Yapay Zeka, Ünlü Bir Latin Yazıtı Hakkında Yeni Detaylar Ortaya Çıkardı!

Bir yapay zeka sistemi, iki bronz sütunun üzerine işlenmiş ve Roma tarihi boyunca kopyaları yapılmış en ünlü Latin yazıtlarından biri olan Res Gestae Divi Augusti (Tr: "Yüce Augustus'un Fiiliyatı", "Augustus'un Eylemleri") isimli yazıt hakkında yeni detaylar ortaya çıkardı. Araştırmacılar, otobiyografik olduğu düşünülen yazıtı analiz etmek için Aeneas adlı bir yapay zeka kullandı. Diğer Latin yazıtlarıyla karşılaştırıldığında Augustus'un Eylemleri, Romanın yasal belgelerinde kullanılan dil ile benzerlikler gösteriyor. Ayrıca, emperyal siyasi söylemler veya emperyal gücü sürdürmeye yönelik bir mesajlar içeriyor. Google DeepMind'da bilgisayar mühendisi olarak çalışan ve bu makalenin ortak yazarı olan Yannis Assael şöyle söylüyor:

Bu, sadece başarılı bir çalışma değil; tarihi araştırma metodumuzu da değiştiren bir buluştur.

Assael ve ekibi daha önce antik Yunan yazıtlarını restore ve kategorize etmeye yarayan Ithaca isimli bir yapay zeka sistemi geliştirmişti. Adını Romalıların efsanevi atası, Truva kahramanı Aeneas'tan alan sistem ise Ithaca'nın sistemi ile benzer şekilde çalışıyor ancak Yunanca yerine Latince kullanıyordu.

Aeneas, Latin yazıtlarından oluşan bir veri tabanının içindeki yazılarla girdi olarak verilen bir yazı arasında benzerlik bulmak için üretken sinir ağları olarak bilinen bir yapay zeka sisteminden yararlanıyor. Nottingham Üniversitesinde tarihçi ve makalenin ortak yazarlarından biri olan Thea Sommerschield geliştirilen sistem hakkında şunları aktarıyor:

Bu sistem, metinsel ve görsel analiz kombinasyonlarını kullanarak uzmanların parçalanmış Latin yazıtlarını bir araya getirmesine, yorumlamasına ve atfetmesine yardımcı oluyor. Yazıtlar yazının görüldüğü ilk yerlerden biridir; çünkü antik düşünce, toplum ve dil hakkında ilk elden kanıt sunarlar.Bu yüzden antik yazıtlar tarihçiler için çok değerlidir.

Bir çalışma, epigrafistlerin (yazıt bilimcilerin) Aeneas sistemini bir yazıtın konumunu ve muhtemel yaşını belirleme gibi anahtar görevlere yardım etmesi için kullandıklarında büyük ölçüde daha doğru ve hızlı sonuçlar elde ettiğini ortaya çıkarmıştı.

Aeneas, Augustus'un Eylemleri yazıtı ile milattan önce onuncu ve birinci arasında yazılmış Roma yazıları ve milattan sonra onuncu ve yirminci yüzyıllar arasında yazılmış yazıtlar arasında benzerlikler buldu. Bu belirsiz tarihler, Augustus'un Eylemleri yazıtının tam olarak hangi tarihte oluşturulduğu hakkında uzmanlar arasında anlaşmazlıklar yaratıyordu fakat Aeneas'ın bu tarihleri modellemedeki rolü dikkatleri kendine çekti. Sommerschield konu hakkında şunları söylüyor:

Aeneas'ın bu akademik tartışmayı ortadan kaldırışı bizim için heyecan verici bir sonuçtu.

Klasik tarihçiler Jackie Baines ve Edward Ross, Aeneas hakkında bir mailde şunları söylüyor:

Aeneas, yapay zeka araçlarının kullanımına insan müdahalesinin entegre edilmesinin önemini ortaya koyan akılalmaz bir projedir. Yazıtları analiz etmek için kullanılan yöntemler genelde aşırı zaman tüketen yöntemlerdir ve Aeneas gibi yapay zeka sistemleri uzmanları angarya işlerin birçoğundan kurtarır. Yapay zeka, araştırmacıların antik dünya içinde bağlantılar kurmaya daha fazla zaman ayırmasına olanak tanıyor.