GRB 980703: İç Rahatlatan Bir Kırmızıya Kayma

Eski günlerde, yani bir yıldan biraz daha önce, astronomların gama ışını patlamalarının gerçek uzaklığına dair pek bir fikri yoktu. Bu esrarengiz patlamalar Galaksimizin dış bölgelerinde mi oluyordu, yoksa uzak evrende mi? Geçen mayısta ilk ikna edici uzaklık ölçümü geldi: GRB 970508, yaklaşık 0,8 kırmızıya kaymaya sahip bir soğurma çizgisi gösterdi. Bu da bu gama ışını patlamasının (GRB) akıl almaz derecede uzakta olduğunu işaret ediyordu. Ne var ki kuşkucular, tekrarlanmamış tek bir ölçümle her zaman ikna olmaz. O zamandan beri başka çarpıcı rastlantılar da görüldü: GRB 971214, 3,4 gibi çok büyük bir kırmızıya kaymaya sahip bir gökadaya olağandışı derecede yakın gerçekleşti; GRB 980425 ise düşük kırmızıya kaymalı, tuhaf bir süpernovaya olağandışı derecede yakın ortaya çıktı. Kuşkucuların ilgisi iyice arttı. Şimdi ise, yukarıdaki görüntüde görülen optik geçici kaynağın (optical transient) muhtemelen kesin sayılabilecek sonuçları, en temkinlileri bile etkileyebilir. GRB 980703'ün optik geçici kaynağında, hem bir soğurma çizgisinden hem de bir yayım çizgisinden iyi ölçülmüş bir kırmızıya kayma elde edildi: 0,97. Yukarıdaki negatif görüntü, "OT" etiketiyle nadir görülen geçici kaynağı vurguluyor; harfler ise karşılaştırma için kullanılan sıradan yıldızları gösteriyor.