Süpernova Kurtulanı

Güzel sarmal gökada M81’in geniş bir görüntüsüyle başlayın. Sonra küçük pencereleri izleyin (solda, altta, ardından sağda) ve gerçek bir kurtulana yakınlaşın. Sağdaki son karede, alanın tam ortasında görülen yıldız, yakın zamanda kozmik bir felaketin sağ kalan tanığı olarak tanımlandı. Bu felaket, eş yıldızının yaşadığı süpernova patlamasıydı. Büyük olasılıkla, başlangıçta Güneş’ten 10 kattan daha büyük kütleli bir yıldızın çekirdeğinin çökmesiyle tetiklenen bu kozmik patlamanın ışığı, Dünya’ya ilk kez 10 yıldan daha uzun süre önce ulaştı ve süpernova SN 1993J olarak kayıtlara geçti. Süpernovanın kendisi artık görünmüyor. Yine de bölgedeki tozdan kaynaklanan ışık yankıları, ikili bir yıldız sistemindeki bir süpernovadan sağ çıktığı bilinen ilk örnek olan eş yıldızın yakınında hâlâ seçilebiliyor. Gökbilimciler, yıldız patlamasından önceki son birkaç yüz yıl boyunca sağ kalan eş yıldıza kayda değer miktarda madde aktarılmasının, bu süpernovada görülen sıra dışı özellikleri açıklayabileceğini düşünüyor. Büyük Macellan Bulutu’ndaki süpernova SN 1987A’dan sonra, yakınımızdaki M81’de görülen SN 1993J, modern zamanlarda gözlenen en parlak süpernovadır.