Bilgisayar Oyunu Teknolojisi Sayesinde Yeniden Tasarlanan 1800 Yıllık Zincir Zırh, Roma Dönemi'ndeki "Barbar İnovasyonu"na Işık Tutuyor!

MS. 200 civarlarında, yüksek rütbeli bir Cermen savaşçı, günümüz Danimarka sınırlarında bir yerde gerçekleşen savaşta öldürüldü. Savaş sona erdiğinde, onu öldürenler, yaklaşık 20.000 küçük demir halkadan özenle yapılmış zincir zırhını çıkardılar. Daha sonra, savaşta aldıkları zafere karşılık tanrılarına kurban olarak, zırhı bir bataklığa attılar.

Vimose zırhı olarak bilinen 10 kiloluk zırh parçası, 19. yüzyılın sonlarına doğru, Danimarka'da yer alan Vimose'un yakınlarında, arkeologlar tarafından keşfedildi.^[2] Bataklıktaki görülmedik düşük oksijen koşullarıyla korunduğundan, zırh neredeyse aynı kalmıştı.

Atıldıktan 1.800 küsür yıl sonra, zırhın nasıl giyildiğini ve ölü sahibinin üstünde nasıl durduğunu hiç giymeden anlamak için araştırmacılar, video oyunlarını çalıştıran teknolojiden yararlanıdılar. Araştırmaları hakkında makale Journal of Cultural Heritage'da yayınlandı.^[1]

Araştırmacıların asıl amacı, geçmişte insanların nasıl nispeten kolayca giyindiğini anlamak. Kumaşların esneme, katlanma ve asılma şekilleri ise günümüzdekine benzer. Saint Petersburg State University of Industrial Technologies'deki çalışmanın ortak yazarı ve bilgisayar uzmanı Aleksei Moskvin şöyle anlatıyor:

Kumaş esnetilebilir ve yumuşak. Ayrıca çok ağır da değil. Yerçekimi altında belli bir şekilde davranıyor.

Ancak zincir zırhın nasıl giyildiğini yeniden tasarlamak oldukça çetrefilli bir iştir. Bu zırh türü, MÖ. 300 civarında ortaya çıktı ve Cermen kabilelerinden Roma lejyonerlerine ve İspanyol fatihlerine ("conquistador") kadar herkes tarafından, savaşlarda yüzyıllarca kullanıldı. Zırhı oluşturan binlerce küçük ve birbirine kenetlenmiş metal halkanın her bir tanesi farklıdır. Yerçekiminin bir halkayı aşağı çekmesi sonucunda, diğerleri de ona uyabilmek için dalgalanır. Zincir zırh bir masanın üzerine düz bir şekilde yerleştirildiğinde, bir savaşçının üzerindeyken olduğundan farklı bir şekilde davranır.

Research Gate

Zorlu Simülasyon

Araştırmacıların eski zırhların nasıl giyildiğini ve kullanıldığını anlamakta zorlanmasının tek nedeni bu değil. Amsterdam VU Üniversitesi'nde arkeolog ve çalışmanın ortak yazarı Martijn Wijnhoven şöyle anlatıyor:

Böyle eski bir eseri giyemezsiniz. Nasıl durabileceğini test etmek için onunla etkileşim kurmak istiyorsanız, başka çözümler bulmalısınız.

Moskvin ve Wijnhoven, video oyun endüstrisi için geliştirilmiş en son teknolojiyi kullanarak, tam da bu denileni yapmaya çalıştılar. Danimarka Ulusal Müzesi'ndeki yetkililer, Wijnhoven'a, zırhın gerçekte giyildiğinde nasıl görüneceğini anlamak için onu bir mankenin üzerine koymasına izin verdi.

Daha sonra araştırma ekibi, motor adı verilen video oyunlarının çalışması için yazılmış bilgisayar kodlarını, Vimose zırhındaki halkaları tek tek modellemek ve zırhın dijital hâlini sanal bir mankene "asmak" için kullandı. En büyük zorluk ise yaklaşık 20.000 halkanın birbiriyle etkileşiminin arkasındaki fiziği hesaplamaktı. Moskvin şöyle diyor:

20 veya 100 halka sorun teşkil etmiyor. Fakat 19.000 halkanın birbiriyle etkileşimini simüle etmek zor.

Araştırma ekibi, bilgisayarın zincir zırhı net bir şekilde yeniden oluşturabileceğini ispat ettikten sonra, sanal olarak yeniden tasarlanan zincir zırhın tamamen giyinik bir savaşçıda nasıl duracağını, oturacağını ve çalışacağını görmek için benzer bataklıklıkta bulunan kıyafetlerin modellerini kullandılar. Araştırmaya dahil olmayan ve Wisconsin Green Bay Üniversitesi'nde onursal bir profesör olan Gregory Aldrete şöyle diyor:

Bu tür yaklaşımlar gerçekten hoşuma gidiyor. Bu tarz bilgilere, ancak bu çeşit simülasyonları kullanarak ve farklı değişkenleri keşfederek ulaşabilirsiniz, ki onlar da bunu yapıyor. Yaptıklarının da meyvesini yiyorlar.

Research Gate

Geçmişi Aydınlatan Zırh Simülasyonu

Örneğin model; zırhın üzerine bir kemer takmanın, zincirdeki bağlantıların ağırlığını daha eşit bir şekilde dağıtacağını ve savaşta kaymasını önleyeceğini gösterdi. Ayrıca bu örme zırh, savaşta fazladan destek ve koruma için kalın bir keçe iç çamaşırı alacak kadar geniş ve esnekti.

Arkeolojik kazılardan çıkartılmış zırhların çoğu parçalanmış, kötü bir şekilde aşınmış veya hasar görmüş olduğundan Vimose zırhı oldukça önemlidir. İskoçya'daki St. Andrews Üniversitesi'nde araştırmaya dahil olmayan bir arkeolog olan Jonathan Coulston şöyle diyor:

Dünyadaki en iyi muhafaza olmuş zırhlardan biri olması sebebiyle, bunun bu tarz testlerde ön plana çıkabilecek harika bir eser.

Gelecekte, araştırmacılar tekniklerini uzak geçmişten gelen diğer zırh örneklerine uygulamayı umut ediyorlar. Wijnhoven şöyle diyor:

Sadece iki veya üç iyi korunmuş halkadan faydalanarak, tüm dokuyu yeniden yapılandırabiliriz.

Bu da, eski zırh ustalarının ve müşterilerinin öncelikleri hakkında bizleri aydınlatabilir. Korunmaya öncelik vererek zırhlarını ağır ve sert mi yaptılar? Yoksa hafif ve esnek dokuları mi tercih ettiler? Wijnhoven şöyle diyor:

Gerçek hayatta asla test edemeyeceğimiz şeyleri sanal gerçeklikte test etmek mümkün. O zırhla bir atın üzerinde durabilir misiniz? Onunla koşabilir misiniz?

Coulston, çalışmanın "çok kullanışlı olabileceğini" söylüyor:

Sadece giyiliyken hareket etmeyi değil de, zırhın kör veya keskin saldırılara karşı tepkisini ölçmekten, mancınıklara ve keskin/sarsıcı silahlara karşı gerçekte nasıl koruyabileceğini görmeye kadar her şeyi incelemek ilginç olurdu.

Bilgisayar simülasyonu için bir kavram kanıtı (İng: "Proof of Concept") olarak başlamış olsa da, araştırma şimdiden yeni kavramlar ortaya çıkarıyor. Simulasyon, bir zamanlar Vimose zırhını giyen Cermen savaşçının, büyük ve ince halkalar seçerek esnekliği tercih ettiğini göstermekte.

"Barbarlar", Yağmaya Muhtaç Değildi!

Ayrıca ekibin daha detaylı yaptığı incelemeler, başka bir şeyi ortaya çıkardı: Wijnhoven, arkeologların eskiden Roma İmparatorluğu sınırlarının ötesindeki “barbarların” kendi zırhlarını yapacak kadar tecrübeli olmadığını düşündüklerini, bunun yerine Roma lejyonlarından yağmalanarak alınmış zırh veya teçhizata bel bağladıklarını söylüyor.

Ancak Vimose zırhının boyun açıklığı, boynun her iki tarafından ustaca yapılmış bir kemer ile sabitlenmiş, ki bu da ayarı değiştirerek açıklığı genişletmeye ve daraltmaya olanak sağlıyor. Wijnhoven şöyle diyor:

Bu, Roma İmparatorluğu'nda bulunmayan benzersiz bir özellik. Tek başına bu bile bize dönemin teknolojisi ve toplumu hakkında çok şey anlatıyor.

National Museum of Denmark

Bu arada; video oyunu platformları gereken yoğun hesaplamaların üstesinden gelebilecek kadar güçlenip tasarımcıların zırhı büyük ve küçük ekranlarda gerçekçi bir şekilde tasvir etmelerine olanak sağlayarak, kullanılan teknik, video oyunlarını veya filmlerdeki özel efektleri geliştirebilir. Wijnhoven, zırhın bir gün yakınınızdaki müzeye gelebileceğini umut ediyor. Wijnhoven şöyle diyor:

Bu kıyafeti dijital olarak giymek ne kadar da havalı olurdu!