Fazla Tuz, Savunma Sisteminizi Zayıflatabilir!

Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) tarafından geliştirilen önerilere göre, günde 5 gramdan fazla tuz tüketilmemelidir. Bu oran da yaklaşık 1 çay kaşığına denk gelmektedir. Ancak gerçekte çoğu insan, bu sınırı aşmaktadır. Robert Koch Enstitüsü'nün (RKI) verilerine göre ortalama bir erkek günde 10 gram, ortalama bir kadın ise günde 8 gramdan fazla tuz tüketmektedir.

Bu da bizim için yeterli olan miktardan daha fazla tuz tükettiğimiz anlamına geliyor. Tuz dediğimiz şeyin sodyum klorür olduğunu ve kan basıncını yükselterek kalp krizi ya da felç (inme) riskini arttırdığını biliyoruz. Ama tuzun etkileri sadece bunlarla sınırlı değil. Bonn Üniversitesi Deneysel İmmünoloji Enstitüsü'nden Prof. Dr. Christian Kurts bu yeni çalışmayı şöyle açıklıyor;

Şu anda biz ilk defa artmış tuz alımının anlamlı bir şekilde immün sistemi zayıflattığını ve aslında tuzun immün sistemde önemli bir rol oynadığını kanıtlayabiliriz.

Çalışmanın sonuçları oldukça beklenmedik, çünkü bazı çalışmalarda tam tersi bir etkinin varlığı gösterilmiştir. Örneğin laboratuvar hayvanlarında, deri parazitleri sonucu gerçekleşen enfeksiyonlar oluştuğunda yüksek tuzlu bir diyete sahip olmanın iyileşme sürecini hızlandırdığı gözlenmiştir. Bunun sebebi ise, immün sistemde parazitlere saldıran, onları yiyen ve sindiren makrofaj hücrelerinin tuz varlığında daha aktif olmasıdır. Araştırma, bu gözleme dayanarak birçok doktor sodyum klorürün bağışıklığı arttırıcı bir etkisinin olduğu sonucuna varmaktadır.

Tuz, Savunma Sistemini Nasıl Zayıflatır?

Ancak yapılan bu çalışmanın sonuçları tam tersini göstermektedir. Bu çalışmanın baş yazarı Würzburg Üniversitesi'nden Katarzyna Jobin bu durumu şöyle açıklamaktadır;

Bizim çalışmamızın sonuçları bu genellemenin doğru olmadığını göstermektedir. Bunun iki ana nedeni vardır: Birincisi, vücudun, tuz konsantrasyonunu kanda ve büyük organlarda tutmasıdır. En büyük organımız da derimiz olduğu için, derimiz, vücudumuz için adeta bir tuz rezarvuarı olarak görev yapmaktadır. Bu yüzden fazladan sodyum klörür tüketimi bazı deri parazitlerinde gayet iyi çalışmaktadır.

Ancak vücudun diğer bölümleri besinlerle tüketilen fazladan tuza ulaşamamaktadır. Bunun yerine tuz idrarla atılmak üzere böbreklerden süzülür. İşte tam da burada ikinci mekanizma devreye girmektedir. Böbreklerimizde sodyum klorür sensörleri bulunur ve bu sensörler glukokortikoid denen maddelerin vücudumuzda birikmesine neden olur ki bu istenmedik bir yan etkidir. Çünkü glukokortikoidler granülosit denilen immün sistem hücrelerinin aktivitelerini engeller. Granülositler tıpkı makrofajlsr gibi saldırgan immün sistem hücreleridir. Yalnız farklı olarak parazitlere değil bakterilere saldırırlar.

Biz bu etkiyi, farelerde Listeria (Listeria monocytogenes) enfeksiyonu ile gösterdik. Bazı fareleri önceden yüksek tuzlu bir diyete aldık. Daha sonra dalaklarında ve karaciğerlerinde 100 ile 1000 kez daha fazla hastalık yapıcı patojen olduğunu gördük.

Pixabay

İnsanlarda da Durum Aynı mı?

Sodyum klorür insanlarda da aynı negatif etkileri gösterir. Bu konu hakkında konuşan Prof. Kurts şunları söyledi;

Biz, günde fazladan 6 gram tuz tüketen gönüllüler ile çalıştık. Bu miktarda tuz kabaca iki fast food öğününe eşdeğerdir. Bir hafta sonra araştırmacılar gönüllülerden kan aldı ve kandaki granülositleri inceledi. Sonuçta test gönüllülerinin yüksek tuzlu bir diyete başladıktan sonra granülositlerin bakterilerle başa çıkma kapasitesinin çok daha kötü olduğunu gördük.