaşıp parlak, yeni yıldız düğümleri oluşturuyor. Ram basıncı ile sıyrılmayı böylesine ayrıntılı gösteren bu görüntü, bugün neden bu kadar çok gökadanın çok az gaza sahip olduğunu anlamada gökbilimcilere yardımcı oluyor. Buna karşılık, en sağdaki gökadanın bozulması bir yanılsama. Neredeyse sıradan görünen bu gökada aslında dev gökada kümesinin çok daha gerisinde yer alıyor. Bu gökadadan gelen ışık, Abell 2667 tarafından kütleçekimsel merceklenmeye uğruyor; tıpkı uzaktaki bir kişinin bir şarap kadehinin içinden bakıldığında nasıl görünüyorsa öyle. Çarpıtılmış her gökada, gökadaların ve gökada kümelerinin nasıl oluşup evrimleştiğine dair önemli ipuçları veriyor.