Kenarından Görülen Sarmallar

Sarmal gökadalar yüzleri bize dönükken görkemli bir düzen sergiler. Zarif sarmal kollar, parlak yıldız kümeleri ve ışıldayan yıldız doğumevleriyle izlenir. Kenarından görüldüklerinde ise görüntü bambaşkadır ama en az o kadar çarpıcıdır. Merkez bölgeleri şişkin görünür; yassı gökada disklerinden gelen yıldız ışığına karşı, karanlık kozmik toz şeritleri siluet gibi belirir. Bu ustalıkla hazırlanmış dijital görüntüler mozaiği, dokuz belirgin kenardan görülen sarmalı şöyle sıralıyor: üstte; NGC2683, M104, NGC4565, ortada; NGC891, NGC4631, NGC3628 ve altta; NGC5746, NGC5907 ve NGC4217. Bunların içinde belki de en tanınanı M104 (NGC4594). Daha betimleyici lakabı ise Sombrero Gökadası. Üstelik bu gökadaları kenarından görmek, Doppler etkisi kullanılarak gökada dönme hızlarının ölçülmesine olanak verir. Dönme hızını merkezden uzaklığa karşı grafiğe dökmek, bir gökadanın kütleçekimsel kütlesini belirler. Bu yaklaşım, tarihsel olarak gizemli Karanlık Madde için en güçlü kanıtlardan bazılarına da yol açmıştır.