Hidrojenle Dolu Bir Gökyüzü

Yıldızlararası uzay, büyük ölçüde Hidrojen’den oluşan son derece seyrek gaz bulutlarıyla doludur. Nötr Hidrojen atomu (astronomların kısaca HI dediği), 1 proton ve 1 elektrondan oluşur. Protonla elektron, topaç gibi döner; fakat yalnızca iki yönelim alabilir: dönme eksenleri paralel ya da antiparalel. Yıldızlararası ortam içindeki Hidrojen atomlarının paralel düzenden antiparalel düzene geçmesi nadirdir. Ama bu geçiş gerçekleştiğinde, dalga boyu 21 santimetre olan radyo dalgaları yayarlar; buna karşılık gelen frekans da tam olarak 1420 MHz’dir. Bu frekansa ayarlanmış radyo teleskopları, gökyüzündeki nötr Hidrojen’in haritasını çıkarmıştır. Yukarıdaki görüntü, Samanyolu Gökadası’nın düzlemi ortadan yatay biçimde geçecek şekilde hazırlanmış, tüm gökyüzünü kapsayan böyle bir HI taramasını gösteriyor. Bu sahte renkli görüntüde yıldızlar görünmez; yalnızca, boyutları onlarca ile yüzlerce ışık yılı arasında değişen ve düzlemin yakınında kümelenen yaygın gaz bulutları seçilir. Bu gaz bulutları, gökada diski içindeki yıldız etkinliklerinin karıştırıp şekillendirdiği kemerler ve halka benzeri yapılar oluşturuyor gibi görünüyor.