Yaban Arıları Küçülüyor ve Bunun Nedeni İklim Değişikliği Olabilir!

Bazı siyah ve sarı çizgili piknik ziyaretçileri (yaban arıları), atalarının bir asır önce sahip olduğu vücut büyüklüklerine göre daha küçük olabilirler. İklim değişikliğinin neden olduğu sıcaklıklardan dolayı devam eden küresel ısınmadaki artışın bir sonucu olarak, en az bir yaygın yaban arısı türü küçülüyor gibi görünüyor.

Isınmaya bağlı küçülme, omurgalılarda antilop ve serçeler gibi türlerde halihazırda belgelenmiştir ve bu durum, ısıdan kaynaklanan stres veya yiyecek bulunabilirliğindeki değişikliklerden, hatta vücut büyüklüğü ile ısının tutulması arasındaki ilişkiden kaynaklanıyor olabilir. Ancak iklim değişikliğinin böceklerdeki vücut büyüklüğü üzerindeki etkisi tam olarak anlaşılamamıştır.

İspanya, Castilla - La Mancha Üniversitesinde bir böcekbilimci olan Carlo Polidori ve meslektaşları, Madrid Ulusal Doğa Bilimleri Müzesinde onlarca yıllık böcek örneklerine rastladıklarında, böceklerin vücutlarının zaman içerisinde nasıl değiştiğini gözlemleme fırsatı buldular. Ekip, müze koleksiyonlarında 200'den fazla ağaç eşek arısının (Dolichovespula sylvestris) vücut boyunu, baş genişliğini ve kanat boyunu ölçtü. Ölçtükleri örnekler, İber Yarımadası'ndaki çeşitli yerlerden geldi ve bu örneklerden bazıları 1904 yılına kadar uzanıyordu.

Gözlemleri sonucunda yaban arılarının zamanla küçüldüğünü gördüler. Verilerini İberya iklim kayıtlarıyla karşılaştırarak, boyuttaki bu küçülmenin artan sıcaklıklarla ilişkili olduğunu buldular. Ekip, gözlemin nedenselliği konusunda emin olamasa da böceklerdeki bu tür küçülme, daha yüksek sıcaklıklarda hızlanan ve daha küçük yetişkinler üretme olasılığı içeren erken gelişimlerine bağlı olabilir.

Daha Küçük Kanatlar!

Bir başka çalışma, yaban arıları gibi diğer böceklerinde iklim değişikliğine bağlı olarak küçüldüklerini ortaya çıkardı. Bu, sosyal yani koloni halinde olan canlı türlerinde böyle bir etkiyi gösteren ilk çalışma. Bu tür sosyal (koloni şeklinde olan) böcekler, kovanlarının sıcaklıkları üzerinde gelişmiş bir kontrole sahiptirler; ancak buna rağmen sonuçlar bu türlerin bile iklim değişikliğine karşı duyarlı olabileceklerini göstermektedir. Polidori şöyle söylüyor:

Vücut boyutunun küçülmesinin yeni (ve gelecekteki) böcekler üzerinde bazı olumsuz etkileri olması muhtemeldir. Örneğin, daha küçük yaban arıları, geçmişteki eşek arıları ile karşılaştırıldığında yalnızca daha küçük boyuttaki av türlerini avlayabilirler.

İşin garibi, arıların kanatları vücutlarının geri kalanından daha hızlı küçülüyor. Buna bağlı olarak, Polidori'ye göre, eğer kanat şeklinde değişiklikler de meydana gelmiyorsa, modern yaban arısı uçuş esnasında daha az çevik ve daha az hızlı olacaktır. Ottawa Üniversitesinden Jessica Forrest, sıcaklıklardan ziyade çevresel faktörlerin yaban arısı boyunun küçülmesi üzerinde direkt bir etkisinin olabileceğini ifade ederek şöyle diyor:

Eşek arılarının yedikleri av böcekleri ortalama bir oranla küçülüyorsa, bu durumda eşek arıları da geçen yüzyılda daha küçük bir vücut boyutuna evrimleşmiş olabilir.