Yapay Zekanın Yönettiği Bir F-16, İnsan Bir Pilotla İt Dalaşına Girdi!

Pentagon'un yapay zekayı platformlarına güvenli bir şekilde entegre etme çabasında önemli bir gelişme olarak, yapay zeka ile güçlendirilmiş sürücüsüz bir savaş uçağı, 2023 yılında Kaliforniya üzerinde ilk kez bir insan pilotla it dalaşına girdi. 

Kim galip geldi? Ne yazık ki yetkililer, "ulusal güvenlik" gerekçesiyle bunu açıklamıyor. Ancak DARPA'nın ACE olarak adlandırılan Hava Muharebe Evrimi programının program yöneticisi Yarbay Ryan Hefron, yapay zekanın testler boyunca çeşitli senaryolarda "iyi bir performans gösterdiğini" söylüyor:

Testlerin bu ilk turunda ulaşmaya çalıştığımız çok sayıda test hedefimiz vardı. O yüzden 'Kim kazandı?' sorusunu sormak, başardığımız testlerin nüanslarını tam olarak yansıtmıyor. Ancak şunu söyleyebilirim ki bu testin amacı gerçekten de bu yapay zekâ ajanlarını güvenlik açısından kritik bir hava muharebe ortamında güvenli bir şekilde test edebileceğimizi göstermek için bir yol oluşturmaktı.

DARPA, yapay zeka yazılımını test etmek ve eğitmek için modifiye edilmiş bir F-16 savaş uçağı olan X-62A VISTA uçağının, Eylül ayında Edwards Hava Kuvvetleri Üssü'nde yapılan bir test sırasında başka bir F-16'daki bir insan pilota karşı it dalaşına girdiğini Nisan 2024'te açıkladı. DARPA'nın ACE programı aracılığıyla ajans, insan-makine işbirliğine dayalı it dalaşı kullanarak güvenilir "savaş otonomisi" geliştiriyor. Ekip Aralık 2022'den Eylül 2023'e kadar 21 test uçuşu gerçekleştirdi. 

Eylül ayındaki it dalaşı testi sırasında F-16'yı çeşitli saldırı ve savunma savaş setlerinde bir yapay zeka ajanı kontrol etti, ancak güvenlik için otonom savaş uçağının içinde iki insan pilot da mevcuttu.

Yetkililer, "ulusal güvenlik gerekçeleri" nedeniyle kazanma-kaybetme oranlarını vermezken, Hefron, simülasyon ve gerçek dünya testleri arasında hala nasıl boşluklar olduğu gibi öğrenilen bazı dersler hakkında detaylar verdi.

Hava Kuvvetleri test pilotu okulu komutanı Albay James Valpiani, testten çıkarılan bir başka dersin de yapay zeka ajanlarının ne kadar hızlı gelişebileceği olduğunu söylüyor:

Yazılım değişikliklerini uçağa kısa mesafede, kalkışa hazır haldeyken yükleyebildik ve hatta havadayken, savaş setleri arasında aynı yapay zeka ajanının birden fazla versiyonu arasında geçiş yapabildik ve bu, bugün endüstride ve kesinlikle havacılık endüstrisinde yazılım geliştirmenin nasıl gerçekleştiğine dair bir paradigma değişikliğidir.

Valpiani, it dalaşı senaryolarında yapay zekayı kullanmanın ve ona güvenmenin zor olduğunu çünkü doğası gereği tehlikeli olduğunu ve insan pilotlara uçuş için kanıtlanmış güvenlik ve etik normlarının öğretildiğini de ekliyor:

Nihayetinde, ACE programına güvenden bahsettiğimizde bahsettiğimiz şey, bu iyi kodlanmış normlara uyumdur. Yapay zeka ajanlarının bazı yönlerden insanlardan farklı performans göstereceğini biliyoruz. Onlar insan değil ve görmeyi beklediğimizden farklı bazı davranışlar olduğunu gördük. Nihayetinde güvenle kastettiğimiz şey... bu normlara uyarken it dalaşı setinin hedeflerine ulaşıyor mu?

Bu çaba, Hava Kuvvetleri'nin "işbirlikçi savaş uçağı" (ya da "CCA") olarak adlandırılan insanlı savaş uçaklarının yanında uçacak otonom insansız hava araçları üretme çabasını besleyecek. 

Valpiani, Edwards'ın CCA'ları "yakın vadede" test edeceğini ve ACE programında çalışan aynı kişilerin bu test çabalarına liderlik edeceğini söylüyor. 

Hava Kuvvetleri Sekreteri Frank Kendall kısa bir süre önce, yapay zeka algoritmalarını bizzat deneyimlemek için bu yılın sonlarında otonom pilotlu uçakla uçmayı planladığını da ekliyor. Valpiani ise Kendall'ın X-62'de uçmasıyla ilgili şunları söylüyor:

Bu, burada yaptığımız işin doğrudan işbirliğine dayalı savaş uçağı çabalarını beslediğinin ve ilerletmeye yardımcı olduğunun güçlü bir göstergesidir.

Program 2024 yılı boyunca daha fazla otonom savaş manevrası gösterisi yapmayı planlıyor.