Dünya'nın İç Çekirdeği
/old/content_media/5afe9c0db27a42f240db51315264dc0b.jpg)
- Özgün
- Sismoloji
Bu Makalede Neler Öğreneceksiniz?
AI ile Özet Oluşturabilirsiniz.- Dünya'nın iç çekirdeği yaklaşık 1220 kilometre yarıçapa sahip olup, Ay'ın %70'ine yakın büyüklükte ve büyük oranda demir ile nikel karışımından oluşmaktadır.
- İç çekirdeğin sıcaklığı 5400-6000 santigrat derece civarındadır ve aşırı yüksek basınç nedeniyle katı halde kalmaktadır, bu basınç 330-360 gigapaskal seviyesindedir.
- Dış çekirdek sıvı halde olup, katı iç çekirdek ilk kez 1936'da sismolog Inge Lehmann tarafından keşfedilmiş ve 1971'de doğrulanmıştır ancak içeriği tam olarak bilinmemektedir.
Matthew Attard tarafından üretilen aşağıdaki görselde, Dünya'nın merkezinde yer alan demir çekirdeğin, gezegenimiz ikiye yarılacak olsa kabaca nasıl görüleceğinin sanatsal bir gösterimi görülmektedir.
ChromattixElbette bu gösterim tamamen gerçekçi değildir, çünkü bir gezegeni bu şekilde ikiye yardığımızda tam olarak nelerle karşılaşacağımızı bilmek imkansıza yakındır. Fakat Attard, ders kitaplarının tekdüze çizimlerinin ötesine geçerek hayal gücünü de tetikleyecek, jeolojiye heyecan uyandıracak bir görsel üretmeyi hedefleyerek bu çalışmayı yaptığını belirtiyor. Eh, fazlasıyla başardığını söyleyebiliriz.
Dünya'nın iç çekirdeği 1220 kilometre civarında bir yarıçapa sahiptir. Bir diğer deyişle gezegenimizin sadece çekirdek kısmı, Ay'ın %70'ine yakın bir büyüklüğe sahiptir!
Oraya şimdilik ulaşamamış olsak da yapılan sismolojik ve gezegensel çalışmalara göre muhtemelen büyük oranda demir ve nikel karışımından oluşmaktadır. Daha ilginci, gezegenimizin merkezindeki bu çekirdeğin sıcaklığı 5400 santigrat derece civarındadır (hatta Science dergisinde yayınlanan daha güncel bir analiz, sıcaklığın 6000 santigrat derece civarında olduğunu göstermektedir). Yani Güneş'in yüzey sıcaklığına hemen hemen eşittir!
Buna karşılık çekirdek, bir yıldız olan Güneş'in aksine plazma halinde değildir; katıdır. Bunun sebebi, çekirdeğin üzerinde bulunan devasa manto ile kabuk tabakaları ve bu tabakaların uyguladığı basınçtır. 330-360 milyar/giga paskal (veya 3.600.000 atmosfer) gibi aşırı yüksek basınç altında çekirdek katı bir şekilde kalmaktadır.
Tam da tahminlere uygun bir şekilde, gezegenimizin iç çekirdeğinin dışını kaplayan bir de dış çekirdek bulunmaktadır. Bu kısım üzerindeki basınç daha az olduğundan sıvı hale geçebilmektedir. Bu dış çekirdekten bağımsız katı bir iç çekirdeğin var olduğu, ilk defa 1936 senesinde sismolog Inge Lehmann tarafından keşfedilmiştir. Lehmann, bu keşfi Yeni Zelanda'daki sismograf verilerini inceleyerek yapmıştır. 1940 yılında bu verilerden yola çıkarak gezegen merkezinde katı ve demir bir çekirdek olması gerektiğini ileri sürmüştür. 1971 yılında bu hipotezin en azından "katı çekirdek" kısmı doğrulanmıştır. İçerik ve bileşenleri ise henüz tam olarak bilinmemektedir.
Makalelerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!
Bu makalemizle ilgili merak ettiğin bir şey mi var? Buraya tıklayarak sorabilirsin.
Soru & Cevap Platformuna Git- Tebrikler!14

- Muhteşem!6

- Merak Uyandırıcı!3

- Bilim Budur!2

- Mmm... Çok sapyoseksüel!1

- İnanılmaz1

- Umut Verici!1

- İğrenç!1

- Korkutucu!1

- Güldürdü0

- Üzücü!0

- Grrr... *@$#0

- Wikipedia. Earth's Inner Core. (17 Nisan 2019). Alındığı Tarih: 17 Nisan 2019. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 13.06.2026 10:01:52tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: evrimagaci.org/s/3650
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçeizin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.